Νέες τάσεις σε design, αρχιτεκτονική, style , μόδα, κλπ

Τα ελληνικά celebrities πάσχουν από έναν νεοπλουτισμό στο style και ένα δίλημμα: αν θα είναι συμβατά με την απαραίτητη παρουσία στα μπουζουξίδικα, ή με αυτά που τους λένε οι ευρωπαίοι στυλίστες τους. Γι’ αυτό και είναι ολοφάνερος ο διχασμός προσωπικότητας...

Ωστόσο, εμφανίζονται ολοένα και περισσότεροι ενδιαφερόμενοι να παρακολουθήσουν τις διεθνείς τάσεις στο style και στην αισθητική. Οι δημόσιες επενδύσεις δεν συμβάλλουν, μετά το 2004, στην ενίσχυση του γούστου, αλλά υπάρχει ένα σοβαρό «αντίβαρο» από τις ιδιωτικές επενδύσεις. Άτομα, οικογένειες, επιχειρήσεις, ολοένα και περισσότερο επενδύουν στο να νοιώθουν πιο όμορφα, εδώ στην Ελλάδα που ζούν, που ζούμε όλοι μας...

Δύο καλές εφημερίδες (Athens Voice, LiFO), αρκετά καλά μέρη (από το Μουσείο Μπενάκη, έως το ΔΕΣΤΕ και το Bios), συμβάλουν, ώστε η διεκδίκηση του καλύτερου γούστου να μην είναι υπόθεση μόνο μιας ελίτ και των πλουσίων. Η κρίση στα πανεπιστήμια ενδέχεται να ωθήσει αρκετούς νέους να αναζητήσουν την προσωπική τους διαδρομή στο δικαίωμα για μια πιο ωραία ζωή. Από αυτή την άποψη, αποτελεί ευχάριστη έκπληξη ένα περιοδικό free press που εκδίδουν φοιτητές, με το όνομα «Καλειδοσκόπιο».

Με την ευκαιρία, ας ρίξουμε μια ματιά στο τελευταίο φύλλο της Athens Voice και στο άρθρο του Στ. Τσιτσόπουλου, που αναφέρεται στις τάσεις του καλοκαιριού σε θέματα μόδας, design, style κλπ, και το οποίο βρίσκεται στη διεύθυνση http://www.athensvoice.gr/178/12519/7/7/7/showdoc.html.

Δυναμικός διάλογος για marketing, management, business

Το http://bizwriter.wordpress.com είναι ένα blog, όπου θα βρείτε ζωντανό διάλογο για θέματα marketing, management, business. Έχει το χάρισμα να διαθέτει «ελληνική ταυτότητα», ενώ ασχολείται με ζητήματα που αφορούν την παγκοσμιοποιημένη αγορά του management και του marketing (branding, κλπ).

Είναι μεγάλη η αξία ενός εγχειρήματος που θέτει σε διάλογο μέσω ιστολογίου θέματα τα οποία συνήθως αντιμετωπίζονται, είτε με ακαδημαϊκή «αποστειρωμένη» λογική, είτε –στο άλλο άκρο- με ευκαιριακή αντίληψη. Ενδεχομένως, ο ενδιαφερόμενος να μπορεί να βρει στον ελληνικό χώρο κάποια φιλόδοξα συνέδρια για τα ίδια θέματα, ή ορισμένα άρθρα σε έντυπα τα οποία έχουν την «πολυτέλεια» της αναλυτικής παρουσίασης σε αρκετές σελίδες.

To bizwriter, όμως, φέρνει το πλεονέκτημα του ζωντανού διαλόγου: ο φοιτητής του marketing σε ένα περιφερειακό ελληνικό πανεπιστήμιο –που συνήθως βρίσκεται σε κατάληψη-, ή ο νεαρός εργαζόμενος σε μια εταιρεία, δεν έχουν την δυνατότητα να παρακολουθήσουν συνέδρια (που γίνονται συνήθως στην Αθήνα και έχουν κάποιο κόστος). Επιπλέον, ίσως και να μην έχουν ιδιαίτερη έφεση προς το διάβασμα... Τέλος, η συζήτηση μέσω ενός blog είναι ένα «αγκίστρι» που «τραβάει» κάποιους σε διάλογο για τις δημόσιες σχέσεις, ενώ θα βαριούνταν να μελετήσουν π.χ. ένα άρθρο τεσσάρων σελίδων πάνω στο ίδιο θέμα.

To bizwriter μου αρέσει και για ένα επιπλέον λόγο: ενώ τα περισσότερα ελληνικά blogs τα γράφουν ανώνυμοι, κυρίως για να εκφράσουν προσωπικές τους ανησυχίες και να δημοσιοποιήσουν τις σκέψεις τους, το bizwriter δίνει εργαλεία για κάποιους που θέλουν να μάθουν περισσότερα. Στα θετικά μετράει το ότι τα γραφόμενα δεν αναφέρονται απλώς στο πώς θα πάρουν οι αναγνώστες επιδοτήσεις από το Δ’ ΚΠΣ, αλλά για το πώς θα αξιοποιήσουν καλύτερα τις πρακτικές του management και του marketing. Στα συν, τέλος, θέλω να σημειώσω και το γεγονός ότι η «καρδιά» του bizwriter χτυπάει στη Θεσσαλονίκη.

Ελλάδα: υπερτίμηση στις εταιρείες, στους πίνακες ζωγραφικής, κλπ.

Οι ειδικοί μπορούν να μας αναφέρουν ολοένα και περισσότερα παραδείγματα για προϊόντα, ή υπηρεσίες που στην Ελλάδα είναι υπερτιμημένα σε σχέση με τα αντίστοιχα ευρωπαϊκών χωρών. Παράγοντας των τηλεπικοινωνιών εξηγούσε πρόσφατα ότι η εξαγορά της ισπανικής Ya.com έγινε με τέτοια αποτίμηση, που δείχνει ότι αντίστοιχες ελληνικές εταιρείες τηλεπικοινωνιών είναι πολύ υπερτιμημένες, αν λάβει κανείς υπ’ όψιν τα θεμελιώδη τους στοιχεία (κύκλος εργασιών, κέρδη, πελατεία, κλπ).

Επιχειρηματίας που είναι σοβαρός και αυθεντικός συλλέκτης έργων ζωγραφικής, σημειώνει ότι οι πίνακες Ελλήνων καλλιτεχνών έχουν πολύ μεγαλύτερη τιμή, σε σύγκριση με έργα ζωγράφων από άλλες χώρες που μπορούν με κάποιο τρόπο να συγκριθούν. O Κυριάκος Τσιγκίρογλου , ιδρυτής της Kintec, είναι πολύπειρος συλλέκτης και έχει ταξιδέψει πολύ, άρα θεωρώ βάσιμη την ανάλυσή του.

Ασφαλώς θα έχετε ακούσει την σύγκριση του κόστους διακοπών μεταξύ Πρεσπών / Φλωρεντίας, Καρπενησίου / Κωνσταντινούπολης...

Η υπόθεση που προκύπτει από αναλύσεις όπως η παραπάνω, είναι ότι αρκετές υπηρεσίες στην Ελλάδα είναι υψηλότερου κόστους, αν λάβει υπόψη τους κάποιος και την ποιότητα. Μια – δυο αιτιολογίες αυτού του φαινομένου είναι ότι:

1. Η ελληνική αγορά παραμένει κλειστή, άρα κάποιοι εγχώριοι έχουν τη δυνατότητα να ζητούν premium στην κοστολόγηση (π.χ. πολλοί Έλληνες καταναλωτές, δεν θα κάνουν την σύγκριση ανάμεσα σε μια εκδρομή στις Πρέσπες, ή στην Φλωρεντία, γιατί εξακολουθούν να αποφεύγουν τα ταξίδια στο εξωτερικό... Να μην ξεχάσουμε και την ανοησία όσων πληρώνουν πανάκριβα το ελληνικό αρνί, γιατί το θεωρούν καλύτερο από το σκοπιανό, ή το βουλγάρικο... Η συνεχής παρουσία του νομάρχη Θεσσαλονίκης κ. Π. Ψωμιάδη στα κανάλια έχει πείσει ότι ακόμα και τα αρνιά ελληνικής ράτσας είναι καλύτερα από αυτά των υπολοίπων βαλκανικών χωρών).

2. Ορισμένα στρώματα Ελλήνων καταναλωτών απέκτησαν καλά εισοδήματα και τα ξοδεύουν χωρίς ιδιαίτερη γνώση που θα φιλτράριζε τις επιλογές τους... Θα ήταν άδικο να τους πούμε όλους αυτούς νεόπλουτους... Υπάρχουν και αρκετοί Έλληνες που διαθέτουν πλέον ευμάρεια, αλλά δεν έχουν την απαραίτητη κουλτούρα, πλην όμως έχουν την όρεξη να τρέξουν σε εκθέσεις ζωγραφικής, σε εργαστήρια design, να εντρυφήσουν σε διαδικασίες που θα ενισχύσουν τις γνώσεις τους περί αισθητικής και το γούστο τους...

Επ’ αυτού δείτε και το τομίδιο που επιμελήθηκα για τα μοντέλα καταναλωτών [βλ. www.knowhow.gr και stathishaikalis.blogspot.gr ]

Όσον αφορά τις υπερτιμημένες εταιρείες, ας δούμε λίγο τον τομέα των τηλεπικοινωνιών. Κάποιες μπορεί να προλάβουν να πωληθούν στην υψηλή τιμή που ζητούν, δίνοντας στον αγοραστή το «εισιτήριο» για να μπει, ή να εδραιωθεί στην ελληνική αγορά (περίπτωση Θ. Φέσσα και Q-Telecom). Αρκετές, όμως, δεν θα προλάβουν, γιατί δεν χρειάζονται πολλά «εισιτήρια» εισόδου στην Ελλάδα. Δύο – τρία «εισιτήρια» φθάνουν, οι υπόλοιπες εταιρείες θα δουν την τιμή πώλησής τους να πέφτει...

Επειδή ήδη είπαμε πολλά: οι παραπάνω υποθέσεις μας οδηγούν στην εντύπωση ότι αρκετά προϊόντα και υπηρεσίες στην Ελλάδα, θα δουν τις τιμές τους να μειώνονται ή να μένουν στάσιμες. Ολοένα και περισσότεροι Έλληνες καταναλωτές θα προτιμούν να προσφεύγουν σε προϊόντα μη ελληνικά, για καλύτερη τιμή ή/και καλύτερη ποιότητα.

Marketing μουσικής από το Διαδίκτυο

Το είδαμε στα περυσινά Oscar, θα το βλέπουμε ολοένα και πιο συχνά στα προϊόντα ψυχαγωγίας: η αξιοποίηση του Internet και, κυρίως, του διαλόγου που αυτό επιτρέπει, δίνουν την ευκαιρία για τον πιο «hot» τρόπο προώθησης ενός μουσικού προϊόντος, μιας ταινίας, κλπ. O συνεργάτης μου Δημήτρης Σταματίου μας δίνει ένα συγκεκριμένο, εύγλωττο παράδειγμα. Μας βάζει και ιδέες, τώρα που έρχεται τριήμερο, πώς μπορούμε να διαθέσουμε λίγο χρόνο για να ψάξουμε τις νέες «φλέβες» ψυχαγωγίας και ενημέρωσης, στους πάμπολλους μικρούς θησαυρούς του Internet (εγώ, π.χ. ανακάλυψα πρόσφατα το www.radioart.gr , ένα διαδικτυακό ραδιόφωνο, που αξίζει να το δοκιμάσετε).

Οι Nine Inch Nails είναι ένα ροκ συγκρότημα (στην ουσία, το προσωπικό μουσικό όχημα του τραγουδιστή, συνθέτη, στιχουργού και πολυοργανίστα Trent Reznor), το οποίο έκανε μια σειρά μεγάλων επιτυχιών στα μέσα και τα τέλη της περασμένης δεκαετίας, και που συνεχίζει να κυκλοφορεί δίσκους μέχρι και σήμερα, με αρκετή επιτυχία.

Πρόσφατα, οι Nine Inch Nails κυκλοφόρησαν τον νέο τους δίσκο, ο οποίος έχει τίτλο «Year Zero» και ως κεντρικό του θέμα έχει την περιγραφή μιας «δυστοπικής», απολυταρχικής και αστυνομοκρατούμενης Αμερικής, κάπου στο κοντινό μέλλον.

Η μουσική του δίσκου μπορεί να αρέσει, μπορεί και όχι. Το μεγάλο ενδιαφέρον, όμως, βρίσκεται στις τεχνικές που ο Reznor χρησιμοποίησε για την προβολή του, πριν ακόμα κυκλοφορήσει, καθώς μετήλθε μιας «guerilla» καμπάνιας, η οποία περιελάμβανε «παρατημένα» USB σε χώρους συναυλιών, τα οποία περιείχαν σε μορφή ΜΡ3 τραγούδια από το «Year Zero», παραπομπές μέσα από t-shirts του συγκροτήματος σε ιστοτόπους οι οποίοι ασχολούνταν με τη θεματολογία του –ακυκλοφόρητου, ακόμα- δίσκου, «διαρροές» τραγουδιών στο Διαδίκτυο, κλπ.

Στη διεύθυνση http://en.wikipedia.org/wiki/Year_Zero_(album) μπορεί κανείς να δει όλα όσα προηγήθηκαν της κυκλοφορίας του δίσκου. Πάντως, επί της ουσίας, ο Reznor για μεγάλο χρονικό διάστημα «παρέκαμψε» όλες τις τυπικές μεθόδους προβολής ενός προϊόντος (εν προκειμένω, ενός δίσκου) και ακολούθησε τακτικές που προκάλεσαν μεγαλύτερο «buzz» και προσμονή για το «Year Zero», το οποίο από τη μέρα κυκλοφορίας του έχει κάνει αρκετά καλές πωλήσεις. Μήπως οι ιδέες του Reznor και των συνεργατών του μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για μια νέα μορφή «προβολής»; Ίδωμεν…

Στο μυαλό του Γιάννη Βαρδινογιάννη

Είναι πολλοί σ' αυτή τη χώρα που αναρωτιούνται τι να έχει στο μυαλό του ο Γιάννης Βαρδινογιάννης (Τζίγκερ)... Πρόσωπα που τον ξέρουν, μου περιέγραψαν πώς αντιδρά στην κρίση του ποδοσφαιρικού Παναθηναϊκού και αντελήφθην μια πραγματικότητα που έχει πολύ – πολύ ενδιαφέρον. Είναι αρκετοί εκείνοι που λένε και γράφουν ότι ο Παναθηναϊκός είχε μια κακή χρονιά και ότι αυτό οφείλεται στα συνεχή λάθη του Τζίγκερ.

Ο ίδιος ο Γιάννης Βαρδινογιάννης φαίνεται ότι βρίσκεται μπροστά σε ένα τοίχο γεμάτο τηλεοράσεις, όπου βλέπει βίντεο για να επιλέξει ποδοσφαιριστές. Έχει πεισμώσει επειδή ορισμένοι επιμένουν να υποστηρίζουν ότι δεν είναι ικανός να διαχειριστεί την ποδοσφαιρική ομάδα του Παναθηναϊκού. Επιπλέον, τον ενοχλεί η κριτική, ότι δεν έχει επενδύσει: κατά την περίοδο που έχει ο ίδιος τις τύχες της ομάδας στα χέρια του, το κόστος ήταν περί τα 85 εκατομμύρια ευρώ και τα έσοδα περί τα 45. Άρα, ο Τζίγκερ έχει χάσει 40 εκατομμύρια ευρώ, ένα ποσό διόλου ευκαταφρόνητο για οποιοδήποτε επιχειρηματικό «σπίτι».

Από την άλλη πλευρά, μέσα σε λίγα χρόνια έχει αλλάξει 13 προπονητές και τώρα ετοιμάζεται να προσλάβει τον 14ο. Αυτό πιθανόν να είναι μια από τις ισχυρότερες αιτίες της καθίζησης. Ομοίως προβληματική είναι και η επιλογή να αλλάξει ξανά το μεγαλύτερο μέρος των παικτών: φέτος εκτιμάται ότι θα φύγουν περί τους 15, άρα για άλλη μια χρονιά δεν θα μείνει σταθερός κορμός, κάτι που είναι βασικό για την ανάταση μιας ομάδας.

Πρέπει να ομολογήσω ότι, αν έχει κάποια ελάχιστη αξία για εμένα το ελληνικό ποδόσφαιρο, αυτή την εντοπίζω μόνο στο να επιχειρείται να εξαχθούν συμπεράσματα για το πώς λειτουργεί η ελληνική κοινωνία (και οικονομία). Το γεγονός ότι 2 – 3 μεγάλες ελληνικές επιχειρηματικές οικογένειες διαχειρίζονται ποδοσφαιρικές ομάδες, αγνοώντας θεμελιώδεις αρχές του management, μπορεί να θεωρηθεί μια από τις αιτίες της κατηφόρας του εγχωρίου ποδοσφαίρου. Ο διασυρμός των ελληνικών ομάδων στην Ευρώπη δεν είναι απόρροια του ότι η χώρα είναι μικρή, αλλά του γεγονότος ότι το πρωτάθλημα της Ελλάδας είναι απαξιωμένο, κάτι που δεν έγινε από κάποιον αυτοματισμό ή τη μοίρα.

Οι επιχειρηματίες συνεργάστηκαν με το κράτος, το κράτος είναι στην ουσία «ιδιοκτήτης» 3 – 4 Ποδοσφαιρικών Ανωνύμων Εταιρειών και έτσι, το ελληνικό ποδόσφαιρό αποκτά ολοένα και περισσότερο την παθογένεια του ελληνικού Δημοσίου...

Πέντε κανόνες του marketing στην εποχή του interactive και των blogs...

Αντί να ανακαλύπτουμε τον τροχό, ας γευθούμε λίγη «μασημένη τροφή» για μερικές πλευρές του marketing στην εποχή του διαδικτυακού διαλόγου και των blogs.

Πέντε κανόνες, λοιπόν, για να δούμε πώς μπορεί να αναπτυχθεί ο διάλογος με πελάτες και influencers… Δεν μπορώ να παραλείψω κάτι που οφείλω σε εσένα αναγνώστη: το κείμενο αυτό των πέντε κανόνων, μου το υπέδειξε ο συνεργάτης μου Γ. Καρ. –πολύ νεώτερος, άρα με αντανακλαστικά να «πιάνει» γρήγορα αυτά που εμείς, τα τέκνα των συμβατικών media και «όμηροι» της καθημερινής δουλειάς θέλουμε λίγη τύχη για να τα «ψαρέψουμε».

Η ηλεκτρονική διεύθυνση, όπου μπορούν να βρεθούν οι πέντε κανόνες είναι η: http://www.imediaconnection.com/content/14954.asp

Πού πάει η παγκόσμια «μπλογκόσφαιρα»;

Κατά μια άποψη, τα blogs και το social networking είναι μια δραστηριότητα για ακτιβιστές και αργόσχολους... Η έρευνα της Edelman για τις παγκόσμιες τάσεις (http://www.edelman.com/image/insights/content/WhitePaper011107sm.pdf) δείχνει την γοργή ανάπτυξη του φαινομένου, αλλά και ορισμένα παράδοξα, όπως, π.χ., η πολύ μεγάλη διάδοση των blogs σε χώρες όπως η Ιαπωνία, η Κορέα και η Κίνα.

Η Ελλάδα, λόγω της χαμηλής διείσδυσης του γρήγορου Ιντερνετ (DSL), είναι γνωστό ότι βρίσκεται χαμηλά σε όλους τους διεθνείς πίνακες. Ωστόσο, υπάρχουν δύο λόγοι, οι οποίοι μπορεί να συμβάλλουν, ώστε να δούμε πιο ισχυρές τάσεις ανάπτυξης της εγχώριας «μπλογκόσφαιρας», απ’ ό,τι νομίζουμε. Είναι οι εξής:

1) Οι Έλληνες μιλάμε πολύ περισσότερο απ’ ό,τι ο μέσος όρος των Ευρωπαίων και αυτό δεν αφορά μόνο στην κινητή τηλεφωνία (ο Ροïδης, νομίζω, αναφέρει κάπου ότι στα τέλη του 19ου αιώνα, η Αθήνα είχε 15 εφημερίδες, ενώ το Παρίσι περί τις 5).

2) Η πραγματικότητα των ελληνικών media, που αφήνει χώρο στην διακίνηση της γνώσης και στην ανάπτυξη διαδραστικότητας με τον πολίτη /αναγνώστη /καταναλωτή.

Να δούμε...

H παραβίαση του conflict of interest, μεγάλη πληγή της χώρας

Δήμαρχοι που λειτουργούν επιχειρήσεις, αστυνομικοί και εφοριακοί που ζητούν την ψήφο για να γίνουν δημοτικοί σύμβουλοι, είναι μερικές από τις καθημερινές σκηνές της ελληνικής περιφέρειας. Η κατάσταση ως προς την παραβίαση στοιχειωδών κανόνων της αρχής της «σύγκρουσης συμφερόντων» είναι πολύ πιο σκληρή στην κεντρική σκηνή της χώρας, όπως μου ανέφερε σε πρόσφατη συζήτησή μας, στέλεχος της κυβέρνησης, με αφορμή συζήτηση για την υπόθεση των ομολόγων.

Η κυβέρνηση έχει κάθε λόγο να ξεκινήσει με χαμηλούς τόνους ένα εγχείρημα για την δημιουργία ενός πλαισίου που θα ορίζει το conflict of interest. Το ΠΑΣΟΚ, εφόσον πιστεύει ότι θα έλθει η ώρα του να αναλάβει τη διακυβέρνηση, έχει διπλό κίνητρο να επιχειρήσει και αυτό ένα αντίστοιχο τόλμημα. Η χώρα βρίσκεται σε μεγάλη καθυστέρηση, σε σχέση με τα όσα ισχύουν στις ώριμες δημοκρατίες της Ευρώπης. Ένας καλός νομικός και ένας φιλόδοξός αναλυτής, θα μπορούσαν να γράψουν ένα εγχειρίδιο, ώστε, τουλάχιστον, να έχουν κάποιο μπούσουλα οι πολίτες εκείνοι, οι οποίοι πέφτουν σε λάθη ως προς το «ασυμβίβαστο», επειδή κανείς δεν τους εξήγησε...

Ωστόσο, υπάρχουν δύο εμπόδια για την προώθηση ενός σύγχρονου πλαισίου τήρησης του conflict of interest:

1) το πολύ μεγάλο κράτος, που υποχρεώνει το εκάστοτε κυβερνών κόμμα να αναζητά ένα πολύ μεγάλο αριθμό ατόμων, για να στελεχώσει τον κρατικό μηχανισμό. Στην προσπάθεια αυτή, γίνονται αρκετοί διορισμοί που έχουν κωλύματα, κάτι που φάνηκε σε όλες τις μεταπολιτευτικές κυβερνήσεις

2) η σχετικά χαμηλή στάθμιση του κριτηρίου professional, όταν αξιολογούνται άτομα για να αναλάβουν δημόσιες θέσεις, που απαιτούν γνώσεις και εμπειρία.

Η παραβίαση της αρχής του conflict of interest δημιουργεί ζητήματα και αδιέξοδα, που αντανακλούν στο δημόσιο βίο, στην ποιότητα ζωής και τον αυτοσεβασμό των πολιτών. Τα ηγετικά πρόσωπα (πολιτικοί, επιχειρηματίες, πνευματικοί ηγέτες, εκκλησιαστικές αρχές) που θα αρκεσθούν στη σημερινή νεφελώδη αντίληψη περί «σύγκρουσης συμφερόντων», αναλαμβάνουν το ρίσκο να βρεθούν μπροστά σε αρνητικές εκπλήξεις.

Δηλώστε ενδιαφέρον για το τομίδιο «Ποιο μοντέλο κατανάλωσης και πολυτέλειας ακολουθείτε;»

Επειδή υπήρξε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον από αναγνώστες του blog μου και επειδή το βιβλιάκι δεν διατίθεται στην αγορά, έχουμε μια προσφορά για τους φίλους αυτής της στήλης: θα διατεθούν 20 τομίδια στους φίλους που θα δηλώσουν το σχετικό ενδιαφέρον στο s.haikalis@comm-effect.gr

Ζούμε στην εποχή όπου έχοντες Grand Cherokee ψωνίζουν στο Lidl και κάτοχοι Porche Cayenne ντύνονται στο Zara. Ας ανοίξουμε μια interactive συζήτηση, καθώς η σύγχρονη καταναλωτική συμπεριφορά έχει στενή σχέση με τη Γνώση.

Σε τι μοντέλο καταναλωτή ανήκεις;

Μπήκα στον πειρασμό να κάνω την επιμέλεια ενός τομίδιου με κείμενα που αφορούν το μοντέλο κατανάλωσης του καθενός μας... Το βιβλιάκι αυτό δεν πωλείται, μάλιστα ένας αριθμός αντιτύπων θα δοθεί σε εσάς που θα δηλώσετε την επιθυμία σας στο s.haikalis@comm-effect.gr

Επειδή πολλές φορές αισθανόμαστε νεόπλουτοι, ενώ θα θέλαμε να φέρουμε στη ζωή μας υψηλότερη αισθητική, αξίζει να δούμε το θέμα αυτό... Στην Ελλάδα γίνεται μεγάλος θόρυβος για τους μη έχοντες, όταν το χειμώνα στην Αράχοβα μάλλον κυκλοφορεί ο μεγαλύτερος αριθμός κατά κεφαλήν Cayenne στον κόσμο...

Εκτός από την Ελλάδα των χαμηλοσυνταξιούχων, υπάρχει και η Ελλάδα της πολυτελέστατης κατανάλωσης, που δεν είναι αμελητέα σε αριθμό προσώπων και δαπάνης... Η έκδοση δεν έχει στόχο να κάνει κριτική, αλλά να αναφερθεί πολύ σύντομα σε μοντέλα κατανάλωσης... Η αισθητική της κατανάλωσης είναι ένας δείκτης που επηρεάζει το επίπεδο κουλτούρας μιας χώρας...

Στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχουν αυξηθεί κατακόρυφα οι δαπάνες σε:
- υψηλού κόστους κατοικίες,
- πολυτελή αυτοκίνητα,
- έργα τέχνης,
- αντικείμενα design,
- δραστηριότητες και hobbies υψηλού κόστους (ταξίδια, σκάφη, εκδηλώσεις, πάσης φύσεως εμπειρίες),
- γευσιγνωσία και οινοφιλία.

Όλα αυτά δεν αφορούν μόνο τους έχοντες μεγάλη οικονομική άνεση... Το αυξημένο ενδιαφέρον λ.χ. για αντικείμενα design ή για έργα τέχνης, αποτελεί μια τάση που επηρεάζει το συνολικό επίπεδο αισθητικής στη χώρα.

Είναι βέβαιο ότι μπορούν να γίνουν πολύ πιο συντονισμένες προσπάθειες για την προσέγγιση του θέματος από το δικό μου ερασιτεχνικό εγχείρημα, που το είδα στο πλαίσιο ενός hobby. ΄Οσοι διαθέτουν τα κεφάλαια να υποστηρίζουν υψηλού κόστους κατανάλωση, είναι χρήσιμο να απαλλαγούν από σύνδρομα ενοχής ή συμπεριφορές νεοπλουτισμού... Με το γούστο τους συμβάλουν, θετικά ή αρνητικά, στο επίπεδο της αισθητικής της χώρας. Να ασκήσουν τα δικαιώματα του καταναλωτή με άποψη, ώστε να επωφεληθούμε όλοι...

Προς Εθνικούς Ευεργέτες: προς Θεού, όχι άλλα κτίρια!

Πήγα στην εκδήλωση για τους Εθνικούς Ευεργέτες, ανταποκρινόμενος σε πρόσκληση του Πέτρου Δούκα. Ακούστηκαν πολλά και ενδιαφέροντα, πάντα μας συγκινούν οι Έλληνες που αφιέρωσαν μέρος του πλούτου τους, για να αφήσουν κάτι.... Ωστόσο, πρέπει να πούμε κάτι σε όσους σκέπτονται να συνεχίσουν την παράδοση του Ζάππα, του Τοσίτσα κλπ. Αν θέλουν να κάνουν ένα καλό στον τόπο, ας μην δώσουν τα ευρώ τους για ανέγερση καινούργιων κτιρίων. Η χώρα είναι πλήρως ανίκανη να συντηρεί υποδομές. Είναι σαΐνι στο να φτιάχνει καινούργια έργα από τσιμέντο, αλλά έχει αποτύχει παταγωδώς στο να τα συντηρεί...
Ακόμα περισσότερο, έχει αποτύχει σε οποιαδήποτε προσπάθεια να «ντύνει» με υπηρεσίες τα έργα, να βάζει πάνω από τις υποδομές συστήματα εξυπηρέτησης του πολίτη...
Επειδή, λοιπόν, αισιοδοξούμε ότι υπάρχουν ακόμα συνΈλληνες που διαθέτουν λεφτά για το καλό του τόπου, ας σκεφτούν την ιδέα να τα διαθέσουν ΜΟΝΟ για παροχή υπηρεσιών... Επειδή είναι βέβαιο ότι οι προθέσεις τους είναι καλές, θεωρώ σίγουρο πως θα βρεθεί ο τρόπος να συνδεθεί το όνομά τους με ένα συγκεκριμένο εγχείρημα, κόντρα στην εντύπωση ότι είμαστε μια χώρα ευκατάστατων πολιτών με δημόσια χώρο, που ολοένα φτωχαίνει... Τι να το κάνουμε ένα καινούργιο νοσοκομείο, εφόσον –και αυτό- δεν θα έχει νοσοκόμες; Είναι τέτοιες οι ανάγκες, που είναι βέβαιο πως υπάρχει στάδιο δόξης λαμπρόν για μια καινούργια γενιά Εθνικών Ευεργετών...

Η παράνοια με τις κεραίες τηλεφωνίας, το αλαλούμ επεκτείνεται

Πάνω από ένα χρόνο, οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας βρίσκονται όμηροι ενός νομικού κενού, που καθιστά σχεδόν αδύνατη τη λήψη όλων των αδειών για εγκατάσταση κεραιών. Οι έρευνες κοινής γνώμης δείχνουν ότι οι πολίτες διακατέχονται από τεχνοφοβία, πρωτοφανή για τα ευρωπαϊκά δεδομένα.
Τα αρμόδια υπουργεία ψηφίζουν νόμους, που ακολουθούν αντιεπιστημονικά κριτήρια, προκειμένου να κατασιγάσουν την κριτική και το λαϊκισμό. Ενδεικτικό της στάσης της πολιτείας είναι και το εξής: η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) πραγματοποιεί ημερίδες ενημέρωσης, με συμμετοχή έγκυρων επιστημόνων, αλλά και επικριτών της εγκατάστασης κεραιών. Πάντως, στις εκδηλώσεις αυτές απουσιάζουν μόνιμα όλα τα (συν)αρμόδια υπουργεία!
Ας δούμε ένα εύγλωττο πρόσφατο ρεπορτάζ (http://www.euro2day.gr/articles/129220) για το θέμα αυτό, που αναμένεται να παραμείνει μετέωρο αρκετό καιρό, καθώς οι υπεύθυνοι και οι αρμόδιοι επιλέγουν ν’ αφήσουν ένα καθεστώς θολούρας... Αυτό αφήνει ζημίες και σε όσους θέλουν να έχουν απρόσκοπτη τηλεπικοινωνιακή εξυπηρέτηση, αλλά και σε εκείνους που θα επιθυμούσαν να έχουν εγγυήσεις για την τήρηση ρεαλιστικών και επιστημονικά τεκμηριωμένων ελέγχων.

Ο Ν. Δήμου έκλεισε το blog του!

Η είδηση δεν είναι καλή, ακόμα και για εκείνους που επί περίπου 30 χρόνια διαφωνούσαν με τις απόψεις του Ν. Δήμου, αλλά απολάμβαναν την περιπέτεια του διαλόγου και της αντιπαράθεσης… Την ρομαντική εποχή που δεν υπήρχαν τηλεοπτικά «παράθυρα».

Η «θυσία» του συγκεκριμένου blog, θα μπορούσε να δώσει και κάτι θετικό, αν αποτελέσει «σπονδή» για να συνειδητοποιήσουμε τι ζημιά κάνουν όσοι χρησιμοποιούν τα blogs για να εκτονώνονται και ενίοτε να εξοικονομούν το κόστος του ψυχαναλυτή… Είναι αναγκαία φάση, θα την υποστεί η κοινότητα των bloggers.

Είναι βέβαιο, ότι μέσα από αυτή την πρώιμη φάση, όπου εκτοξεύονται και πολλά «σκουπίδια», θα προκύψουν πρακτικές και κανόνες, ώστε να προφυλάξουμε την ουσία του διαλόγου και τη δημιουργικότητα της έντιμης αντιπαράθεσης.

Καλύτερα όμως, να διαβάσουμε τα της περιπέτειας του Νίκου Δήμου, μέσα από τη δική του γραφίδα (RAM) . Όπως πάντα είναι και γλαφυρή και ρηξικέλευθη και ευθύβολη… Εμείς οι υπόλοιποι συνεχίζουμε…

Ορμητικό το «κύμα» των social media

Την ώρα που η agenda των κεντρικών media είναι οι δηλώσεις Πολύδωρα και τα θέματα του γιου του Προέδρου του Αρείου Πάγου, βγαίνει μια φρεσκάδα από τα social media. Πρόκειται για διαδικτυακά μέσα, που δεν έχουν σχέση με τα παραδοσιακά media και οι άνθρωποι που τα γράφουν δεν είναι δημοσιογράφοι.

Μια πρώτη ματιά πάντως, δείχνει ότι αυτού του είδους οι πόλοι έχουν «τραβήξει» ένα πάρα πολύ ζωντανό κοινό και προωθούν ένα πολύ δυναμικό διάλογο, τον οποίο είναι αδύνατον να παρακολουθήσουν τα παραδοσιακά Μέσα. Πρόκειται για blogs, aggregators (χώροι όπου φιλοξενούν επιλογές από περισσότερα blogs), μονάδες bookmarking (κάνουν επιλογές και βαθμολόγηση από blogs).

Όσοι είμαστε τέκνα των συμβατικών media, αξίζει να τα παρακολουθήσουμε... Ας δούμε σε πρώτη φάση διεθνή social media, όπως τα:
http://www.digg.com
http://slachdot.org
Εξίσου ενδιαφέρον είναι να δούμε ελληνικές εκδοχές, όπως τα:
http://buzz.reality-tape.com
http://blogs.sync.gr
http://cull.grull.gr

Παρότι μπορεί να περνάμε μια περίοδο που φυτρώνουν πολλά λουλούδια, περισσότερα απ’ όσα σηκώνει για παράδειγμα η ελληνική γλώσσα, είναι βέβαιο ότι ορισμένοι από αυτούς τους πόλους θα τραβήξουν ένα ζωντανό κομμάτι της κοινωνίας και θα αφαιρέσουν χρόνο προσοχής από την τηλεόραση, τις εφημερίδες, κ.λπ.

«Οι μεσάζοντες μου προκαλούν ναυτία», λέει ο Σταμ. Κραουνάκης

Κάποιος ανέφερε στον Σταμ. Κραουνάκη ότι για να βρει χορηγίες για τις παραστάσεις του, θα πρέπει να έλθει σε επαφή με κάποιους μεσάζοντες, που η μόνη τους δουλειά είναι να κάνουν τις συμφωνίες για τις «μοιρασιές». «Οι μεσάζοντες μου προκαλούν ναυτία, δεν θέλω να έχω επαφή με τέτοια άτομα» ήταν η αντίδραση του δημιουργού, που στη συνέχεια φάνηκε ότι το εννοούσε. Αυτή η θέση φαίνεται παράξενη σε μια χώρα που έχει περίπου νομιμοποιήσει σε ευρεία γκάμα συνειδήσεων το ρόλο κάποιων που παίρνουν ποσοστά, όχι για προσφορά υπηρεσιών, αλλά για απλή διαμεσολάβηση... Κάνουν δηλαδή το deal για λογαριασμό αυτού που θα έπρεπε να έχει έναν αντικειμενικό τρόπο να διαθέτει τους πόρους που είναι στην αρμοδιότητά του.

«Ας το δούμε από μια κυνική πλευρά», μου είπε κάποιος. «Ας αφήσουμε την ηθική διάσταση, ότι η μίζα είναι παράνομη... Η κυνική ανάλυση λέει ότι στην Ελλάδα υπάρχουν σήμερα τόσοι μιζαδόροι, που δεν μπορεί να τους σηκώσει η ελληνική οικονομία. Είναι τόσο πλούσιοι μερικοί από αυτούς, που δείχνουν στην κοινωνία ότι δεν έχει έννοια να ασχολείται κάποιος με παραγωγική δουλειά. Είναι τόσο γνωστοί ορισμένοι μιζαδόροι, που δείχνουν ότι υπάρχει καθεστώς ατιμωρησίας για τις πράξεις τους.»

Τα τελευταία γεγονότα πάντως, δείχνουν ότι το μοντέλο των μεσαζόντων αντιμετωπίζει πλέον κάποια προβληματάκια... Ενδεχομένως η αιτία να είναι το ότι οι μεσάζοντες είναι πλέον πολλοί, ενώ η προς διαμεσολάβηση «ύλη» είναι μικρότερη... Πάντως, η ιστορία της «Ακρόπολις» και των ομολόγων έδειξε ότι το σύστημα έχει «ρωγμές» και «διαρροές». Οι αποκαλύψεις για τεράστια εισοδήματα στην κορυφή της δικαιοσύνης δίνει την εντύπωση, ότι διαφαίνεται μια κρίση, κατά τη διάρκεια της οποίας δεν είναι βέβαιο ότι θα συνεχίσουν να μένουν τα στόματα κλειστά.

ΠΑΟ στο basket, ΠΑΟ στο ποδόσφαιρο, ω τι αντίθεση!

Η επιτυχία του Παναθηναϊκού στο basket ball, είναι η δικαίωση μιας ομάδας που προσαρμόσθηκε στην παγκοσμιοποίηση, αλλά επένδυσε -ταυτόχρονα- σε έναν ελληνικό κορμό... Η αποτυχία του ΠΑΟ στο ποδόσφαιρο να κερδίσει το κύπελλο ακόμα και από την ουραγό Λάρισα, καθρεφτίζει την κατάσταση του ελληνικού ποδοσφαίρου: ομάδες κρατικοδίαιτες, που τα αφεντικά τους έχουν βάλει τα άλλα συμφέροντά τους υπεράνω της ομάδας, δέσμιοι μιας χούφτας χουλιγκάνων, εξαρτώμενες από τη διαιτησία, ομάδες εν τέλει μη ανταγωνιστικές...

Το μπάσκετ αποδέχθηκε την παγκοσμιοποίηση, το ελληνικό ποδόσφαιρο ζει και αναπνέει μέσα από τη διαπλοκή με το ελληνικό κράτος και με άρρωστα κυκλώματα, όπως αυτό της διαιτησίας... Το ελληνικό ποδόσφαιρο ευτελίζεται στην Ευρώπη, γιατί προσπαθεί να αγνοήσει τους βασικούς κανόνες λειτουργίας μιας ποδοσφαιρικής ομάδας θεάματος και δημιουργίας σχέσεων με πελάτες - φιλάθλους...

Για να δούμε λοιπόν, τη θετική πλευρά, ας μείνουμε στο μπάσκετ... Προσφέρει πολλά συμπεράσματα η παγκοσμιοποίησή του, το πώς μπορούν τομείς της ελληνικής ζωής να γίνουν ανταγωνιστικοί σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σε καθαρό επίπεδο: στο μπάσκετ επιπλέον, σε αυτή την περίοδο της κυριαρχίας του Παναθηναϊκού, έχουν μειωθεί σημαντικά τα φαινόμενα, όπου οι ελληνικές ομάδες προσπαθούν να διακριθούν διεθνώς, μέσα από κυκλώματα της διεθνούς ομοσπονδίας, με δηλητηριάσεις αντιπάλων παικτών, κ.λπ.

Τα πρόσωπα των Τσαρτσαρή, Διαμαντίδη, Χατζηβρέττα, Ντικούδη, δείχνουν πώς μπορούν ακόμα και ακριβοπληρωμένοι σταρ να έχουν υψηλούς στόχους, κανόνες συμπεριφοράς, σεμνότητα, να αποτελούν πρότυπα για μια κοινωνία, που ψάχνει απεγνωσμένα την αίσθηση του προτύπου και του παραδείγματος.

Το design μπαίνει παντού, η Sony «τσίμπησε»!

Η Sony συμμετείχε πρόσφατα σε μια από τις μεγαλύτερες εκθέσεις design του κόσμου, επιδεικνύοντας τα δικά της «έπιπλα», σχεδιασμένα από Λομβαρδούς designers! To design δεν είναι πια πολυτέλεια, δεν απευθύνεται στους λίγους, ωστόσο η Sony το αξιοποιεί για να συνεχίσει να έχει σχέση με ένα ιδιαίτερο κοινό που ψάχνει κάτι ιδιαίτερο, με υψηλή αισθητική.

Δείτε τι έκανε η Sony με τους Λομβαρδούς designers (www.sony.gr) και σκεφθείτε… Δεν αρκεί πια να αγοράζουμε ακριβά προϊόντα, δεν φθάνει να διαλέξουμε «μάρκες». Η αισθητική και το «κλασσάτο» είναι αλλού, θέλει κάτι παραπάνω από λεφτά για να το αποκτήσεις...

Ελληνικές ποδοσφαιρικές ομάδες, διαφήμιση του τουρισμού

Ο κ. Ντέμης Νικολαϊδης ανακοίνωσε την αγορά του ποδοσφαιριστή Αροαμπαρένα, 32 ετών, έναντι 800.000 ευρώ ετησίως. Ο Ολυμπιακος έχει τα σκήπτρα στο να αγοράζει υπερήλικες ποδοσφαιριστές και μετά να αναρωτιέται γιατί η ομάδα του σέρνεται στην Ευρώπη και τρώει πεντάρες. Οι κινήσεις αυτές πάντως, θα μπορούσαν να γίνουν διαφήμιση του ελληνικού τουρισμού, καθώς στον καθαυτό ποδοσφαιρικό τομέα το θέαμα είναι για υπανάπτυκτους. ΄Ολοι αυτοί οι υπερήλικες ποδοσφαιριστές θα μπορούσαν να λάβουν μέρος σε διαφημίσεις για διακοπές στη χώρα μας.

Κατά τα άλλα, μια στάση αντίστασης στο απαράδεκτο θέαμα που αποκαλείται «ελληνικό ποδόσφαιρο», είναι να βλέπετε ξένο ποδόσφαιρο. Ακόμα και αγώνες ανάμεσα σε μεσαίες ομάδες του πορτογαλικού πρωταθλήματος είναι αισθητικά και ποδοσφαιρικά καλύτεροι από τα κατ’ ευφημισμόν ντέρμπυ των «κορυφαίων» ελληνικών ομάδων. Το ελληνικό ποδόσφαιρό πληρώνει το τίμημα ενός πάρα πολύ μεγάλου παραλογισμού: οι περισσότεροι ιδιοκτήτες ομάδων έχουν δοσοληψίες με το νόμο, οι λίγοι που είναι ισχυροί τα περιμένουν όλα από το κράτος, που τους τα δίνει.

Οι πρόεδροι έχουν γίνει όμηροι των χούλιγκανς, οι κυβερνήσεις κάνουν τα στραβά μάτια στην εγκληματική δραστηριότητα των φανατικών, ορισμένοι πολιτικοί γίνονται συνεργοί σε όλα αυτά για μια χούφτα ψήφους και όχι μόνο. Το αποτέλεσμα είναι γήπεδα δίχως θεατές… Οι φιλελεύθεροι οικονομολόγοι θα έλεγαν, ότι η λύση είναι να ανοίξουν τα σύνορα και να ανοίξουμε τα μάτια μας, για να καταναλώνουμε θέαμα από άλλες χώρες. Για να προστατεύσουμε την αισθητική μας…

«Να προσέξω τον νομάρχη Κέρκυρας»

Τα πρόσωπα της τοπικής αυτοδιοίκησης είναι μια μικρογραφία των συμπεριφορών της κεντρικής πολιτικής σκηνής, στα θέματα της αποτελεσματικότητας και της διαχείρισης του χρήματος. Κάποιοι μάλιστα λένε, ότι είναι κάτι ακόμα χειρότερο: είναι κακέκτυπο, καθώς στις τοπικές κοινωνίες οι πολίτες διακρίνουν πιο εύκολα την κακοδιαχείριση και τον

εύκολο πλουτισμό.
Αν αυτές οι απόψεις δεν αποτελούν πρωτοτυπία, αξίζει να δώσουμε λίγη προσοχή στο εγχείρημα του κ. Στέφανου Πουλημένου, του καινούργιου νομάρχη της Κέρκυρας. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι ανήκει σε μια μικρή, αλλά διακριτή μειοψηφία προσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης (ΤΑ), που μπορούν να αποτελέσουν ενδείξεις ή αποδείξεις, ότι οι τοπικοί άρχοντες δεν έχουν άλλοθι για να εμφανίζονται ανίσχυροι να επηρεάσουν το τέλμα δήμων και νομαρχιών.

Αυτή η μειοψηφία των δημάρχων και των νομαρχών έχει εκλεγεί περισσότερο εξαιτίας των ικανοτήτων των προσώπων και λιγότερο λόγω της στήριξης κάποιου κόμματος. Συνήθως έχουν μια επιτυχημένη επαγγελματική πορεία και κοινωνική καταξίωση, άρα δεν χρειάζονται κάποιο κόμμα για να πιστοποιήσει τις ικανότητές τους.

Ένα δεύτερο σημαντικό στοιχείο, είναι ότι δεν έχουν δεσμεύσεις με τα τοπικά συμφέροντα, τα οποία συνήθως στηρίζονται στην «παράκαμψη» των νόμων (της εφορίας, της πολεοδομίας, της αστυνομίας). Πολλοί δήμαρχοι αντλούν εξουσία και άλλα τινά, με το να γίνονται σύμμαχοι των συμφερόντων που αυγαταίνουν, με την «παράκαμψη» του κράτους και των θεσμών. Λίγο πολύ γνωστά, καθώς όλοι μας ξέρουμε τι συμβαίνει σε κάποιο δήμο… Όπως γνωρίζουμε καλά, ότι η κατάσταση αυτή επιδεινώνεται με την ανοχή ή την συνεργασία της κεντρικής εξουσίας και των κομμάτων...

Ας δούμε τι διαφορετικό μπορεί να γίνει σε δήμους ή νομαρχίες, όπου οι επικεφαλής δεν θεωρούν τα παραπάνω φυσικά ή αυτονόητα. Ο κ. Πουλημένος λέει ότι κατά τη θητεία του θα λειτουργήσουν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί (π.χ. κλιμάκιο ελέγχου περιβάλλοντος, θέματα καταναλωτή, όροι υγιεινής, κ.λπ.). Αυτό ακούγεται ωραίο, καθώς είναι γνωστό ότι οι περισσότεροι τοπικοί άρχοντες κερδίζουν ψήφους και άλλα τινά, «διαπραγματευόμενοι» τη λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών. Ο κ. Πουλημένος έχει κρατήσει ο ίδιος ως νομάρχης την εποπτεία των ελεγκτικών μηχανισμών.

Τρία άλλα μεγάλα θέματα που δεσμεύεται να προωθήσει ο νομάρχης Κέρκυρας είναι ο χωροταξικός σχεδιασμός, οι μεγάλες παρακάμψεις της πόλης της Κέρκυρας και η αξιοποίηση κάθε επένδυσης για το καλό του νησιού. Ο κ. Πουλημένος σημειώνει ότι η Κέρκυρα πληρώνει ήδη το κόστος της κακοποίησης του περιβάλλοντος και μάλιστα εκεί που πονάει: πρώτον στον τουρισμό και δεύτερον στην ποιότητα ζωής.

Ένα μέρος των παραπάνω εξαρτάται από την επιμονή των τοπικών αρχόντων όπως ο κ. Πουλημένος να παραμείνει σταθερός στους στόχους του. Βεβαίως εξαρτάται και από την ικανότητά του να εξασφαλίσει εκείνες τις συμμαχίες, που θα του επιτρέψουν να αντιπαρατεθεί στα μικρά και μεγάλα συμφέροντα, να στεναχωρήσει ακόμα και πολλούς απλούς πολίτες, που έχουν μάθει ότι ο ρόλος της τοπικής εξουσίας είναι να γίνεται συνένοχος στην παραβίαση των κανόνων της εύρυθμης λειτουργίας μια πόλης.

Μεγάλη ευθύνη πάντως, έχει και η κεντρική εξουσία, που αντί να ενθαρρύνει τις αρκετές εξαιρέσεις ικανών δημάρχων, νομαρχών, συνήθως τους πιέζει να μπουν στο πελατειακό σύστημα. Ευτυχώς υπάρχουν αρκετές περιπτώσεις δημάρχων και νομαρχών, που έχουν πρόγραμμα και διάθεση να κάνουν κάτι δημιουργικό, κόντρα στη μάζα της συνθηκολόγησης. Αξίζει να πούμε μια καλή κουβέντα για όσους ξέρουμε… Είναι βέβαιο ότι χρειάζονται την συμπαράσταση και την ενθάρρυνση, καθώς τα εμπόδια είναι πολλά και οι πειρασμοί ύπουλοι.