Κινδυνολογία για Ρουμανία –ας δούμε κάποια στοιχεία...

Η διεθνής οικονομική κρίση έδωσε την ευκαιρία σε αρκετούς στην Ελλάδα να επιδοθούν σε κινδυνολογία. Ένα από τα στοιχεία της κινδυνολογίας αφορά και την «επερχόμενη καταστροφή» στις βαλκανικές χώρες, όπου έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές επενδύσεις ελληνικών εταιρειών.

Όπως ανέφερε και σχετική ανάλυση του Economist, υπάρχουν πράγματι στοιχεία ανησυχίας -όπως συμβαίνει με όλες τις οικονομίες της πρώην Ανατολικής Ευρώπης (ήδη έσυρε πρώτη το χορό η Ουγγαρία).

Απηύθυνα σχετικό ερώτημα σε συνεργάτη μου Ρουμάνο, που αποδεδειγμένα είναι και καλά πληροφορημένος και ψύχραιμος. Η σύντομη απάντηση που έδωσε μας παρέχει κάποια πρώτα στοιχεία, ώστε η διαμόρφωση της γνώμης μας να μην βασίζεται μόνο στις γενικόλογες αναλύσεις που ακούμε τις τελευταίες μέρες στην Αθήνα.

“Romania is starting to feel the effects of the international crisis but is less affected by it as its economy was quite still isolated.
At overall level - National Bank reserves are double than the external deficit (27 bil. Eur vs.11 bil. Euros) therefore officials expect no huge problems on that.
Main market movements at this stage:
a. In real estate some projects were stopped as international investors withdraw from them; sales have decreased as people are more cautious in taking loans and credits or they expect for the prices to drop. In any case prices were reaching unthinkable heights before. Developers say that prices will not drop in the case of powerful and serious developers who can afford waiting and have had to increase prices based on utility prices increase and labor force cost increase.
b. Banks are making credits less available- loans market decreased 10-15% after summer.
c. Companies are cautious and budget for austerity. Expectations are that 2009 would not be a fabulous year but no has a clear idea or scenario on what is to come. ( and how much is actually generated by the link with the international financial crisis)
d. At social level- huge movements-some encouraged by the electoral campaign starting today. The Parliament has approved an increase with 50% of professors' salaries. Government says this is not sustainable and refuse to implement the law. Huge debates on that and other budgetary categories are requesting the same (public servants/ officers). President requested them to postpone the strikes until after elections.
The main issue is that by granting this salries increase Gvt. fears of inflation roll on.
This would be the summary of the summary”.

*η φωτο είναι από το flickr*

Μεταρρύθμιση και στα social media...

Ο Γιώργος Μαντέλας, διευθυντής σύνταξης στον Ελεύθερο Τύπο (όπου πήγε πριν ένα μήνα από την Καθημερινή), ξεκίνησε το δικό του ταξίδι στα social media. Διάλεξε μάλιστα, τον χαρακτηριστικό τίτλο «Μεταρρύθμιση» για το blog του.

Ο Γιώργος είναι ένα ιδιότυπο «ζώον». Πρωτάκουσα το όνομά του σε μια υπόθεση, στην οποία κάποιο δημόσιο πρόσωπο είχε εκτιμήσει την δεοντολογική στάση του Γιώργου. Παρότι μας χώριζε ένας όροφος επί αρκετά χρόνια στη δουλειά μας, γνωριστήκαμε μετά από αρκετό καιρό. Ίσως γιατί και οι δύο μας αφιερώνουμε λιγότερο χρόνο για να κάνουμε γνωριμίες, απ’ ό,τι συνηθίζεται στην Ελλάδα…

Είναι φιλελεύθερος, σε ένα χώρο που η επίκληση (ή και η επίδειξη) αριστερής ιδεολογίας –ακόμη και από φίλους της κεντροδεξιάς- είναι κάτι που πλησιάζει στο καθεστώς…

Γι' αυτό το λόγο, η επιλογή της Μεταρρύθμισης του ταιριάζει. Σε μια εποχή, που όλα κρίνονται με βάση τις δημοσκοπήσεις και την AGB, άρα πολύ αρνητική περίοδο για μεταρρυθμίσεις. Που τόσο έχει ανάγκη ο τόπος…

Τα blogs δημοσιογράφων, που γράφουν επώνυμα, δεν έχουν πάντοτε ενδιαφέρον. Αυτό που ξεκινά ο Γιώργος Μαντέλας είναι πιθανόν να πάρει χώρο στις εξαιρέσεις. Ο λόγος είναι απλός: είναι ένας από τους λίγους Έλληνες δημοσιογράφους, που έχει στο αίμα του τη συνεχή έρευνα της πληροφορίας… Αυτό δεν ταυτίζεται με την έννοια «σύμφωνα με το ρεπορτάζ μου», γιατί σε αρκετές περιπτώσεις αυτό σημαίνει «με βάση αυτά που μου είπε μια από τις 4-5 μόνιμες πηγές μου».

Τώρα που εντείνεται η ύφεση και η κρίση, είναι πιθανόν να αυξηθεί στο «χρηματιστήριο» η αξία της Πληροφορίας, που προέρχεται από έρευνα. Αν λάβουμε υπ’ όψιν ότι αρκετά blogs διεκδικούν ρόλο κλασσικού reporter, τότε εγχειρήματα όπως η «Μεταρρύθμιση», μπορεί να δείξουν ένα καινούργιο δρόμο…

Διόδια, ακτιβιστές, ένταση και ορθολογισμός

Η υπόθεση των διοδίων έχει ανέβει στην ατζέντα τον τελευταίο καιρό, είτε λόγω αντιδράσεων ακτιβιστών (όπως φαίνεται στα δημοσιεύματα του press-gr και του antinews), είτε επειδή ευρωβουλευτές, όπως ο Δημήτρης Παπαδημούλης, το ψάχνουν στο Ευρωκοινοβούλιο…

Το θέμα είναι πιθανόν να μην ξεφουσκώσει τόσο γρήγορα, καθώς υπάρχουν αρκετά ζητήματα που αφορούν τα διόδια και θα βγουν μπροστά μας στους επόμενους μήνες. Ενημερώθηκα για λόγους επαγγελματικούς για κάποιες πλευρές του θέματος, που δεν φαίνεται να είναι γνωστές στο ευρύ κοινό.

Θα ήταν χρήσιμο για όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές, αλλά και για τους πολίτες που πρέπει να είναι ενημερωμένοι, να ανοίξει ένας διάλογος, που θα έφερνε στην επιφάνεια κάποιες ενδιαφέρουσες παραμέτρους, όπως:

-Ο σημερινός τρόπος υπολογισμού διοδίων στην Ελλάδα διαφέρει ριζικά από τον αντίστοιχο που χρησιμοποιούν οι περισσότερες χώρες.
-Στο εξωτερικό χρεώνουν με κύριο στοιχείο τα χιλιόμετρα που διανύει ένα όχημα, ενώ στην Ελλάδα η χρέωση είναι μάλλον άδικη γι’ αυτούς που κάνουν μικρές αποστάσεις (π.χ., για να πάνε από την Αθήνα στη Χαλκίδα ή στην Κόρινθο).
-Μέσα στις συμβάσεις παραχώρησης, που έχουν γίνει με κοινοπραξίες που έχουν αναλάβει την κατασκευή/λειτουργία μεγάλων αρτηριών της χώρας (π.χ., Κορίνθου-Πατρών, Ιονία Οδός), προβλέπονται αλλαγές στα διόδια, που δεν έχουν γίνει ακόμα γνωστές…

Ήδη, οι απόψεις πολιτών, που αντιδρούν σε αυτά που έχουν δει μέχρι στιγμής. έχουν μεγάλη παρουσία στο Διαδίκτυο, σε blogs, κλπ (π.χ., www.pesoxi.gr).

Οι πολιτικές εντάσεις, όπως αυτή για την υπόθεση του Βατοπεδίου, και η –πολύ σοβαρότερη- διεθνής οικονομική κρίση δεν έχουν αφήσει πολλά περιθώρια για συζήτηση θεμάτων που αφορούν την καθημερινή ζωή χιλιάδων πολιτών. Η δυνατότητα, όμως, των πολιτών να εκφράζονται δυναμικά, είτε με ακτιβισμό, είτε μέσα από το Διαδίκτυο, δείχνει ότι και οι υπόλοιποι κοινωνικοί εταίροι (stakeholders) είναι χρήσιμο να βρουν χρόνο και ενέργεια για να ανταποκριθούν σε αυτό το διάλογο...

*η φωτο είναι από το flickr*

Ποια «φυλή» είναι πιο κοντά στα social media στην Ελλάδα;

Βρέθηκα μπροστά σε αυτό το ερώτημα, στη διαδικασία σχεδιασμού μιας εκδήλωσης από φορέα γνωστό και αναγνωρισμένο… Είναι φυσιολογικό να διεκδικούν μια σειρά ομάδες την πρωτοπορία, τη νομιμοποίηση, δικαιώματα σχετικά με την ελευθερία του λόγου, κλπ. Για όσο καιρό όλες σχεδόν οι επιχειρήσεις αποφεύγουν να μπουν στα «άγνωστα» νερά των social media και οι (περισσότεροι) πολιτικοί το αφήνουν για αργότερα, το «γήπεδο» του διαλόγου θα είναι ζωντανό, αλλά θα φαίνεται περιορισμένο.

Θέλουμε τις επιχειρήσεις να ακούνε τους καταναλωτές, αλλά και τις κοινωνικές ομάδες (π.χ., που διαμαρτύρονται για θέματα περιβάλλοντος). Όσο για τους πολιτικούς, μπορούν να μάθουν 15 λόγους για τους οποίους η υπερέκθεσή τους στα τηλεοπτικά παράθυρα, τους δίνει μεν μια αίσθηση αυτοσυντήρησης, αλλά τους φέρνει και κόστος.

Αν όλα τα παραπάνω μοιάζουν αφορισμοί, τότε πιθανόν να βοηθήσουν κάποια στοιχεία , έστω από προσωπική και επαγγελματική εμπειρία: σιγά-σιγά κάποιες μεγάλες επιχειρήσεις πιέζονται να εξετάσουν το χώρο των social media, γιατί νοιώθουν μια ανεπαίσθητη ενόχληση από κάποια αρνητική δημοσιότητα ή και ορισμένα online attacks.

Οι πολιτικοί και τα κόμματα έχουν μείνει σχεδόν στάσιμοι, σε σχέση με την περίοδο πριν τις εκλογές του 2007. Όταν η πολιτική ζωή έχει «ξανακυλήσει» σε φόντο τύπου Βατοπεδίου και εφόσον τα βασικά θέματα της δημόσιας agenda τα θέτουν τα κλασσικά media, τότε έχουν επιχειρήματα όσοι υποστηρίζουν ότι τα social media είναι κάτι περιθωριακό ή πάντως για λίγους (να μην ξεχνάμε ότι αν δεν επέμενε για το Βατοπέδιο ένα συγκεκριμένο κανάλι, που δεν έκρυψε το κίνητρό του, η υπόθεση θα συνέχιζε να ήταν εις γνώσιν 100 νοματαίων στο κέντρο της Αθήνας).

Δεν είναι όμως ακριβώς έτσι… Δύο-τρεις υποθέσεις που αφορούν ισχυρούς επιχειρηματικούς κλάδους αποτυπώνονται στην πραγματική τους διάσταση μόνο μέσω διαδικτύου και social media, π.χ., το μεγάλο ζήτημα των κεραιών κινητής τηλεφωνίας. Ομοίως, ο Δ. Αβραμόπουλος καταφέρνει και κρατάει χαμηλά το θέμα των προβλημάτων της περίθαλψης σε αυτό που ξέραμε ως «δημοσιότητα», αλλά το πράγμα είναι εκτός ελέγχου στο internet: διακινούνται με μεγάλη ένταση δεκάδες καθημερινές υποθέσεις ασθενών που βρίσκονται μπροστά στη διάλυση του ΕΣΥ.

Η κρίση πλήττει και το Διαδίκτυο, μας λένε από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού, μα εμείς είμαστε σε πολύ πρώιμο στάδιο για να πάμε προς τα πίσω… Χωρίς αμφιβολία, η ανάπτυξη στην Ελλάδα θα γίνει υπό την πίεση του περιορισμού των επενδύσεων, αλλά, παρόλα αυτά, κάποιοι μεγάλοι Οργανισμοί (και πρόσωπα της κεντρικής σκηνής) δεν θα έχουν πολλές επιλογές: θα πρέπει να τοποθετηθούν στο ανοιχτό χώρο των social media για να αντιμετωπίσουν τις κρίσεις που θα συναντήσουν , κυρίως μέσα από τον αναρχικό –κατά τον διευθύνοντα σύμβουλο της Google- κόσμο της δημοσιογραφίας των πολιτών.

*η φωτο είναι από το flickr*

Εκπαίδευση, διείσδυση του internet, e-government, ναι! Όχι άλλο τσιμέντο, Άννα (Διαμαντοπούλου), Γιάννη (Στουρνάρα)!!!

Τα Μέσα μετέδωσαν τις απόψεις της Αννας Διαμαντοπούλου και του Γιάννη Στουρνάρα, σχετικά με ένα new deal για την αντιμετώπιση της ύφεσης. Περισσότερο η Άννα και λιγότερο ο Γιάννης (τον άκουσα οδηγώντας σε κάποιο ραδιόφωνο) υποστηρίζουν ότι πρέπει να γίνουν επενδύσεις σε μεγάλα έργα υποδομής…

Τα οικονομικά δεν είναι το φόρτε μου, αλλά οι παραστάσεις που έχω παρακολουθώντας κοντά 30 χρόνια τις επενδύσεις υποδομής στην Ελλάδα, με κάνουν να είμαι απόλυτος! Ούτε με σφαίρες Άννα και Γιάννη! Για ποιους λόγους;

Πρώτον, αυτή τη στιγμή η Ελλάδα εκτελεί μερικά πάρα πολύ μεγάλα έργα. Ιονία Οδός, Κορίνθου-Πατρών, Μετρό Θεσσαλονίκης, Υποθαλάσσια, Ε65 (εθνική οδός που θα κόβει εγκάρσια την Ελλάδα), Τρίπολη-Καλαμάτα, είναι μόνο όσα θυμάμαι…

Δεύτερον, το ζητούμενο είναι να προχωρήσουν κανονικά τα παραπάνω έργα, επειδή λόγω υστέρησης του προϋπολογισμού περικόπτεται το budget των έργων αυτών, καθότι συγχρηματοδοτούμενα και όχι αυτοχρηματοδοτούμενα.

Τρίτον, η χώρα έχει επενδύσει μερικά δις ευρώ σε έργα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης (αυτοματοποίηση νομαρχιών, πολεοδομίας, πληροφοριακά έργα νοσοκομείων). Όλα ή σχεδόν όλα, είναι κοντά στην ολοκλήρωσή τους, αλλά δεν δουλεύει σχεδόν κανένα. Είτε γιατί το δημόσιο δεν μπορεί να τα παραλάβει, είτε γιατί οι ανάδοχοι επειδή είχαν δώσει σκοτωμένες τιμές δεν μπορούν να τα τελειώσουν, είτε γιατί η Ελλάδα, δεν έχει μάθει να βάζει σε λειτουργία (σχεδόν) ολοκληρωμένα έργα πληροφορικής αυτοματοποίησης.

Τέταρτον, είναι ολοφάνερη η κατάσταση της εκπαίδευσης. Αν θέλουμε Kεϋνσιανές λογικές, τότε ας γίνουμε απλόχεροι σε επενδύσεις στην εκπαίδευση. Να κάνουμε, λοιπόν, επενδύσεις ώστε να αντιμετωπίσουμε την ύφεση, αλλά φτάνουν πια δρομάκια και βρυσούλες στις πλατείες των (διεφθαρμένων) δημοτικών διαμερισμάτων…

Δεν χρειάζεται άλλο τσιμέντο η Ελλάδα. Αναβάθμιση των υπηρεσιών έχει ανάγκη… Είτε προς τους Έλληνες πολίτες, είτε προς τους τουρίστες, ώστε να απολαύσουν λίγο καλύτερες υπηρεσίες, από μια χώρα που κάποτε προσέλκυε περισσότερους επιλεκτικούς επισκέπτες...

Υ.Γ.: Ο Γιάννης Στουρνάρας είναι καθηγητής Οικονομικών, επιστημονικός Πρόεδρος του ΙΟΒΕ. Έχει χρηματίσει πρόεδρος της Εμπορικής Τράπεζας (2001-2004) και ήταν Πρόεδρος του Συμβουλίου Εμπειρογνομώνων του υπουργείου Οικονομίας (1996-2001), εξ ου και είχε θεωρηθεί ως Ο αρχιτέκτων της εισόδου της Ελλάδας στην ΟΝΕ.

*η φωτο είναι από το flickr*

Social media και ΕΣΥ, αυτό είναι, παιδιά!

Το 1992, κάποιος μου είχε περιγράψει ένα πρόγραμμα εγκατάστασης ενός συστήματος ελέγχου της φαρμακαποθήκης σε νοσοκομείο του ΕΣΥ. Ήταν φανερό πως είχε μικρή πιθανότητα επιτυχίας, επειδή θα το σαμποτάριζαν όλες οι ομάδες που είχαν οφέλη από την μη καταγραφή της διακίνησης των φαρμάκων σε ένα νοσοκομείο. Μιλάμε για χοντρά συμφέροντα και «γερές κονόμες»…

Τι δυνατότητες έχουν να αντιδράσουν οι πολίτες, οι ασθενείς, οι συγγενείς ασθενών ενάντια σε τέτοια κατεστημένα συμφέροντα, που τραβάνε τις υπηρεσίες υγείας ολοένα και πιο χαμηλά; Φοβάμαι ή (πλέον) ελπίζω, ότι μόνο μια κινητοποίηση μέσα από το διαδίκτυο, μπορεί να δείξει πόσο λάθος κάνουν τα κόμματα (όλα τα κόμματα!), που είναι δέσμια των ομάδων συμφερόντων που δρουν μέσα στα νοσοκομεία και στο κύκλωμα των υπηρεσιών υγείας…

Αυτό το χοντροκομμένο και ανεπεξέργαστο συλλογισμό έρχεται να τον πάει πολλά βήματα παραπέρα, η συμβολή του Αλέξανδρου Μελίδη. Κάθε εβδομάδα βλέπουμε μερικές δεκάδες αναρτήσεις σε blogs για το χάλι των υπηρεσιών υγείας στην Ελλάδα. Όλα αυτά, όμως, είναι ξεκομμένες φωνές. Η αλήθεια είναι ότι η κινητοποίηση της κοινωνίας των πολιτών για τη συνεχή επιδείνωση των υπηρεσιών υγείας, είναι σε χαμηλότερο σημείο από εκείνο που μας την άφησε η αείμνηστη Αμαλία Καλυβινού πριν από περίπου ενάμιση χρόνο.

Όλα αυτά είναι μια συναισθηματική αντίδραση, αλλά είναι φανερό ότι υπάρχει ένα βήμα που μπορούμε να κάνουμε: ένα mash-up που θα μαζεύει όλη αυτή τη διάσπαρτη οργή για τις υπηρεσίες υγείας στην Ελλάδα… Θα δείξει αν θα μας επιτρέψει το show του –πολύ σοβαρού, κατά τα άλλα- Βατοπεδίου, να κάνουμε αυτό το επόμενο βήμα.

*η φωτο είναι από το flickr*

Online marketing/επικοινωνία: τέσσερα βήματα εμπρός και τρία σημειωτόν

Οταν μου ζητήθηκε να γράψω ένα κείμενο με αυτό το θέμα, η πρώτη μου σκέψη ήταν πώς δεν θα επαναλάβω κάποια επιχειρήματα που έχω διατυπώσει κατά καιρούς. Οι εμπειρίες των τελευταίων εβδομάδων, μάλλον θα βοηθήσουν να αποφευχθεί η (ακριβής) επανάληψη, ως μήτηρ της μαθήσεως.

Στην εγχώρια αγορά γίνεται πολύ ισχυρή ζύμωση, ωστόσο τα «μαρμαρένια αλώνια» της πραγματικότητας μετακινούνται σε slow motion. Δεν είναι κατ’ ανάγκην κακό –πρόκειται για διπίστωση. Ας δούμε, πρώτα, τα βήματα σημειωτόν, για να περάσουμε μετά στο θετικό μέρος της υπόθεσης στα βήματα προόδου.

ΠΡΩΤΟΝ ΒΗΜΑ ΣΗΜΕΙΩΤΟΝ, το ζήτημα της κουλτούρας: τα ελληνικά πανεπιστήμια, η εγχώρια εκπαίδευση, εξακολουθούν να έχουν μικρή σχέση με την ενίσχυση της γνώσης για το Διαδίκτυο, της χρήσης του Internet. Δεκάδες επιδοτούμενα προγράμματα του Γ’ ΚΠΣ και του πολύ αργοπορημένου ΕΣΠΑ (Δ’ ΚΠΣ) δαπανώνται χωρίς αποτέλεσμα. Αναθέσεις, διορισμοί, κίνηση του χρήματος. Το ζήτημα της κουλτούρας μου έδωσε την ιδέα, να βάλω σε ένα χαρτί τα «13 μοιραία λάθη σχετικά με την ψηφιακή στρατηγική επικοινωνίας».

ΔΕΥΤΕΡΟ ΒΗΜΑ ΕΠΙΤΟΠΟΥ, η κυριαρχία των κλασσικών media: διατηρούν τη δύναμη (π.χ., δείτε το ποσοστό που διατηρούν στην κατανομή της διαφημιστικής δαπάνης). Οι επενδύσεις τους στο Internet και στα social media είναι από αμυντικές, έως ανύπαρκτες. Δεν το πιστεύουν το Μέσο... Η κατάσταση αυτή οδηγεί σε οξύμωρα σχήματα: π.χ., η εφημερίδα στην οποία γίνεται κατά την τελευταία διετία η μεγαλύτερη επένδυση, ο «Ελεύθερος Τύπος», εξακολουθεί να δίνει πολύ μεγαλύτερο βάρος στο χαρτί, παρόλο που όλες οι αναλύσεις είναι ενάντια σε αυτή την επιλογή.

ΤΡΙΤΟ ΒΗΜΑ ΑΚΙΝΗΣΙΑΣ, οι επιλογές των τμημάτων marketing των επιχειρήσεων: οι έρευνες αγοράς είναι σαφείς (π.χ., βλέπε Focus ) για την πρόοδο του Internet. Ωστόσο, η συνήθεια, οι υφιστάμενο δεσμοί, η επιθυμία αποφυγής του ρίσκου, οδηγεί στην επιβεβαίωση του marketing mix που ξέραμε...

Ας περάσουμε όμως στη φωτεινή πλευρά του φεγγαριού, στα βήματα που γίνονται προς τα εμπρός:

ΠΡΩΤΟ ΣΗΜΑΔΙ, οι ντιρεκτίβες των πολυεθνικών: έχω συμμετάσχει σε συσκέψεις πολυεθνικών, με τα ίδια στελέχη που πέρυσι εκδήλωναν την πεποίθησή τους ότι η αγορά Internet στην Ελλάδα είναι πολύ ρηχή και δεν μπορεί να φιλοξενήσει μέρος του προγράμματος marketing. Τα ίδια στελέχη, φέτος, βλέπουν το interactive marketing πολύ πιο θετικά, ως αποτέλεσμα των οδηγιών που ήλθαν από την (αμερικανική ή δυτικοευρωπαϊκή) μητρική. Δεν είναι κακό... Είναι η φυσική πορεία των πραγμάτων. Καλοδεχούμενο...

ΔΕΥΤΕΡΟ ΣΗΜΑΔΙ, η κρίση αυξάνει τη διάθεση για δοκιμή του καινούργιου. Ναι, η κρίση κάνει τους ανθρώπους (και τις επιχειρήσεις) πιο συντηρητικούς. Από την άλλη πλευρά, όμως, τους σπρώχνει να αναζητήσουν και να εφαρμόσουν καινούριες λύσεις, όταν οι παλιές είναι πολύ ακριβές και προδίδουν glamorous style άλλων εποχών. Αν συνδυαστεί αυτό με τη σκέψη «μα, έτσι κάνουν και οι ξένοι», τότε οι πιθανότητες να επιχειρήσει κάποιος interactive marketing ενέργειες, γίνονται ακόμα πιο ισχυρές.

ΤΡΙΤΟ ΣΗΜΑΔΙ, η κουλτούρα των νέων. Διάβαζα πρόσφατα ένα ρεπορτάζ της LiFO , για το πώς οι νεαροί έχουν γίνει εξπέρ στα του διαδικτύου, για να μειώσουν τα κόστη τους. Όσοι έχουμε συναντήσεις με νεαρά άτομα για συνέντευξη πρόσληψης, αντιλαμβανόμαστε πόσο γρήγορα κινείται ο βαθμός διαδικτυακής κουλτούρας των νέων πτυχιούχων. Αυτοί μπαίνουν στους χώρους εργασίας και παρασύρουν το περιβάλλον προς περισσότερο ψηφιακά μονοπάτια...

ΤΕΤΑΡΤΟ ΣΗΜΑΔΙ, οι προσφερόμενες υπηρεσίες. Είναι αλήθεια ότι όλα τα προηγούμενα έχουν περιορισμένη αξία, εαν οι ενδιαφερόμενοι (π.χ., εταιρείες) δεν μπορούν να βρουν φορέα, που θα τους προσφέρει αξιόπιστες προτάσεις. Λύσεις, που πείθουν, γιατί έχουν «ξαναδουλέψει» Παρότι υπάρχει αρκετή ασάφεια, ως προς το ποια εταιρεία παροχής interactive υπηρεσιών προσφέρει τι, εντούτοις έχει αρχίσει να διαφαίνεται ότι υπάρχουν επιλογές. Οι μονάδες interactive υπηρεσιών έχουν μπροστά τους δρόμο:
-Πρώτον, πέφτει πάνω τους το βάρος να εκπαιδεύσουν την αγορά.
-Δεύτερον, τα budgets των έργων interactive marketing δεν είναι σπουδαία. Είναι διεθνές φαινόμενο αυτό.
-Τρίτον, η επένδυση που πρέπει να κάνουν οι καινούργιες εταιρείες παροχής υπηρεσιών digital marketing είναι αρκετά μεγαλύτερες από την απασχόληση ενός digital strategist, ενός account manager και ενός web developer…

Η περιπέτεια του interactive marketing δεν είναι απαλλαγμένη από δυσκολίες και ανατροπές. Ωστόσο, έχεις πολλές μικρές και μεγάλες θετικές εκπλήξεις…

(το κείμενο αυτό πρωτοδημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Communiqué της ΟΤΕΝΕΤ)

*η φωτο είναι από το flickr*

Τι θα κάνει η Ελλάδα, τώρα που συρρικνώνεται η «φούσκα» του real estate;

Πράγματι, για την ώρα, δεν φαίνεται να «σκάει» η φούσκα της ακίνητης περιουσίας… Σε παγκόσμια κλίμακα, πάντως, συρρικνώνεται απότομα (ΗΠΑ, Ιρλανδία, Ισπανία, Βρετανία, κλπ).

Στην Ελλάδα, πάλι, έχει αρχίσει να σταματάει το «φούσκωμα» και σε κάποιες περιοχές διαφαίνεται ένα κάποιο «ξεφούσκωμα». Τι θα κάνει μια χώρα που τρέφει την νόμιμη, αλλά και την «γκρίζα» οικονομία της από την οικοδομή; Στα «κιτάπια» της Στατιστικής Υπηρεσίας, η οικοδομική δραστηριότητα λογίζεται ως παραγωγική δραστηριότητα.

Δεν είμαι οικονομολόγος, αλλά θα έβαζα στοίχημα ότι μια προσεκτική επιστημονική μελέτη, θα κατέτασσε ένα σεβαστό μέρος της οικοδομικής δραστηριότητας, ως δαπάνη καταναλωτικής επίδειξης και ως εργαλείο ξεπλύματος μη φολογημένου χρήματος. Αυτή η δραστηριότητα εξυπηρετούσε τις τράπεζες (άνετα κέρδη), το πολιτικό σύστημα (πλασματικός πλούτος, επίπλαστες θέσεις εργασίες) -οι πιο πολλοί από εμάς έπαιξαν πολλά ή λίγα σε αυτό το καζίνο.

Τώρα, όμως, ο βασιλιάς αρχίζει και χάνει κάποια από τα ρούχα του… Το ξεπέρασμα της κρίσης απαιτεί πραγματική παραγωγική δραστηριότητα. Δημιουργία πλούτου μέσα από την παραγωγή αγαθών, που έχουν πράγματι ανάγκη κάποιοι πελάτες. Έχει ενδιαφέρον να δούμε μια ανάλυση ενός Αμερικάνου ακαδημαϊκού στο Newsweek.

Παρότι αναφέρεται στην αγορά των ΗΠΑ, σημειώνει με σαφήνεια ότι έφτασε η ώρα να δούμε την ακίνητη περιουσία με το καθαρό μάτι του πολίτη και του επενδυτή. Να περιορίσουμε την συναισθηματική φόρτιση απέναντι στο τούβλο και το κεραμίδι. Αν στις ΗΠΑ τα σπίτια αποτέλεσαν τη δεύτερη «φούσκα», μετά τα χρηματιστηριακή του 1999, στην Ελλάδα αποδείχθηκε ως ο πιο δυναμικός υπονομευτής ενός ορθολογικού παραγωγικού συστήματος και ο ολοένα και πιο ισχυρός τροφοδότης της παραοικονομίας…

*η φωτο είναι από το flickr*

Από την Κοινωνία της Γνώσης, στην Κοινωνία της Αναζήτησης (Search Society): μέρος II

Η Google άλλαξε για πάντα τον τρόπο που διεξάγονται οι προεκλογικές τηλεοπτικές διαμάχες, υποστηρίζει αυτό εδώ το post. Την ώρα που οι Αμερικάνοι έβλεπαν τη μεγάλη διαμάχη και πολυαναμενόμενο show μεταξύ της Sarah Palin και του Joe Biden, ένας μεγάλος αριθμός θεατών έψαχνε την ίδια ώρα στο internet με Google search, να βρει διάφορους όρους και θέματα.

Πολύ διθυραμβικό για την Google το σημείωμα αυτό, αλλά μπορούμε να κρατήσουμε τη διαπίστωση, ότι δεν έχει πλέον τόσο σημασία το να γνωρίζουμε κάτι, όσο η δυνατότητά μας να το ψάξουμε στο internet, όπως ήδη είχε σημειώσει μια παλιότερη ανάρτηση αυτού εδώ του ιστολογίου.

*η φωτο είναι από το flickr*

Κερδίζει ή χάνει το internet από την κρίση;

Πολύ νωρίς και πολύ σύνθετο το ερώτημα, για να δώσουμε μια σταράτη απάντηση. Σε πρώτη φάση, η κρίση επηρεάζει ό,τι πετάει και ό,τι κολυμπάει. Οι εύκολες εκτιμήσεις είναι ότι η ύφεση και η κάμψη θα επηρεάσουν αρνητικά όλα τα κονδύλια διαφήμισης και επικοινωνίας. Άρα θα υποστούν πίεση και τα τμήματα του budget που αφιερώνονται σε interactive και online δραστηριότητες. Μια τέτοια τάση ήδη παρατηρείται στις ώριμες αγορές (ΗΠΑ, Βρετανία, κλπ).

Από την άλλη πλευρά όμως, o online κόσμος θα διατηρήσει μέρος από την πολύ υψηλή δυναμική που είχε μέχρι πρόσφατα. Πρώτον, πολλοί οργανισμοί και επιχειρήσεις είναι αρκετά «ακάλυπτοι» στο internet. Με άλλα λόγια, ακόμα και για λόγους άμυνας (π.χ., απέναντι στους ανταγωνιστές τους, ή σε ακτιβιστές) θα πρέπει να αφιερώσουν μια ελάχιστη επένδυση. Δεύτερον, η online επικοινωνία είναι πιο οικονομική από την κλασσική, με κριτήριο την αποτελεσματικότητα (τηλεόραση, χαρτί κλπ)…

Ασφαλώς, η κατάσταση είναι πολύ ρευστή. Δεν είναι δυνατόν, ακόμα, να γίνουν ασφαλείς προβλέψεις. Αν η κρίση βαθύνει κι άλλο, τότε θα επικρατήσει μεγάλη ανισσοροπία και ο κόσμος δεν θα εξελιχθεί σε γραμμική κατεύθυνση. Αν, όμως, οδηγηθούμε σε μια νέα ισορροπία, σε χαμηλότερο ασφαλώς επίπεδο (οικονομικής δραστηριότητας κλπ), τότε ο κόσμος του internet έχει να αντιμετωπίσει και καλά και κακά νέα. Τα καλά είναι πως θα ενισχυθεί η τάση του κοινού να ψάχνει πιο οικονομικές λύσεις (για ψώνια, διασκέδαση, επικοινωνία) μέσα από το Διαδίκτυο.

*η φωτο είναι από το flickr*

Εκτός από τις καταθέσεις, πίεση στις επιχειρήσεις (βλ. SAP)

Όταν όλοι στην Ελλάδα κοιτάζουμε τις καταθέσεις, τα μηνύματα απ’ όλο τον κόσμο αναφέρουν τον κίνδυνο υποχώρησης της οικονομικής δραστηριότητας. Στην Ισπανία και την Ιρλανδία η αγορά ακινήτων βρίσκεται στο ναδίρ, ενώ τα νέα από την εταιρεία επιχειρηματικού software, την SAP, δείχνουν ότι ακόμα και αν σωθούν οι περισσότερες τράπεζες, ελλοχεύει ένας άλλος κίνδυνος: αυτός της δραματικής συρρίκνωσης της οικονομικής δραστηριότητας.

Στην Ελλάδα είμαι αρκετά αισιόδοξοι άνθρωποι. Δεν εξηγείται αλλιώς πώς αφιερώνουμε τόσο χρόνο και πόρους, ώστε κάθε εβδομάδα να καταναλώνουμε 4-5 σφυγμομετρήσεις που δείχνουν πόσο άλλαξε τις τελευταίες μέρες η διαφορά ΝΔ-ΠΑΣΟΚ. Προφανώς θεωρούμε ότι ο δημόσιος τομέας στο τέλος θα τα «απορροφήσει» τις παρενέργειες της κρίσης. Οι πολίτες, με βάση τα όσα βλέπουμε, δεν έχουν λόγο να πάρουν πρωτοβουλίες. Στο τέλος, όλα θα ήταν όπως πριν, καθώς ο προϋπολογισμός θα απορροφήσει τα κόστη ανασύνταξης…

Αφού λοιπόν, η πρωτοφανής κρίση αφορά τους άλλους, τους Αμερικάνους και τους δυτικοευρωπαίους, όσοι έχουν διάθεση να φιλοσοφήσουν αξίζει να δουν τον προβληματισμό του κάθε Fukuyama… Αυτού που είχε γράψει το τέλος της Ιστορίας και τώρα αναπτύσσει στο συγκεκριμένο πόνημα την άποψή του για το τέλος της αμερικάνικης επιχείρησης, όπως το ξέραμε.

*η φωτο είναι από το flickr*

«Αγοράστε βίλα στο Λος Άντζελες, αντί για διαμέρισμα στο Κολωνάκι»

Αυτή είναι η συμβουλή κορυφαίου Έλληνα τραπεζίτη, καθώς οι τιμές στο Κολωνάκι -αναλογικά- εμφανίζονται πολύ πιο υψηλές απ’ ό,τι στην Καλιφόρνια. Παρότι φαίνεται παράδοξο και οξύμωρο, η διαπίστωση αυτή έχει πραγματική βάση. Η χρηματοπιστωτική κρίση στις ΗΠΑ, που διαρκεί πάνω από ενάμιση χρόνο και οξύνθηκε τις τελευταίες μέρες, έχει διαβρώσει τις τιμές των ακινήτων. Στην Ελλάδα, για τους γνωστούς λόγους, η κτηματαγορά κρατά δυνάμεις, παρόλο που έχουν μειωθεί σημαντικά οι πράξεις.

Δεν υπάρχει ούτε μια πιθανότητα στα 10 εκατομμύρια να συνεχίσει το σημερινό επίπεδο τιμών στην ελληνική αγορά ακινήτων. Επιτρέψτε μου αυτό το στοίχημα. Το ερώτημα είναι, αν θα υπάρχει μια σταδιακή και μικρή μείωση, της τάξεως του 5-10% σε ένα-δύο χρόνια ή αν θα σημειωθεί απότομη διόρθωση άνω του 15%. Στη δεύτερη περίπτωση, είναι πιθανόν να έχουμε ανεξέλεγκτες καταστάσεις, αφού στην Ελλάδα η οικοδομή στηρίζει την επίσημη και την ανεπίσημη οικονομία. Αποτελεί και το πλέον επίσημο κανάλι, νομιμοποίησης της τεράστιας έκτασης φοροδιαφυγής…

Αποτελεί μια απλή λεπτομέρεια το ότι οι οικογένειες αρκετών πολιτικών «πρώτης γραμμής», όλων των κομμάτων, έχουν δραστηριότητες στην κτηματαγορά… Ο μέγιστος συμβολισμός όλων αυτών συναντάται στην περίπτωση της Μονής Βατοπεδίου, όπου κάτω από την ομπρέλα του real estate στήθηκε μια υπόθεση πολιτικού σκανδάλου, ξεπλύματος μαύρου χρήματος και σκανδαλισμού της Ορθόδοξης Εκκλησίας…

*η φωτο είναι από το flickr*

Πέρα από τον Εφραίμ, και σοβαρές μονές είναι «ανοικτές»: η περίπτωση στο Μάζι…

Παράγοντες που ασχολούνται με την κατανομή κοινοτικών κονδυλίων (ΚΠΣ και, τώρα, ΕΣΠΑ), εκτιμούν ότι η αξιοποίηση επιδοτουμένων προγραμμάτων από Μονές και εκκλησιαστικά ιδρύματα, γίνεται συχνά εκτός πλαισίου. Αναφέρουν την περίπτωση της Μονής στο Μάζι Μεγάρων, που υπάγεται στο Πατριαρχείο. Ο ηγούμενος της Μονής θεωρείται φωτισμένος, με λαμπρές σπουδές και ισχυρή προσωπικότητα. Το μοναστήρι αυτό ήταν πάντοτε στο κλίμα του Πατριαρχείου και του Αρχιεπισκόπου Ιερωνύμου, ακόμα και στην εποχή παντοδυναμίας του Χριστόδουλου…

Πριν μερικά χρόνια η Μονή είχε διεκδικήσει κονδύλια για την ανέγερση ενός συνεδριακού κέντρου και η αρχική έγκριση έφθασε τα 3 εκατομμύρια ευρώ. Μετά από πολλές παρεμβάσεις και πιέσεις, έγινε μια γενναία επέκταση στα 5 εκατ ευρώ. Στελέχη της διοίκησης που είχαν υπόψη τους τον έλεγχο της υλοποίησης του προγράμματος επιδότησης, διαπίστωσαν ότι η οικοδόμηση του συνεδριακού κέντρου έγινε σε ένα χώρο που είχε δασική μορφή, χωρίς να αντιληφθούν την εξασφάλιση άδειας από τις αρμόδιες δασικές υπηρεσίες.

Ο ηγούμενος της συγκεκριμένης Μονής, είναι σύμφωνα με παράγοντες του υπουργείου Οικονομίας, από τους βασικούς συμβούλους της Εκκλησίας για την διεκδίκηση πόρων του Δ’ ΚΠΣ (ΕΣΠΑ). Σε μια περίοδο που οι πρακτικές του Εφραίμ έχουν ανοίξει τον ασκό του Αιόλου κατά των μοναστηριών και της οικονομικής διαχείρισης της Εκκλησίας, είναι χρήσιμο να πορεύονται με πολύ προσοχή όλοι εκείνοι οι φορείς της Εκκλησίας που ξεκινούν με πολύ καλές προθέσεις, αλλά χρειάζεται να κάνουν κινήσεις για την υπέρβαση των δυσκολιών της ελληνικής Πολιτείας.

Οι πολίτες είναι πολύ ευαίσθητοι πλέον τόσο σε θέματα οικονομικής διαχείρισης, όσο και σε θέματα προστασίας του περιβάλλοντος. Η Ορθοδοξία παραμένει ένας πυλώνας αξιών αυτής της χώρας, ακόμα και για πολίτες που δεν είναι θρησκευόμενοι. Οι προσωπικότητες του Βαρθολομαίου και του Ιερώνυμου, παρά την όποια κριτική για τον α’ ή β’ χειρισμό που κάνουν, έχουν αποκαταστήσει ένα επίπεδο πνευματικής λειτουργίας σε μια Εκκλησία που τα προηγούμενα χρόνια δοκιμάστηκε από υπερβολές, ακρότητες και φαινόμενα Βαβύλη (ποιος τον θυμάται;).

Το καλύτερο θα ήταν η Εκκλησία να δημιουργήσει η ίδια ένα πλαίσιο ορθολογικής λειτουργίας και λογοδοσίας (accountability). Παρόλο που το πολιτικό σύστημα δεν αποτελεί πρότυπο για όλα αυτά, η Εκκλησία οφείλει να προφυλάξει η ίδια τον εαυτό της. Και, για να μην πει κάποιος ότι «μόνο στην Ελλάδα γίνονται αυτά», δείτε το δημοσίευμα των Financial Times, στο οποίο περιγράφονται οι «ιερές μπίζνες» της Εκκλησίας την Αγγλίας και οι κατηγορίες που δέχεται για υποκρισία…

*η φωτο είναι από το flickr*