"Ποταμοί δακρύων" για τα Stage, ελάχιστο ενδιαφέρον για στήριξη καινοτομίας και επιχειρηματικότητας

Η υπερπληθώρα Μέσων έχει οδηγήσει σε "θεατροποίηση" της κοινωνικής και πολιτικής ζωής, όπως συμβαίνει με την υπόθεση των Stage. Την ίδια στιγμή που κυριαρχεί η δυσάρεστη υπόθεση των Stage, ουδείς ενδιαφέρεται για δεκάδες χιλιάδες νέους, που περίμεναν την εξέλιξη προγραμμάτων χρηματοδότησης για νεανική και καινοτομική επιχειρηματική δραστηριότητα.

Ο ΟΑΕΔ, για παράδειγμα, ανέβαλε ένα πρόγραμμα επιδότησης νέων που θα εκκινούσαν την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας, προφανώς γιατί τα κεφάλαια κατευθύνθηκαν στην εξαπάτηση μέσω Stage. To πρόγραμμα επιχορήγησης νεανικής και γυναικείας επιχειρηματικότητας έχει πάρει -από τον Ιούνιο- δύο αναβολές, χωρίς να γνωρίζει κανείς αν και πότε θα υλοποιηθεί.

Η ανακολουθία στα προγράμματα χρηματοδότησης της επιχειρηματικότητας αφορά σε έναν αριθμό ελλήνων, που είναι της ίδιας τάξεως ή και μεγαλύτερος από αυτών των Stagiers. Δεν αφορά, όμως, στο όνειρο του διορισμού στο δημόσιο, ούτε περνά μέσα από τόσο εξευτελιστικές διαδικασίες, όσο αυτές στις οποίες ειδικεύονται "δημόσια πρόσωπα", όπως ο κ. Βερναρδάκης.

Η εκδήλωση 1ο SmartBusiness Forum θα ασχοληθεί, μεταξύ άλλων, και με την ενίσχυση της καινοτομικής και νεανικής επιχειρηματικότητας, όχι μόνο για την δημιουργία θέσεων εργασίας, αλλά και για την αυξηση της παραγωγικότητας, της ανταγωνιστικότητας και της δημιουργικότητας της χώρας. Στα πλαίσια της εκδήλωσης έχουν εντοπισθεί επιχειρήσεις case studies, που έχουν επιλέξει το δύσκολο δρόμο της δημιουργίας και σημειώνουν ορισμένα κενά στη χρηματοδότηση της επιχειρηματικότητας.

Κενά στη χρηματοδότηση καινοτομικής επιχειρηματικής δραστηριότητας

Τα venture capital funds, παρ' όλο που αναπτύχθηκαν σημαντικά τα τελευταία χρόνια, λειτουργούν με κανόνες που οδηγούν στη χρηματοδότηση ενός μικρού αριθμού ελληνικών επιχειρήσεων. Το τραπεζικό σύστημα χαρακτηριζεται από ένα τρόπο λειτουργίας που δεν ευνοεί την κεφαλαιακή ενίσχυση δημιουργικών και ανερχομένων επιχειρήσεων. Τα κρατικά προγράμματα επιχορηγήσεων (ΚΠΣ, ΕΣΠΑ, ΓΓΕΤ) έχουν μετεξελιχθεί σε γραφειοκρατικές διαδικασίες, που κατά κανόνα παρέχουν επιδοτήσεις σε εταιρείες χωρίς αξιολόγηση του δυναμισμού και των πραγματικών προοπτικών τους. Ορισμένα μέτρα που μπορούν να αντιστρέψουν τα φαινόμενα αυτά:

Δ1.Αξιολόγηση των προγραμμάτων ενίσχυσης επιχειρήσεων, ώστε να γίνει διόρθωση των φαινομένων χρηματοδότησης προβληματικών εταιρειών και αντιαναπτυξιακών δραστηριοτήτων, που υποβάλουν δήθεν σχέδια επενδύσεων σε καινοτομία.
Δ2.Πρόβλεψη δομών που θα παρέχουν χρηματοδοτική υποστήριξη σε ανερχόμενες επιχειρήσεις, που δεν καλύπτονται από το πλαίσιο των venture capital funds και τις πρακτικές του τραπεζικού συστήματος.
Δ3.Δέσμευση για συνεπή ροή της χρηματοδότησης καινοτομικών δραστηριοτήτων και νεανικής επιχειρηματικότητας.

Πολιτικές για την καινοτομία: μηχανισμοί πελατειακού κράτους ή εργαλεία ανάπτυξης

Οι ελληνικές επιχειρήσεις διψάνε για καινοτομία ή έχουν ανάγκη την καινοτομία ως όρο επιβίωσης… Δεκάδες εκατομμύρια ευρώ διατίθενται κάθε χρόνο στο όνομα της καινοτομίας, αλλά στην ουσία αποτελούν:
- μισθούς δημοσίων υπαλλήλων σε Ερευνητικά Ιδρύματα που, εδώ και πολλά χρόνια, έχουν περιορίσει δραματικά την ερευνητική παραγωγή τους ή
- επιδοτήσεις σε εταιρείες , οι περισσότερες εκ των οποίων δεν έχουν καμία σχέση με την καινοτομία, αλλά χρησιμοποιούν τα χρήματα αυτά ως κεφάλαιο κίνησης.

Στο 1ο Smartbusiness Forum θα παρουσιασθούν μελέτες, εισηγήσεις για την καινοτομία, αλλά και επιχειρήσεις που αναπτύσσουν καινοτομικές υπηρεσίες.

H ανάπτυξη καινοτομίας είναι όρος επιβίωσης αρκετών ελληνικών επιχειρήσεων, που δεν μπορούν να βασίζονται πλέον στο χαμηλό κόστος εργασίας, ούτε στο premium του ελληνικού ήλιου/θάλασσας, που έχει φθαρεί με πολλούς τρόπους.

Για την προετοιμασία του 1ου Smartbusiness Forum, πραγματοποιήθηκε έρευνα σε φορείς του κράτους και δυναμικές επιχειρήσεις, με τα βασικά συμπεράσματα να περιγράφονται ως εξής:

Α. Έλλειμμα στην υποστήριξη της επιχειρηματικής Καινοτομίας
Με την πάροδο των χρόνων, έχουν περιοριστεί οι σχέσεις συνεργασίας Ερευνητικών Ιδρυμάτων και επιχειρήσεων, καθώς και η ανάπτυξη καινοτομίας μέσα από ομάδες επιχειρήσεων (clusters). Πρακτικά, ο μόνος τρόπος υποστήριξης της επιχειρηματικής καινοτομίας στην Ελλάδα είναι η υποβολή προτάσεων, από κάθε επιχείρηση ξεχωριστά, σε προγράμματα ΚΠΣ ή ΕΣΠΑ ή απευθείας χρηματοδότηση από την Ε.Ε.

Τα προγράμματα ΚΠΣ, ΕΣΠΑ έχουν πάρει τα τελευταία χρόνια μια γραφειοκρατική μορφή, που στην ουσία ευνοεί την κατάθεση αιτημάτων με πρόσχημα την καινοτομία, ενώ βάζει σημαντικούς περιορισμούς ή παγίδες στις νέες επιχειρήσεις που πράγματι έχουν ανάγκη την καινοτομία.
Τα αιτήματα των νέων, δυναμικών και καινοτομικών επιχειρήσεων είναι:

Α1. Ανασχεδιασμός της πολιτικής Ερευνάς και Τεχνολογίας, ώστε να ενισχύσει τους ολοένα και πιο αποδυναμωμένους δεσμούς με τις επιχειρήσεις.
Α2. Πρόβλεψη προγραμμάτων, που τελικώς θα ενισχύουν την καινοτομία στις επιχειρήσεις και δεν θα τη χρησιμοποιούν ως άλλοθι για την κάλυψη λειτουργικών εξόδων εταιρειών.
Α3. Έρευνα απόδοσης των προγραμμάτων ενίσχυσης της Καινοτομίας, της Ερευνας/Τεχνολογίας ανά διετία, ώστε να γίνονται έγκαιρα οι απαραίτητες διορθώσεις, που θα ενισχύουν την απόδοση των επενδυομένων χρημάτων (ROI).

Τοποθετήσεις επί του θέματος θα γίνουν κατά τη διάρκεια του 1ου Smartbusiness Forum από τον καθηγητή Σπύρο Λιούκα του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, τον κ. Βασίλη Τραπεζάνογλου, Σύμβουλος Διοίκησης της EFG Eurobank-Ergasias, τον καθηγητή Eric Soderquist, επίσης του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών και τον κ. Μάρκο Βερέμη, πρόεδρο του Δ.Σ. της «Upstream».

Ποιος θα κάνει lobbying για τις καινοτομικές και νεανικές επιχειρήσεις;

Η κυβέρνηση δεν πιέζεται μόνο από την Ε.Ε. για να μειώσει το χρέος και το έλλειμμα. Δέχεται αφόρητες πιέσεις από ισχυρές ομάδες του δημόσιου τομέα για να αυξήσει τους διορισμούς και τις αμοιβές, να μειώσει το όρια ηλικίας των συντάξεων, κλπ...

Δεν υπάρχει κανένα οργανωμένο κέντρο, που να υποστηρίξει ότι η ανάπτυξη νεων επιχειρήσεων, και όχι ευκαιριακών επιδοτήσεων, είναι μονόδρομος για τη χώρα. Ποιος θα αυξήσει την απασχόληση, αν γνωρίζουμε τα στοιχεία που λένε ότι το ελληνικό δημόσιο είναι από τα 2-3 πολυπληθέστερα της Ε.Ε.; Ποιοι φορείς θα αποδώσουν φόρους; Ποιοι πόλοι θα αυξήσουν την παραγωγή; Ποιοι θα φέρουν νέες υπηρεσίες στην αγορά, ώστε να εκσυγχρονίσουν την ελληνική οικονομία;

Τα παραπάνω δεν είναι ωδή στον καπιταλισμό, ούτε "πάσα" στα υπερκέρδη των επιχειρήσεων... Όποιοι νοιάζονται για το μέλλον των παιδιών τους, γνωρίζουν πολύ καλά ποιες επιχειρήσεις παράγουν υπερβολικά κέρδη και ποιες λειτουργούν μέσα σε λογικό πλαίσιο, το οποίο είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη.

Η ιδιότυπη "αριστεροσύνη" που επικρατεί στην Ελλάδα ανάμεσα σε στρώματα που έχουν πολύ υψηλά εισοδήματα και, μάλιστα, πλημελώς φορολογούμενα, είναι απόρροια δεκαετιών λαϊκισμού, στον οποίο δυστυχώς προσέφυγε και η Νέα Δημοκρατία ως κυβέρνηση, δηλαδή, η παράταξη που υποτίθεται ότι θα προσέφερε ισορροπία στο πολιτικό σκηνικό, όσον αφορά την αντιμετώπιση των υπερβολών των συνδικάτων...

Ευτυχώς, τον τελευταίο καιρό έχουν αναπτυξει δραστηριότητα μια σειρά φορείς, που έχουν στόχο να συνδράμουν στην υποστήριξη νέων επιχειρήσεων. Ο Σύνδεσμος Νέων Επιχειρηματιών Young Leaders, o EΣΥΝΕ, το Open Coffee, η Jade Hellas είναι μερικοί από αυτούς, που ο καθένας έχει επιλέξει ένα δικό του χώρο, συγκεντρώνει μέλη, οργανώνει εκδηλώσεις, πιθανόν να υποβάλει εκθέσεις σε αρμοδίους (αν και τον τελευταίο χρόνο, οι αρμόδιοι δεν είχαν συγκέντρωση προσοχής, ώστε να υποδέχονται με την δέουσα διάθεση τέτοιου είδους αιτήματα).

Τα τελευταία χρόνια, η χώρα θεωρούσε ότι έκανε την υποχρέωση της απέναντι στην επιχειρηματικότητα μεσα από τις επιδοτήσεις του ΚΠΣ και του ΕΣΠΑ. Ακόμη και αυτοί που γνωρίζουν λίγο το θέμα, ξέρουν αρκετά παραδείγματα όπου οι επιχορηγήσεις ενίσχυσαν άλλα φαινόμενα και όχι τη δημιουργική επιχειρηματικότητα...

Όσοι εξακολουθούν να θεωρούν ότι η επιχειρηματικότητα είναι ο προθάλαμος του άπληστου καπιταλισμού, θα πρέπει να ενημερωθούν για την κοινωνική επιχειρηματικότητα, που εχει ανύπαρκτο ή διαφανές/περιορισμένο κέρδος και προσφέρει πολλά στην κοινωνία. Ήδη, ένα μεγάλο μέρος της αντίδρασης στις ανεπτυγμένες κοινωνίες κατά των αιτίων της οικονομικής κρίσης, εκφράζεται με ενίσχυση των τάσεων για κοινωνική επιχειρηματικότητα.

Ορισμένα από τα θέματα αυτά, θα αναπτυχθούν στο 1ο Smartbusiness Forum, όπου είστε προσκεκλημένοι... To ζήτημα του lobbying προϋποθέτει συγκέντρωση ευρύτερων δυνάμεων, ώστε να υπενθυμιστεί στην κυβέρνηση η αξία της δυναμικής επιχειρηματικότητας και η υποχρέωση της κοινωνίας να μην τα δώσει όλα στις πιέσεις των μη παραγωγικών ομάδων.

Πώς την "πάτησε" ο πολιτικός με την Mercedes, που δεν πήρε υβριδικό...

Ο πολιτικός, που αναφέρει μια ανάρτησή μου της 5η Μαρτίου 2008, θα πρέπει να αισθάνεται σήμερα πολύ άβολα. Είναι στέλεχος πρώτης γραμμής στο κόμμα που κέρδισε τις εκλογές, αλλά η αδυναμία του να αντιληφθεί τους καιρούς που αλλάζουν το έχει φέρει σε μια θέση αμυντική.

Συμμετέχει στην εξουσία, αλλά όχι από θέση υπεροχής. Ο εγκλωβισμός του στη Μercedes ήταν συμβολικός: δεν μπορούσε να αντιληφθεί τις τάσεις της εποχής, ώστε να κάνει μια κίνηση ουσίας και συμβολισμού. Παρότι ευφυής και σοβαρός, δεν κατανόησε ότι η επέκταση της κρίσης θα "σάρωνε" μοντέλα συμπεριφοράς που ταύτιζαν τα σύμβολα υπεροχής με την ικανότητα άσκησης εξουσίας.

Κάποιοι μιλούν για υπερβολές στην κίνηση της κυβέρνησης να καθιερώσει τα υβριδικά... Παρά τις ουσιαστικές περιβαλλοντικές αδυναμίες των υβριδικών αυτοκινήτων, η πρωτοβουλία του επιτελείου του Γ. Παπανδρέου να σπάσει το στερεότυπο του ακριβού, πολυτελούς αυτοκινήτου έχει πολλούς συμβολισμούς.

Για την ιστορία, παραθέτω εδώ την ανάρτηση της 5ης Μαρτίου 2008.

*photo via flickr*

Ενας τρόπος να νοιώσουμε καλύτερα, οι Ελληνες

Συμμετέχοντας σε ένα πολύ ενδιαφέρον διεθνές συνέδριο, για το οποίο θα επανέλθω, συνειδητοποίησα δύο λόγους για τους οποίους μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις δυσκολίες της χώρας με περισσότερη, αλλά, πάντως συγκρατημένη, αισιοδοξία.

ΕΧΟΥΜΕ ΑΚΟΜΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ ΑΝΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΤΗ: οι κυβερνήσεις μας των 10 τελευταίων χρόνων παρασύρθηκαν από διαδικασίες εσωστρέφειας (συνέπεια του πελατειακού κράτους και της διαφθοράς)και παραμέλησαν τα πλεονεκτήματα αυτής της χώρας, όπως είναι τα πολιτισμικά της στοιχεία και οι φυσικές ομορφιές. Κάναμε, λ.χ., τα εγκαίνια του νέου Μουσείου της Ακρόπολης φιέστα για εσωτερική κατανάλωση, αντί να τα αναδείξουμε ως μια ευκαιρία για παγκόσμια προβολή της χώρας. Στα εγκαίνια επενδύθηκαν πολύ λιγότερα κεφαλαια και οράματα, απ' όσα στη αποτυχημένη απόπειρα του Σάκη Ρουβά στη Eurovision. Με λίγα λόγια, εαν βελτιώσουμε ορισμένες παραμέτρους, μέσα από ένα σχέδιο με στόχους και budget, έχουμε περιθώρια να ενισχύσουμε τον τουρισμό μας, αλλά και να αναβαθμίσουμε το brand που λέγεται Ελλάδα.

ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΟΠΟΥ Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΙΝΑΙ ΠΙΟ ΔΥΣΚΟΛΗ: δεν είναι ζήτημα χαιρεκακίας, αλλά ευκαιρία να πάρουμε θάρρος και να προχωρήσουμε σε μια καινούργια αρχή. Συζητώντας με φίλους αυτά που συμβαίνουν στις οικονομίες της Ιρλανδίας, της Ισπανίας και σε πολλές χώρες της κεντρικής Ευρώπης, είναι φανερό ότι ως χώρα έχουμε περιθώρια να πάμε καλυτερα. Χρειάζεται σχέδιο και ρεαλισμός στους στόχους.

Με τον ίδιο τρόπο που η κυβέρνηση έκρινε ότι υπάρχουν μεγάλα περιθώρια για περιορισμό του κόστους των κρατικών αυτοκινήτων, υπάρχουν και αρκετοί άλλοι τομείς, όπου η χώρα μπορεί να περιορίσει τις απίστευτες σπατάλες, ώστε να επενδύσει τους πόρους της σε δράσεις που θα φέρουν καλύτερες μέρες για τις επόμενες γενιές. Για τα δημόσια οικονομικά ήδη υπάρχουν κριτικές για τις επιδόσεις της νέας κυβέρνησης, ωστόσο στα θέματα της εξωστρέφειας, φαίνεται ότι δεν αμφισβητεί κανένας τις δυνατότητές της να τα πάει πολύ καλύτερα από τη διεθνή απομόνωση στην οποία βρεθήκαμε τα τελευταία χρόνια, από επιλογή...

*photo via flickr*

Κυβέρνηση: Φουλ για e-government, με επιλογές προσώπων σε θέσεις-κλειδιά

Οι πρώτες ενδοκυβερνητικές συναντήσεις και διαβουλεύσεις έχουν αποδείξει ότι η κυβέρνηση του κ. Γ. Α. Παπανδρέου είναι περισσότερο έτοιμη στους τομείς των θεσμικών αλλαγών (π.χ., εκλογικές περιφέρειες, επιλογή γενικών γραμματέων με προκήρυξη στο internet), στην ηλεκτρονική διακυβέρνηση και στην εκπαίδευση. Ειδικά στον τομέα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, το επόμενο μεγάλο βήμα είναι οι επιλογές των προσώπων, που θα εφαρμόσουν ένα πρόγραμμα που εν πολλοίς έχει συζητηθεί.

Η επιλογή του κ. Ντίνου Ρόβλια στην θέση του υφυπουργού Δημόσιας Διοίκησης, αρμόδιου για την ηλεκτρονική διακυβέρνηση, θεωρείται ότι θα αναβαθμίσει τον τομέα αυτό. Παρόμοια θέση κατείχε και ο, επίσης Θεσσαλός, κ. Χρήστος Ζώης, πλην όμως βρέθηκε εκεί σε μια περίοδο που η κυβέρνηση του κ. Κ. Καραμανλή δεν είχε πολλές φιλοδοξίες να προωθήσει τα έργα που είχαν βαλτώσει (πολεοδομίες, υγεία , Σύζευξις, κλπ).

Ο κορμός του προγράμματος του ΠΑΣΟΚ έχει ήδη αναρτηθεί στο Διαδίκτυο και αφορά στις 6 Ψηφιακές Δεσμεύσεις. Ωστόσο, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυβέρνηση έχει εξειδικεύσεις στον τομέα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, που θα προωθηθούν μόλις τοποθετηθούν τα πρόσωπα. Οι θέσεις του Ειδικού Γραμματέα Ψηφιακής Σύγκλισης, του Γενικού Γραμματέα Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, του Γενικού Γραμματέα για το Taxis, κλπ, είναι σημαντικές για την οργάνωση της κυβερνητικής δουλειάς. Κρίσιμο ρόλο θα παίξει και ο συνεργάτης του Πρωθυπουργού για τον συντονισμό όλων αυτών. Εκεί απέτυχε πλήρως η κυβέρνηση του κ. Καραμανλή, που παραδίδει περί τα 50 ημιτελή έργα (για την ακρίβεια, έχουν παραδοθεί, αλλά δεν δουλεύουν).

Ο πειρασμός στον οποίο θα μπουν όλα τα κρίσιμα πρόσωπα συνίσταται στο εξής δίλημμα: έχει προτεραιότητα η διαφάνεια ή αποτελεσματικότητα; Η άποψη εμπείρων στελεχών με πολύχρονη σχέση με το ΠΑΣΟΚ είναι ότι, σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να ενισχυθεί η διαφάνεια, αλλά δεν πρέπει να αγνοηθεί η αποτελεσματικότητα, καθώς ο πρώτος στόχος πρέπει να είναι "παροχή υπηρεσιών στον πολίτη για την εξυπηρέτησή του, την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής και την μείωση του κόστους εξυπηρέτησης από τις δημόσιες υπηρεσίες". Η πρώτη αντικειμενική δημοσκόπηση είναι πολύ κοντά -οι εκλογές της Τοπικής Αυτοδιοίκησης τον Οκτώβριο του 2010- και θα πρέπει μέχρι τότε η κυβέρνηση να αποδείξει ότι μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα του κράτους.

Κυβέρνηση κατά δομημένων συμφερόντων και στοιχήματα

Στα κρίσιμα υπουργεία που διαχειρίζονται υποθέσεις, οι οποίες σχετίζονται με πολύ γνωστά δομημένα συμφέροντα, ο Γ. Α. Παπανδρέου τοποθέτησε στελέχη που είναι πολύ κοντά του, είτε κοινοβουλευτικοί, είτε προσωπικοί του συνεργάτες. Στα υπουργεία όπου έχει ορίσει πρόσωπα με σχετικά αυτόνομη πορεία, είτε δεν έχουν υποθέσεις που αφορούν τα "δομημένα συμφέροντα", είτε έχει τοποθετήσει υφυπουργούς εμπιστοσύνης του, που θα τσεκάρουν τα πράγματα.

Όταν λέμε "δομημένα συμφέροντα", δεν εννοούμε μόνο τα πασίγνωστα διαπλεκόμενα, αλλά είναι μια ευρύτερη έννοια (σαν τα δομημένα ομόλογα). Σε αυτή την κατηγορία, των δομημένων, πρέπει να περιλάβουμε και όλο το αλισβερίσι που γίνεται στο χώρο των sports (που κακως τον λέμε "αθλητισμό"), όπου η "αξιοποίηση" κρατικών χρημάτων γίνεται από τις μεγάλες ΠΑΕ (που δεν πληρώνουν ποτέ φόρους και δάνεια), μέχρι τις επαρχιακές ομάδες, που όλοι γνωρίζετε τι κάνουν οι τοπικοί παράγοντες. Ο κ. Γερουλάνος δεν φαίνεται να έχει σχέση με αυτά και καλώς ο Γ. Παπανδρέου δεν τοποθέτησε εκεί κάποιον σαν τον Γ. Ορφανό ή τον Γ. Ιωαννίδη, που όλη η Ελλάδα γνωρίζει πώς πολιτεύθηκαν και πώς διένειμαν το χρήμα των φορολογουμένων.

Βεβαίως, σε αυτό τον ειδικό τομέα θα κριθεί ποιος θα τοποθετηθεί ως γενικός γραμματέας. Αν ορισθεί ο γνωστός (και σεμνός) πρώην μπασκετμπολίστας και υποψήφιος της Α' Αθηνών Κώστας Παταβούκας, που τον προεξοφλούν και τον επιθυμούν τα media, τότε θα είναι σε άλλο μήκος κύματος από το σκεπτικό του ορισμού της κυβέρνησης και του κ. Γερουλάνου.

Όλα αυτά αφορούν και τα ειδικότερα, αλλά πολύ πιο δαπανηρά ζητήματα των διαπλεκομένων υποθέσεων. Είναι σαφές, λοιπόν, το μήνυμα για τον τρόπο χειρισμού των δομημένων και διαπλεκομένων συμφερόντων. Από την άλλη πλευρά, μια τόσο "παπανδρεϊκη" ("ΓΑΠική") κυβέρνηση θα έχει ένα πολύ μεγάλο στοίχημα. Η κυρία Μπιρμπιλη και η κυρία Ξερογιαννακοπούλου δεν θα κριθούν μόνο από το πόσο θα αντισταθούν στα δομημένα και στη διαφθορά. Θα αξιολογηθούν και από πολύ συγκεκριμένα επιχειρησιακά θέματα, όπως:

-Στην υγεια: πώς θα δώσουν τα νοσοκομεία και το σύστημα υγείας, καλύτερες υπηρεσίες στους πολίτες
-Στην ενέργεια: πώς θα προχωρήσουν τόσο πολλά ανοικτά μέτωπα, από τις επενδύσεις (που όλες σχεδόν αντιμετωπίζουν εμπόδια), μέχρι το πώς η προώθηση της "πράσινης ενέργειας" δεν θα φέρει μεγαλύτερο κόστος στον καταναλωτή, απ' όσο μπορεί να δεχθεί.

Για την ώρα, οι προκλήσεις αυτές φαίνονται ευχάριστες. Και δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι ο Γ. Παπανδρέου έχει τις ευχές πολύ περισσότερων πολιτών από το 43% που τον ψήφισαν. Όπως τις είχε και ο Κ. Καραμανλής το 2004. Ο Γ. Παπανδρέου φαίνεται διατεθειμένος να "σπάσει αυγά", από αυτά που όλοι απέφευγαν μετά το 1999. Το παίγνιον θα έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον...

Από πού να ξεκινήσει η νέα κυβέρνηση;...

Η free press εφημερίδα Metropolis υπέβαλε αυτό το ερώτημα πριν μια εβδομάδα σε 50 Αθηναίους, όπως λεει, ανάμεσά τους και σε εμένα. Οι απαντήσεις μου, που δημοσιεύθηκαν το Σάββατο, ήταν οι εξης:

Θεωρώ ότι πρέπει οπωσδήποτε να προχωρήσει μερικά από αυτά που έχει υποσχεθεί, όπως:
1. νέο εκλογικό σύστημα με "σπάσιμο" των μεγάλων περιφερειών (π.χ., Β' Αθηνών), που αποτελούν εργοστάσια διαφθοράς και διαπλοκής,
2. προώθηση της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, ώστε να μειωθεί η ταλαιπωρία του πολίτη και η διαφθορά,
3. καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, που αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της χώρας: εαν κάποιοι γίνονται πλούσιοι φοροδιαφεύγοντας, τότε ούτε αυτοί έχουν κίνητρο να γίνουν πιο παραγωγικοί, ούτε τα "κορόιδα", που δεν συμμετέχουν στην λεηλασία της κλοπής των φόρων ("Δεν είναι δυνατόν να διαχωρίζονται οι Ελληνες σε 'βλάκες' και 'μάγκες'", απάντησε σε ερώτησή μου ο Γ. Παπανδρέου την περασμένη Παρασκευή, στην διαδικτυακή συζήτηση του TVXS),
4. ξαναζωντάνεμα της εκπαίδευσης. Αυτή τη στιγμή είναι ένα σύστημα "βασανιστηρίων" για τα παιδιά και μια φάμπρικα παραοικονομίας για το τεράστιο κύκλωμα των φροντιστηρίων.

Να πούμε και δυο θεματα που δεν έχει υποσχεθεί η κυβέρνηση, αλλά αν δεν τα προωθήσει θα έχει σύντομα συνέπειες για τη δημοτικότητα της ίδιας της κυβέρνησης:
α. Φρένο στην επέκταση του δημόσιου τομέα και σε ρουσφετολογικές προσλήψεις. Το κόστος του αντιπαραγωγικού δημόσιου τομέα πνίγει το σύνολο της οικονομίας και της κοινωνίας.
β. Ενίσχυση των πραγματικά δυναμικών νέων επιχειρήσεων (όχι επιδοτήσεις σε εταιρείες-"μαιμού"). Η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας μπορεί να προέλθει μόνο από αυτη την κατεύθυνση.

*photo via flickr*

Τι να ρωτήσω τον Γιώργο Παπανδρέου;

Έχοντας προσκληση να είμαι μεταξύ των ανθρώπων των social media που θα υποβάλουν ερώτηση στον Γιώργο Παπανδρέου στην εκδήλωση του tvxs, με συντονισμό του Στέλιου Κούλογου, το ερώτημα είναι τι ερώτηση υποβάλω...

Οι πειρασμοί είναι πολλοί, οι εναλλακτικές άπειρες. Η επιλογή μου είναι να εστιαστώ σε κάτι συγκεκριμένο, που αφορά και ειδικούς και το ευρύ κοινό... Το ΠΑΣΟΚ και ο Πρόεδρός του έχουν επιμείνει:
-στο χτύπημα της διαφθοράς και της σπατάλης στα νοσοκομεία,
-στην ηλεκτρονική διακυβέρνηση.

Τα τελευταία χρόνια έχουν δαπανηθεί πάνω από 30 εκατ ευρώ για την μηχανογράφηση των νοσοκομείων, χωρίς να δουλεύει η παραμικρή υπηρεσία για τον πολίτη ή τον έλεγχο των προμηθειών. Η υπονόμευση της όλης προσπάθειας δεν προέρχεται μόνο από τις πολιτικές ηγεσίες του Υπουργείου Υγείας, αλλά και από κύκλους μέσα στα νοσοκομεία που θέλουν να συνεχισθεί το σημερινό καθεστώς έλλειψης κάθε ελέγχου. Πώς θα αντιμετωπίσει το Πασοκ τέτοια φαινόμενα, όπου η σπατάλη και η διαφθορά είναι διεσπαρμένη και πιθανόν να προέρχεται από στελέχη περισσότερων κομμάτων;

Αν υπάρχει χρόνος , θα αναφέρω και ένα δεύτερο θέμα, που το έθιξα και σε χθεσινό μου post: οι 6 Ψηφιακές Δεσμεύσεις του Πασοκ για την ηλεκτρονική διακυβέρνηση, είναι ολοφάνερο ότι δεν έχουν ζυμωθεί μεταξύ α) κορυφαίων στελεχών ΠΑΣΟΚ (που θα γίνουν υπουργοί) β) υψηλού επιπέδου τεχνοκρατών γ)εκείνων που θα τις εφαρμόσουν (δημόσιοι λειτουργοί). Τι θα αποφευχθεί να παρασυρθούν οι υπουργοί από την καθημερινότητα και να μην εφαρμόσουν τις Ψηφιακές Δεσμεύσεις;

Αν έχετε κάποια καλύτερη ιδέα, πάντως, είμαι στη διάθεσή σας, να προσπαθήσω να τις μεταφέρω, εφόσον διατεθεί ανάλογος χρόνος...

Σχετικά με την Ά. Νταλάρα στο internet

Κάποια φορτισμένα σημειώματα στο Twitter, με οδήγησαν στο να δω την διαδικτυακή παρουσία της κυρίας Άννας Νταλάρα, υποψηφίας βουλευτού στη Β’ Αθηνών με το ΠΑΣΟΚ. Είναι πλούσια παρουσία, με blog, Twitter, YouTube, Flickr.

Η αξιοποίηση των social media από την κυρία Νταλάρα, είναι μακράν η πιο ευρεία από όλους τους υποψηφίους που εκτίθενται για πρώτη φορά. Σε ποσότητα ανταγωνίζεται και πολιτικούς που ασχολούνται με την online επικοινωνία πάνω από δύο χρόνια, συμπτωματικά είναι δύο γυναίκες, Ντόρα Μπακογιάννη και Άννα Διαμαντοπούλου (να μην ξεχάσουμε τον Μίμη Ανδρουλάκη, ο οποίος, όμως, ως συγγραφέας και άνθρωπος του λόγου, είναι μια κατηγορία μόνος του).

Σημαντική επεξήγηση: να τονισθεί ότι η οποιαδήποτε σύγκριση είναι τελείως σχηματική, γιατί ο καθένας από αυτούς τους πολιτικούς έχει τη δική του προσωπικότητα στο internet, που όχι μόνο πηγάζει από την ανθρώπινη/πολιτική προσωπικότητα, αλλά και από την ανάγκη των social media για αποχρώσεις, αποκλίσεις, συνθέσεις, πολυεπίπεδη παρουσία.

Πριν τις εκλογές, το μόνο που έχει αξία είναι να προσεχθεί η διαδικτυακή παρουσία της κυρίας Νταλάρα, γιατί δημιουργεί νέα δεδομένα για την συνολική καμπάνια των πολιτικών. Θεωρώ πολύ πιθανόν ότι η επιλογή της καμπάνιας της κυρίας Νταλάρας να τοποθετηθεί με τον συγκεκριμένο τρόπο στο internet, θα αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης, case study για πολιτικούς.

Με την ευκαιρία να μεταφέρω, όπως μου το ζήτησε, ο γνωστός δικηγόρος Βασ. Σωτηρόπουλος, τα ερωτήματα που υπέβαλε στο blog της κυρίας Νταλάρα.

Έξι Ψηφιακές Δεσμεύσεις ΠΑΣΟΚ: τρία απαραίτητα βήματα για να αποδόσει μια σημαντική πρωτοβουλία... και μια μικρή παγίδα

Η πρωτοβουλία του ΠΑΣΟΚ να δώσει προς διαβούλευση 6 Ψηφιακές Δεσμεύσεις είναι πολύ σημαντικη… Σε μια περίοδο που πολίτες, δημόσιοι λειτουργοί και τεχνικοί αντιμετωπίζουν την ηλεκτρονική διακυβέρνηση, είτε ως άλλη μια χαμένη ευκαιρία, είτε ως μια μεγάλη «τρύπα», το ΠΑΣΟΚ και η σχετική Επιτροπή, μιλούν για δεσμεύσεις. Προκειμένου να μην δοθεί το άλλοθι σε αρκετούς να μιλήσουν για κείμενα που δημοσιοποιήθηκαν μέσα στον προεκλογικό πυρετό, είναι απαραίτητο να προγραμματισθούν ΤΩΡΑ τρείς κινήσεις:

1. ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΗΤΩΝ ΜΕ ΟΣΟΥΣ ΑΝΑΛΑΒΟΥΝ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ 'Η ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ: από την εμπειρία μας, αλλα και από γνώση των αναπόφευκτων προτεραιοτήτων κορυφαίων πολιτικών προσώπων, είναι πολύ πιθανόν αυτός/αυτή που θα αναλάβει Υπουργός Υγείας ή αυτός/αυτή που θα ορισθεί ως Ειδικός Γραμματέας Ανταγωνιστικότητας (Υπουργείο Ανάπτυξης), να μην είχαν το χρόνο να μελετήσουν τις 6 Ψηφιακές Δεσμεύσεις. Στην πιθανή περίπτωση που το ΠΑΣΟΚ γίνει κυβέρνηση, ο συγκεκριμένος Υπουργός και ο συγκεκριμένος Ειδικός Γραμματέας, θα πέσουν από την πρώτη στιγμή στη «μάχη», να αντιμετωπίσουν τα τεράστια προβλήματα καθημερινής δουλειάς που έχει αυτή τη στιγμή το ελληνικό κράτος. Υπο τις σημερινές συνθήκες λειτουργίας του κράτους και της οικονομίας, 5-6 υπουργοί και 10-15 γενικοί γραμματείς θα έχουν αρκετούς λόγους για να υποστηρίξουν ότι δεν γνώριζαν τις Ψηφιακές Δεσμεύσεις και ότι –λόγω του ότι δημοσιοποιήθηκαν στις 25 Σεπτεμβρίου- δεν ενημερώθηκαν.

ΠΡΟΤΑΣΗ: να προγραμματισθούν από ΤΩΡΑ εκδηλώσεις-workshops, ώστε να γίνει διαβούλευση και συζήτηση για κάθε μια από της 6 Δεσμεύσεις. Σε αυτές να συμμετάσχουν: η Eπιτροπή Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ, η πολιτική ηγεσία που θα έχει την ευθύνη της κάθε Δέσμευσης και ορισμένοι από αυτούς που συμμετείχαν στη διαβούλευση. Οι εκδηλώσεις αυτές δεν πρέπει να έχουν πανηγυρικό χαρακτήρα, ούτε όμως να είναι κλειστές συσκέψεις.

2. ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ/ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΝΑ ΓΙΝΟΥΝ ΕΝΕΡΓΟΙ, ΝΑ ΠΙΕΣΟΥΝ ΓΙΑ ΚΑΘΕ ΔΕΣΜΕΥΣΗ: η αποτυχία επί 15 χρόνια π.χ., του 98% των έργων μηχανογράφησης των νοσοκομείων και της Υγείας, αποτελεί ισχυρή ένδειξη ότι η επιτυχία της αντίστοιχης Ψηφιακής Δέσμευσης του ΠΑΣΟΚ δεν είναι θέμα πολιτικής βούλησης ή διάθεσης κονδυλίων. Για την κάθε Ψηφιακή Δέσμευση, υπάρχουν συμφέροντα και ομάδες πίεσης, που θα αντιπαρατεθούν στην πολιτική βούληση της νέας κυβέρνησης.

ΠΡΟΤΑΣΗ: πρόσκληση/κινητοποίηση των πολιτών, να δημιουργήσουν ρευματα πίεσης από «τα κάτω», ώστε να υπάρξει συμπαράσταση στις περιπτώσεις που τα οργανωμένα επιμέρους συμφέροντα θα επιδιώξουν την ακύρωση λειτουργίας έργων ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Στην εποχή των ηλεκτρονικών διαβουλεύσεων και των social media, αυτή η κινητοποίηση είναι εφικτή, με πολλά παραδείγματα από άλλες χώρες. Η κυβέρνηση θα πρέπει να οργανώσει καμπάνιες για την κινητοποίηση των πολιτών. Τα επαγγελματικά εργαλεία είναι γνωστά από εμπειρίες άλλων χωρών.

3. ΕΠΙΛΟΓΗ ΠΕΝΤΕ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΟΥ ΘΑ ΦΕΡΟΥΝ «ΜΙΚΡΕΣ ΝΙΚΕΣ» ΚΟΝΤΡΑ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΥΣΠΙΣΤΙΑ: οι 6 Ψηφιακές Δεσμεύσεις είναι αναμενόμενο να εντοπίζουν μερικές δεκάδες υπηρεσίες και τομείς παρέμβασης. Η οικονομική κρίση, η παραλυσία πολλών δημοσίων υπηρεσιών, η διαφθορά, αλλά και το έλλειμμα στη διαβούλευση των 6 Ψηφιακών Δεσμεύσεων, είναι ενδεχόμενο ότι θα δημιουργήσει την εντύπωση πως είναι πάρα πολλές οι προτάσεις για να αποδειχθούν ρεαλιστικές.

ΠΡΟΤΑΣΗ: Η νέα κυβέρνηση, με την συμβολή της Επιτροπής για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, θα πρέπει να εντοπίσουν έναν μονοψήφιο (π.χ., 5) αριθμό τομέων και υπηρεσιών, όπου ο Πρωθυπουργός, οι Υπουργοί, οι Γενικοί Γραμματείς, οι υπεύθυνοι οργανισμών όπως η ΚτΠ, θα ρίξουν το βαρος τους. Με αυτή την επιλογή είναι δυνατόν να πιστέψουν οι πολίτες, οι πάσης φύσεως κοινωνικοί εταίροι (stakeholders) ότι είναι ρεαλιστική και εφικτή η υλοποίηση των 6 Δεσμεύσεων.

…ΚΑΙ ΜΙΑ ΜΙΚΡΗ ΠΑΓΙΔΑ
Το ΠΑΣΟΚ, μέσα από τη δραστήρια Μονάδα Διαδικτύου, έχει θέσει αρκετά θέματα σε ηλεκτρονική διαβούλευση, ζητώντας την συμμετοχή των πολιτών. Εκτός από τις 6 Ψηφιακές Δεσμεύσεις για την ηλεκτρονική διακυβέρνηση, είναι στον «αέρα» οι εθελοντές διαδικτύου, το wikipolitics, η συλλογή προτάσεων για τις 100 πρώτες ημέρες διακυβέρνησης. Για να μεινουμε στην ηλεκτρονική διαβούλευση για τις 6 Δεσμεύσεις, ο κίνδυνος είναι να ανοίξει ένας ευρύς διαδικτυακός διάλογος, που δημιουργεί προσδοκίες, ο οποίος δεν θα γίνει δυνατόν να αποδώσει εάν δεν:

- γινει σύνθεση των προτάσεων που θα κατατεθούν,
- πραγματοποιηθούν offline συναντήσεις με κάποια δομημένη διάταξη, που θα φέρει ουσία στις δεκάδες ανοικτές συζητήσεις,
- αναληφθεί η ευθύνη από το ίδιο το ΠΑΣΟΚ να συνθέσει τα τελικά συμπεράσματα.

Το ΠΑΣΟΚ,σύμφωνα με τις απόψεις των περισσότερων, έχει κάνει σημαντική δουλειά και στα ποσοτικά και στα ποιοτικά στοιχεία του ανοίγματος ηλεκτρονικών διαβουλεύσεων. Τώρα,μπροστά στις κυβερνητικές του ευθύνες, είναι χρήσιμο να θέσει ως προτεραιότητα το πώς μετασχηματίζονται σε πολιτικές και μαλιστα σε περίοδο κρίσης. Το ζητούμενο αυτό δεν αφορά μόνον την πολιτική επικοινωνία και τη λειτουργία ενός πολιτικού οργανισμού την εποχή του Web 2.0, αλλά την ίδια την πολιτική και την κοινωνία.