Μια μεγάλη ευκαιρία για κάποια ελληνικά Media. Τι θα γίνει προς το 2012-13

Στην αρχή νόμισα ότι ήμουν άτυχος και έπεσα σε κακή συγκυρία. Τους τελευταίους 10 μήνες συγκέντρωσα μια σειρά άρθρα και αναλύσεις, που απαρτίζουν το πρώτο E-Book που κυκλοφόρησε στην Ελλάδα και έχει θέμα «Πώς θα είναι το 2012 το marketing, τα media, η επικοινωνία». Μια δεύτερη σκέψη με οδήγησε στην πεποίθηση ότι όλο αυτό το υλικό βοηθάει να δούμε πώς θα είναι τα ελληνικά media το 2012-13. Με έσπρωξε στο συμπέρασμα ότι τα ελληνικά media, για την ακρίβεια κάποια από αυτά, θα έχουν μια δεύτερη ευκαιρία τα επόμενα τρία χρόνια... Ας δούμε γιατί...

Δύο μοντέλα: το διεθνές και το εγχώριο

Δύο μοντέλα δεν δουλεύουν πια για τα Media. Το πρώτο είναι το παγκόσμιο μοντέλο, σύμφωνα με το οποίο τα Μέσα διέθεταν πληροφορίες, αλλά έβγαζαν το ψωμί τους από τις μικρές αγγελίες και τις διαφημίσεις. Το δεύτερο μοντέλο ήταν κυρίως ελληνικό και σύμφωνα με αυτό έβγαζαν έσοδα όχι από τη media-κη δραστηριότητά τους, αλλά από τη διαπλοκή τους με την πολιτική και την επιχειρηματική εξουσία.
Το πρώτο μοντέλο πνέει τα λοίσθια παγκοσμίως, το δεύτερο έχει χάσει -στην Ελλάδα του ΔΝΤ- την βασική αρχή λειτουργίας.
Η υπόθεση σε αυτό το σημείωμα είναι ότι λόγω των ραγδαίων εξελίξεων, η πληροφόρηση θα αποκτήσει στην Ελλάδα ξανά δύναμη. Θα αποκτήσει δύναμη, χωρίς όμως να επανακτήσει αξία, με την έννοια ότι τα έσοδα από διαφήμιση/πωλήσεις, στην εποχή του Internet, είναι -όπως φαίνεται παγκοσμίως- σπάνια σε θέση να καλύψουν το κόστος.
Η επανάκτηση δύναμης όμως θα δώσει μια νέα ευκαιρία σε λίγα media, τα οποία κατ' ανάγκην θα συνδυάζουν μια άλλη πλατφόρμα (τύπος, TV, radio) με την πλατφόρμα του Online/Mobile. Αν έχουν ισχυρή, ερευνητική πληροφόρηση, θα έχουν μια ευκαιρία να διαθέσουν και άλλες, διαφανείς και σχετικές υπηρεσίες, μέσω των οποίων θα είναι κερδοφόρα. Δεν θα είναι πολλά αυτά τα media. Η Ελλάδα του ΔΝΤ δεν θα μπορεί επουδενί να καλύψει τα κόστη άνω των 50 (!) ημερησίων εφημερίδων εθνικής κυκλοφορίας, που βγαίνουν στα περίπτερα τη δεκαετία 2000-2010.
Η τεκμηρίωση όλων των παραπάνω βρίσκεται στα 20 κεφάλαια του E-Book που είχα την επιμέλεια, με θέμα «Πώς θα είναι το 2012 το marketing, τα media, η επικοινωνία, τα social media».
ΓΙΑΤΙ ΘΑ ΑΠΟΚΤΗΣΟΥΝ ΔΥΝΑΜΗ;

Ήδη έχει αρχίσει μια τεράστια διαπάλη για την επίρριψη ευθυνών σε πολιτικούς, σε επιχειρηματίες, σε media, στον διεθνή παράγοντα (π.χ. Goldman Sacks). Η μετά ΔΝΤ Ελλάδα δεν μπορεί να ανταποκρίνεται στο κόστος του πολιτικού συστήματος, όπως αυτό καταγράφηκε το 2006-2008. Ομοίως δεν θα είναι σε θέση να καλύπτει τα κέρδη των επιχειρήσεων της ιδίας περιόδου. Η πορεία για να επιτευχθεί ισορροπία σε χαμηλότερο σημείο. Κατά πάσα πιθανότητα, η υποβάθμιση του επιπέδου δεν θα επιτευχθεί μόνο μέσα από θεσμικές διαδικασίες, όπως είναι η δικαιοσύνη (για τιμωρία επίορκων πολιτικών) ή η Επιτροπή Ανταγωνισμού και το πτωχευτικό δίκαιο (για την αντιμετώπιση των εκτός νομίμων ορίων επιχειρήσεων). Η διαδικασία «αποχώρησης» θα διεξαχθεί σε αρκετό βαθμό μέσω καταγγελιών και «καταγγελιών», διαρροών και διεισδυτικών δημοσιογραφικών ερευνών.
Τα media δεν χρειάζονται μόνο ως πεδίο διεξαγωγής αυτής της διαμάχης. Θα είναι αναγκαία για την καταγραφή της εμφάνισης του νέου, των καινούργιων επιχειρήσεων που θα αναπτυχθούν χάρη στην καινοτομία, των νέων ελληνίδων/ελλήνων που θα κατακτούν κορυφές εκτός Ελλάδος, της συμβολής των νόμιμων και δημιουργικών οικονομικών μεταναστών, που μπορούν να αποτελέσουν μια από τις πηγές ανάκαμψης της Ελλάδας.
Ποιοι είναι αυτοί οι λίγοι από το χώρο των media που θα επωφεληθούν από αυτή την ευκαιρία;

Εκείνοι οι οποίοι, κατά βάσιν, θα συνδυάσουν τέσσερις κινήσεις:

1. Επένδυση στη δημοσιογραφία και στο περιεχόμενο: μάλλον δεν χρειάζεται τεκμηρίωση αυτή η υπόθεση.
2. Επένδυση στους νέους/νέες: τα ελληνικά media ακολούθησαν την αύξηση του μέσου όρου ηλικίας, όπως όλα τα φαινόμενα/θεσμοί που συνδέθηκαν με τη γενιά του Πολυτεχνείου. Η επιβίωση των media περνά μέσα από την στρατολόγηση (όχι απλώς πρόσληψη) νέων ανθρώπων, οι οποίοι θα μπουν με καθαρή ματιά, με τέλεια γνώση του Internet και χωρίς «βαρίδια» στη μάχη της πληροφόρησης.
3. Επένδυση στο Internet: εκπλήττομαι, εντυπωσιάζομαι, μένω άναυδος όταν μιλώ με μεγάλους ελληνικούς Ομίλους, σχετικά με την πολιτική τους στο online. Λόγω αυτών των συζητήσεων, έχω κατανοήσει πλήρως τα εμπόδια που έχουν, αλλά αυτό με οδηγεί στην υπόθεση ότι θα έχουν πολύ μεγάλα οφέλη οι πρώτοι 2-3 όμιλοι οι οποίοι θα επενδύσουν ουσιαστικά, με σχέδιο και αφιερώνοντας πραγματικά (πλην σχετικώς μικρά) κεφάλαια στην υπόθεση.
4. Επένδυση σε προσωπικότητες, στις νέες «υπογραφές»: τα αναγνωρίσιμα πρόσωπα από την τηλεόραση έχουν την αξία και την επιρροή τους, αλλά αυτό δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ανάγκη για επαγγελματίες αφοσιωμένους στο Μέσον που διάλεξαν (τον Τύπο, το ραδιόφωνο, το διαδικτυακο κείμενο/βίντεο/φωτό)
Και πάλι παραπέμπω στο E-Book, που μάζεψα «φασούλι το φασούλι» λίγο πριν την κρίση και αποκτά άλλη διάσταση, μετά την κρίση.


ΤΡΕΙΣ ΠΑΝΙΚΟΒΛΗΤΟΙ ΠΟΥ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΤΗ ΜΙΣΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΕΥΚΑΙΡΙΑΣ

Ένας πρακτικός κανόνας λέει ότι σε μια χώρα όπου έχουν μεγάλες δυσκολίες οι θεσμοί και το κράτος, σε αυτήν αποκτούν ευκαιρία τα media. Είναι χαρακτηριστική η παρακάτω εξιστόρηση από την Ελλάδα του 2010, την Ελλάδα της τρόικας και του ΔΝΤ.

Ένα πανικόβλητο μέλος της κυβέρνησης (στο χώρο της υγείας), ένας εξοργισμένος πολιτικός και ένας απελπισμένος επικεφαλής φαρμακευτικής εταιρείας με οδήγησαν στην πεποίθηση ότι το 2012 θα υπάρχουν πολύ δυναμικά ελληνικά media. Συνάντησα τον καθένα ξεχωριστά, μάλλον δεν γνωρίζονται μεταξύ τους, αλλά και οι τρεις ήταν εκτός εαυτού για την τροπή που έχουν πάρει τα πράγματα στο χώρο της περίθαλψης.
Ήταν μέχρι πρόσφατα μέρος του συστήματος και οι τρεις τους, ούτε αριστεριστές, μήτε αναρχικοί. Το σύστημα ξέφυγε, είναι πλέον εκτός κάθε ελέγχου και έχει οδηγήσει ακόμα και αυτούς τους τρεις σε κατάσταση να κάνουν καταγγελίες, με στοιχεία και ντοκουμέντα. Για να προστατεύσουν τα στοιχειώδη.
Λίγο- πολύ περιγράφουν την κατάσταση που φαίνεται σε παλαιότερη ανάρτηση 'Απίστευτη σπατάλη στην Υγεία, τι τρελό πάρτυ' . Οι καταγγελίες τους έχουν παύσει προ πολλού να εισακούονται από τη διοίκηση των αρμοδίων φορέων, που θα έπρεπε να κάνουν ελέγχους και να τιμωρούν τους επίορκους που καταληστεύουν τα λεφτά των ταμείων και εξαπατούν τους ασθενείς.
Το μέλος της κυβέρνησης αποτελεί την πιο χαρακτηριστική περίπτωση: «έχω βρει ένα καραμπινάτο σκάνδαλο. Οι υπηρεσίες που εποπτεύω μου λένε να το αφήσουμε... Η δικαιοσύνη έχει χρονοβόρες διαδικασίες. Κάποια άλλα μέλη της κυβέρνησης, μου απαντούν ότι δεν είναι ώρα τώρα να τα βάλουμε με αυτά τα κυκλώματα. Το μόνο που έχω να κάνω για να προστατεύσω τη δουλειά μου είναι να το δημοσιοποιήσω στα media».
Ο επικεφαλής της φαρμακευτικής ήταν μάλλον ειλικρινής... Δεν ισχυρίστηκε ότι έκανε προσκοπισμό. Από ένα σημείο και πέρα, παραδέχτηκε, το σύστημα ξέφυγε και μπήκαν στο χορό αντιπρόσωποι φαρμακευτικών προϊόντων, γιατί αυτοί μπορούν να κάνουν μανούβρες και κόλπα που είναι αδύνατον να παρακολουθήσουν μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες. Οι τελευταίες ελέγχονται και από τους κανόνες της Wall Street, κάτι που τις υποχρεώνει να είναι πολύ προσεκτικές στην αντιμετώπιση της διαφθοράς σε χώρες όπως η Ελλάδα. Όλα αυτά τα είχα διαπιστώσει πριν το μεγάλο μπαράζ δημοσιευμάτων της Κυριακής 23ης Μαΐου και πριν αρχίσουν να γίνονται γνωστές οι έντονες καταγγελίες του http://ermippos.blogspot.com/

Κάπου εδώ τελειώνει το story, που έχει σχέση με το τι γίνεται στις δαπάνες της Υγείας και στις χρεώσεις των νοσοκομείων. Τα υπόλοιπα τα γνωρίζει και η τελευταία οικογένεια που ζει σε αυτή τη χώρα, καθώς έχει περάσει από νοσοκομείο, ιατρεία ασφαλιστικών ταμείων κλπ.
Αυτό που προκύπτει είναι ότι μέσα σε αυτή την κρίση, η κοινωνία θα αναζητήσει ξανά ανεξάρτητες φωνές, οι οποίες θα δημοσιοποιούν στοιχεία και θέματα τα οποία αφορούν την κοινωνία. Αρκετά παραδοσιακά media είχαν γίνει και αυτά μέρος του γενικού παιγνιδιού. Κάποια από αυτά θα αντιληφθούν ότι είναι όρος επιβίωσης η αποτίναξη των συνθηκών με τις οποίες μπήκαν σε «χρυσό κλουβί».
Κάποια νέα media θα προκύψουν από τη διασταύρωση του Internet με την παραδοσιακή ερευνητική δημοσιογραφία. Ορισμένα άλλα, θα αποτελέσουν δυναμικές online φωνές οι οποίες θα ασχολούνται με εξειδικευμένα θέματα. Η βιωσιμότητα όλων αυτών είναι ένα μεγάλο θέμα. Ένας απλός κανόνας της ζωής και της αγοράς λέει ότι εφόσον η κοινωνία έχει ανάγκη αυτή την πληροφόρηση, τότε θα βρει τον τρόπο να καλύψει τα κόστη τους, χωρίς να επανέλθουμε στην εποχή όπου το 50-60% των εσόδων των ελληνικών media προερχόταν, εμμέσως ή αμέσως, από το κράτος.

O Έλληνας ξενοδόχος που έκανε τον online επισκέπτη, βασιλιά

Είναι από τα νέα, που ευφραίνουν το χειλάκι μας στις μέρες που περνάμε: Ένα ελληνικό ξενοδοχείο, το Galaxy Iraklio Hotel της Κρήτης, κατατάχθηκε πρώτο από πλευράς θετικών σχολίων από πελάτες, στο παγκόσμιο δίκτυο της Expedia.com, που είναι το μεγαλύτερο online ταξιδιωτικό πρακτορείο στον κόσμο. Το Expedia 2010 Insiders’ Select™, συγκεκριμένα, αναδεικνύει με συγκριτικό τρόπο τις κορυφαίες επιλογές του κοινού, ανάμεσα σε περίπου 114,000 καταλύματα σε όλον τον κόσμο. Πρόκειται για μία ετήσια αξιολόγηση από τους πελάτες της Expedia, οι οποίοι έχουν επισκεφτεί τα ξενοδοχεία και στη συνέχεια βαθμολογούν τις υπηρεσίες, τις εγκαταστάσεις, τη σχέση ποιότητας-τιμής και τη συνολική φιλοξενία τους.

Το πρώτο συμπέρασμα από τη διάκριση αυτή είναι ότι ο ελληνικός τουρισμός έχει πολλά περιθώρια ακόμη στη μάχη του με την ποιότητα. Ορισμένοι Έλληνες επιχειρηματίες του τουρισμού, έχουν τις προϋποθέσεις να κάνουν τη θετική έκπληξη. Το δεύτερο συμπέρασμα είναι ότι το online booking μπορεί να δώσει καινούργιες ευκαιρίες στον ελληνικό τουρισμό. Επ' αυτού, είναι ενδιαφέροντα τα στοιχεία που άκουσα από στέλεχος που ασχολείται με την online υποστήριξη τουριστικών μονάδων (σ' ευχαριστώ Π.Α.). Το τρίτο, εξίσου ενδιαφέρον, αφορά τη νοοτροπία που οδήγησε το ξενοδοχείο Iraklio Galaxy σε αυτή τη σημαντική διάκριση: «Συμπεριφερόμαστε στον πελάτη σαν να είναι βασιλιάς», μου μετέφεραν άνθρωποι που γνωρίζουν τη φιλοσοφία του επικεφαλής του ξενοδοχείου. Η συνεργασία με την Expedia.com μου είχε δώσει πρόσβαση στα στοιχεία, αλλά τα κοινωνικά δίκτυα μου μετέφεραν την ατμόσφαιρα από την ανθρώπινη ιστορία, που βρίσκεται πάντοτε πίσω από κάθε επιτυχία.

Όλα τα στοιχεία για το συγκεκριμένο ξενοδοχείο, δείχνουν ότι η επιτυχία του δεν οφείλεται στην πολυτέλεια, τις υπερβολές ή το show off. Αποδίδεται στην αντίληψη, ότι δίνει τις καλύτερες υπηρεσίες για το κόστος που καταβάλει ο επισκέπτης, ο τουρίστας. Οφείλεται στη αντίληψη του να δώσουμε κάτι παραπάνω σε επίπεδο ποιότητας, χωρίς να διαταράσσεται η οικονομική σχέση, που πρέπει να καλύπτει αυτή τη δραστηριότητα. Λίγο το φιλότιμο (που δεν χάθηκε τελείως), λίγο η αίσθηση ότι πρέπει να κάνουμε κάτι παραπάνω στην περίοδο της κρίσης, όλα αυτά μπορούν να γίνουν γενναίος τροφοδότης του τουρισμού μας. Αν μειώσουμε 10% τις τιμές και αυξήσουμε 20% την ποιότητα, τότε δεν θα αποτελεί θαύμα αυτό που θα συμβεί. Αντιθέτως, θα είναι το χρονικό μιας προαναγγελθείσας επιτυχίας, η οποία μέσα στο γκρίζο κλίμα θα λάβει πολλαπλασιαστικές διαστάσεις. Θα είναι το καλύτερο δυνατό παράδειγμα για όλους όσοι παρέχουν υπηρεσίες σε αυτή τη χώρα.

Πόσες είναι οι μέχρι τώρα πραγματικές μεταρρυθμίσεις;

Κινδυνεύουμε να χάσουμε τη μπάλα…
Το θέμα μας, τουλάχιστον σύμφωνα με το 80% των πολιτών της χώρας, δεν είναι μόνο να ‘κόψουμε’ επενδύσεις, αλλά να κάνουμε μεταρρυθμίσεις. Έχουν περάσει κοντά 9 μήνες από τις εκλογές και 5 μήνες απ’ όταν η ΕΕ μας έβαλε το μαχαίρι στο λαιμό. Προσπάθησα να κάνω έναν απολογισμό και δεν θυμάμαι πολλά περισσότερα από αυτά που άκουσα σχετικά πρόσφατα, τα οποία είναι:

ΕΓΧΕΙΡΗΜΑ ΝΟΜΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ: Επιχειρεί να κλείσει δεκάδες 'τρύπες' (μαύρες και γκρίζες) , που οδηγούσαν την εκπαίδευση να λειτουργεί εκτός λογικής και -συχνά- εκτός νόμων. Δυστυχώς, στο ευρύ κοινό έχουν περάσει μόνο θέματα όπως η βάση του 10 για εισαγωγή στα ΤΕΙ. Η εφαρμογή των μη ευρέως γνωστών αλλαγών του νόμου θα κριθεί και στο κατά πόσον θα χτιστούν συμμαχίες ενάντια στις μεσαιωνικές ή τριτοκοσμικές 'πρακτικές' που επιχειρεί να αλλάξει.

ΠΕΝΤΕ ΕΡΓΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ: Τα παρακολουθεί ο ίδιος ο Πρωθυπουργός, αλλά τι να πρωτοπαρακολουθήσει; Ο έλεγχος της αγοράς των καυσίμων ή των δαπανών για περίθαλψη και ασφαλιστικά ταμεία, ιδίως το δεύτερο, δεν είναι πολυτέλεια, αλλά ζήτημα επιβίωσης της χώρας. Ο Γ.Α. Παπανδρέου και μια μικρή ομάδα ανθρώπων επιχειρούν να τα υλοποιήσουν, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις δεν ενδιαφέρονται διόλου τα υπουργεία που αφορούν αυτά τα έργα.
Ο Ειδικός Γραμματέας Ψηφιακής Σύγκλισης Αντώνης Μαρκόπουλος, επικεφαλής του φορέα που χειρίζεται τα κονδύλια για υπηρεσίες ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και ψηφιακού εκσυγχρονισμού της χώρας, διακηρύσσει ότι το μέχρι τώρα μοντέλο δεν πάει άλλο. Πόσοι το έχουν αντιληφθεί, εκτός ίσως, από εκείνους που είναι αντίθετοι σε τέτοιες αλλαγές; Η ανατροπή του μοντέλου θα προχωρήσει, γιατί δεν μπορεί να γίνει αλλιώς, αλλά και γιατί οι άνθρωποι που έχουν την ευθύνη είναι focused και δεν είναι τυχαίοι. Πόσο γρήγορα θα γίνει; Σε τί βάθος; Και εδώ θα παίξουν ρόλο οι συμμαχίες...

ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΥΡΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ, ΕΝΙΑΙΑ ΑΡΧΗ ΠΛΗΡΩΜΩΝ: Όποιος είχε την ευκαιρία να ακούσει τον καθηγητή Διομήδη Σπινέλλη, γενικό γραμματέα του Taxis, αποκτά μια κάποια αισιοδοξία πως δεν είναι όλα 'κωλυόμενα' ή σε αδιέξοδο. Το καταλαβαίνεις ότι είναι από αυτούς που θα δηλώσουν αμέσως παραίτηση, μόλις οι συντεχνίες ή το 'πολιτικό κόστος' νοθεύσουν τον εξορθολογισμό. Φαίνεται να υπάρχει πρόγραμμα, όρεξη, αρχές. Ωστόσο, και εδώ πολλά θα κριθούν από τους συσχετισμούς και τις συμμαχίες: πόσοι πολίτες, σε μια χώρα που απεχθάνεται τα Communities, θα ρίξουν λίγο βάρος, κόντρα σε πρακτικές και υπόγειες διαδρομές που ευνοούν τη φοροδιαφυγή και την έλλειψη κάθε λογοδοσίας στο δημόσιο;
Μπορεί να γίνονται και άλλα πολλά, αλλά να μου διαφεύγουν.

MEDIA: Ο αχανής αυτός χώρος έχει αφεθεί να περιορισθεί δια της μεθόδου της ασφυξίας. Ωστόσο η αγωνία αρκετών media, γίνεται υπερβολή, πανικός ή και έλλειμμα ενημέρωσης. Όσο για την ΕΡΤ, όλοι έχουμε μάτια και βλέπουμε, έστω και με ένα ημερήσιο ζάπινγκ των 5'.

ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Μπορούν να γίνουν πολλά…


ΣΤΕΛΕΧΩΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΥ: Ίσως αποδειχθεί το πιο αδύνατο σημείο της κυβέρνησης. Ο Γ.Α. Παπανδρέου έκανε αρκετά βήματα στη στελέχωση του κυβερνητικού σχήματος, ωστόσο στα 'παρακάτω' επίπεδα επικρατούν σε αρκετές περιπτώσεις κριτήρια και μέθοδοι που θυμίζουν 1998 ή 2002. Το κόστος είναι πολύ μεγάλο.

ΣΥΓΧΩΝΕΥΣΕΙΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ: Χρειάζεται ταχύτερο πλάνο, γιατί η εγκατάσταση διοικήσεων σε οργανισμούς που θα απορροφηθούν, σημαίνει ότι οι διοικήσεις αυτές, θα αντισταθούν στην συγχώνευση.

*photo via flickr*

Πέντε ιδέες και μια πρόταση για τον 27χρονο άνεργο Ανδρέα

Φίλε Ανδρέα,

Ακούς πολλά γύρω σου, γι' αυτό κι εγώ θα σου πω την άποψή μου συγκεκομμένα και ζιπαρισμένα. Δεν έχουμε -ευτυχώς- πολύ χρόνο ούτε εσύ, ούτε εγώ.

ΟΧΙ ΑΛΛΟ ΨΕΜΑ: στον τομέα της ανεργίας τα πράγματα θα είναι χειρότερα, απ' ό,τι λένε οι γύρω μας. Περίπου ένας στους τρεις δεν θα έχουν κανονική δουλειά. Σε ό,τι αφορά τους νέους, δυστυχώς, θα είστε εκτός κανονικής δουλειάς ο ένας στους δύο. Δεν σε βοηθάω με το να σου ωραιοποιήσω την κατάσταση.

ΜΗΝ ΜΟΥΔΙΑΖΕΙΣ, ΧΤΙΣΕ ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ: είναι σκληρό, αλλά μην το βάζεις κάτω. Εσύ ο ίδιος μου είπες κάποιες εμπειρίες σου, στις οποίες είναι φανερό ότι θα είχες μία επιπλέον ευκαιρία εάν γνώριζες γερμανικά και εάν ήσουν πιο έμπειρος στα θέματα του Internet. Ξεκίνα τώρα, στους δύο αυτούς τομείς, μην αφήσεις να σε παραλύει η ανεργία.

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ - ΜΙΑ ΚΑΛΗ OPTION, ΙΣΩΣ ΟΧΙ Η ΛΥΣΗ: όπως σου είπα και προφορικά, είναι μεγάλο πλεονέκτημα για όποιον νέο/νέα έχει τη δυνατότητα να φύγει εκτός Ελλάδος (ΗΠΑ, Γαλλία, Ρουμανία, Τουρκία κλπ). Ωστόσο, δεν είμαστε στη δεκαετία του '60 για να πας στη φάμπρικα της Γερμανίας ή στα εστιατόρια της Αυστραλίας. Η μετανάστευση έχει αξία μόνο για όποιους νέους/νέες μπορούν να βρουν στο εξωτερικό μια καλή δουλειά, με την οποία θα βγάζουν περισσότερα απ΄ όσο θα κοστίζει εκεί μια ζωή μακριά από φίλους και οικογένεια. Σου συστήνω να ψάξεις τη λύση της μετανάστευσης, αλλά αφότου υπολογίσεις με μολύβι και χαρτί, εάν αξίζει μια τέτοιου είδους κίνηση, έτσι ώστε να μην περιμένεις περισσότερα απ΄ όσα μπορεί να σου δώσει. Κλεισμένοι εδώ στην Ελλάδα, μέσα στο καβούκι μας, δεν έχουμε καταλάβει ότι και οι άλλες χώρες περνούν κρίση. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα, έχουν αποδεχτεί ένα βιοτικό επίπεδο αρκετά χαμηλότερο από αυτό που είχαμε συνηθίσει στην Ελλάδα, με τα δανεικά και τα κλεμμένα.

ΕΙΣΑΙ ΑΣΤΕΡΙ, ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΕΓΙΝΕΣ ΨΩΝΙΟ: παρά τα 27 σου χρόνια, πρόλαβες και έκανες μια καλή καριέρα, με όνομα στο χώρο σου και εκτίμηση και δίκτυο γνωριμιών. Από την άλλη βρίσκεσαι σε ένα κλάδο που θα συμπιεστεί, είτε με το ΔΝΤ είτε χωρίς αυτό. Έχεις καθαρό πρόσωπο και καλό χαρακτήρα. Πάρε τα «κέρδη» σου απ΄ αυτή την καριέρα (τα assets θα λέμε στο εξής, λόγω του ΔΝΤ), «πλασάρισε» τον εαυτό σου καλύτερα απ΄ ότι έκανες μέχρι τώρα, αλλά να ευχαριστείς την οικογένειά σου, που σου έδωσε τέτοια αγωγή, έτσι ώστε να μην υπερτιμάς τις δυνατότητές σου. Θα βρεις απέναντί σου εργοδότες κυνικούς, αλλά θα συναντήσεις και κάποιους που έχουν πλάνα συμβατά με τα όνειρά σου.

ΣΟΥ ΑΡΕΣΟΥΝ ΟΙ ΞΑΝΘΙΕΣ, ΑΛΛΑ ΚΟΙΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΜΕΛΑΧΡΙΝΕΣ: ναι, είναι καλό που αγαπάς το επάγγελμα που σε ανέδειξε. Ωστόσο, δες τα πράγματα με πιο ευρύ μάτι, γιατί το επάγγελμά σου περνάει βαθιά κρίση. Φτιάξε ένα ευρύτερο κύκλο για τον ορισμό της δουλειάς σου, γιατί μέχρι το 2012 θα γίνεται με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Μην γίνεις defocus, μην τσαλαβουτάς, γιατί αυτά τα τιμωρεί η αγορά. Από την άλλη όμως, δεν θα ήταν καλό να μείνεις «κολλημένος» σε κάτι που αγάπησες, το τίμησες, αλλά όλα δείχνουν πως βρίσκεται σε κρίση. Φτιάξε έναν ομόκεντρο κύκλο, ο οποίος απλώς θα έχει μεγαλύτερη ακτίνα. Η αίσθησή μου είναι ότι αυτός ο κύκλος θα έχει και ομορφότερες αξίες και πιο ελκυστικό όραμα.

ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΚΑΚΗ: λιώσε παπούτσια και κάψε τα τηλέφωνα για να βρεις δουλειά το συντομότερο. Λόγω του βιογραφικού σου και του χαρακτήρα σου, έχεις αρκετές πιθανότητες, εάν και προβλέπω ότι η αμοιβή που θα σου προσφερθεί δεν θα είναι πάνω από το 70% το ποσού που έπαιρνες πριν 3 μήνες. Ενόσω ψάχνεις πάντως, θα ήταν καλό να χτίζεις κάτι δικό σου, που να ενισχύει το βιογραφικό σου και τονώνει την αυτοπεποίθησή σου. Υπάρχουν δεκάδες «Οδηγοί» που μιλάνε για personal branding, ένα εγχείρημα που έχει απίστευτα εργαλεία λόγω της άνθησης του online engagement και των social networks. Συνδύασε το επάγγελμά σου και το χόμπι σου από το χώρο της τέχνης και προχώρα. Είναι βέβαιο ότι εκεί έξω, στην αγριεμένη ελληνική κοινωνία, θα υπάρχουν 10-20 αξιόλογοι άνθρωποι που θα σε βοηθήσουν, ο καθένας με τον τρόπο του, αλλά σίγουρα με την ξεχασμένη κουλτούρα περί αλληλεγγύης που αφήσαμε πίσω στη δεκαετία του '60... (πάνω στην πρόταση, θα πούμε τρία πράγματα παραπάνω την επομένη φορά που θα πιούμε μπύρα).

Φίλε Ανδρέα,
Tσεκάρισε τα παραπάνω, μιλώντας και με άλλους. Φιλτράρισέ τα μέσα από το αισθητήριο των 27 σου χρόνων. Ό,τι έγραψα παραπάνω είναι η άποψή μου, δεν είναι ούτε θέσφατο, ούτε ευαγγέλιο. Άλλωστε πολλά από αυτά είναι γενικές αρχές, τις οποίες εσύ μπορείς να εξειδικεύσεις και να προσαρμόσεις στη δική σου χημεία και στις επιμέρους επιλογές σου. Έχεις πάντως όλες τις προϋποθέσεις, ώστε να τα καταφέρεις πολύ καλύτερα απ’ ότι άλλοι 27χρονοι, που βρίσκονται στη θέση σου.

Υ.Γ.: Για όσους θα το ρωτήσουν, σπεύδω να σημειώσω ότι ο Ανδρέας είναι υπαρκτό πρόσωπο. Για τους άλλους, που θα αναρωτηθούν αν ο Ανδρέας θα πετύχει, τους λέω ανεπιφύλακτα ότι βάζω στοίχημα πως θα τα καταφέρει.

*photo via flickr*