Monday, September 17, 2007

Πολιτική επικοινωνία: οι παραβιάσεις βασικών κανόνων...


Τα είχα σημειώσει εγκαίρως, άρα έχω τη δυνατότητα να πω δύο λόγια, χωρίς να θεωρηθώ εκ των υστέρων προφήτης. Είχα συναντήσει για πρώτη φορά το Γιώργο Παπανδρέου το 1983 και έκτοτε, χωρίς να έχω συχνές επαφές με τον ίδιο ή το περιβάλλον του, παρακολούθησα όλες τις φάσεις της πορείας του.


Η ηγεσία του Γ. Παπανδρέου παραβίασε βασικούς κανόνες της πολιτικής επικοινωνίας. Ένα πρώτο στοιχείο μιας πολιτικής αμηχανίας, ήταν η αδυναμία να κατασταλλάξει σε μια βασική agenda 3-5 θεμάτων, στα οποία να επιμείνει μέχρι τέλους. Χαρακτηριστικά φαινόμενα, το ότι άλλοτε δεσμευόταν για 5 ζητήματα, άλλοτε για 10, άλλοτε για λιγότερα ή περισσότερα. Αναμενόμενη κατάληξη, το ότι την περίοδο των εκλογών, σε βασικά του έντυπα, το ΠΑΣΟΚ εκφραζόταν από 5-6 διαφορετικά συνθήματα.


Αν αυτό είναι ένα επιφαινόμενο της σύγχυσης της ηγεσίας Παπανδρέου, το στρατηγικό κενό μπορεί να εντοπισθεί στις απλές, απλοϊκές αρχές που συστήνει ο (παραιτηθείς πρόσφατα) "γκουρού" του George Bush, ο Karl Rove. O Rove έβγαλε τον Bush νικητή στις εκλογές του 2004 και του 2000 με βάση αυτές τις τρεις αρχές, όπου συγκρίνει τους δύο βασικούς αντίπαλους, τον Γ. Παπανδρέου και τον Κ. Καραμανλή, στην περίπτωσή μας. Ας τις δούμε, γιατί είναι σύντομες:
-ποιο από τα δύο πρόσωπα θεωρείται πιο ισχυρή ηγετική προσωπικότητα,
-ποιο από τα δύο πρόσωπα θεωρείται πιο αξιόπιστο,
-ποιος από τα δύο ηγέτες θεωρείται ότι κάνει κάτι για εμένα, τον πολίτη.


Λίγο "μπακάλικη" η συνταγή των τριών παραπάνω κριτηρίων, θα πουν κάποιοι. Θα έλεγα ότι είναι μια απλοϊκή συνταγή για να "τσεκάρει" κάποιος σύνθετες πολιτικές διαδικασίες. Ο Γ. Παπανδρέου και σε αυτή την απλοϊκή συνταγή και στα σύνθετα πολιτικά κριτήρια, έδειχνε μια υστέρηση, μια αδυναμία να ανταποκριθεί.

...Κάποιοι θα πουν ότι το ζήτημα για τον Γ. Παπανδρέου και το ΠΑΣΟΚ δεν "παίχτηκε" τόσο στο επίπεδο της επικοινωνίας, αλλά κυρίως στο γήπεδο της πολιτικής και της στρατηγικής. Δεν θα διαφωνήσουμε επί της ουσίας, η επικοινωνία είναι ένα απαραίτητο εργαλείο, που έχει αξία εφόσον υπάρχει πολιτικό περιεχόμενο.


Στον τομέα της στρατηγικής λοιπόν, είχα εγχειρήσει σε κορυφαία στελέχη του ΠΑΣΟΚ, το βιβλίο του "πατέρα" της διαδικασίας αλλαγής (change management) John Kotter. Μια πρόχειρη ανάγνωση δείχνει ότι ο Γ. Παπανδρέου είχε παραβιάσει και τις οκτώ φάσεις της διαδικασίας αλλαγής, παρότι είχε συνταχθεί με το σύνθημα "Γιώργο, άλλαξέ τα όλα". Πέραν αυτού, ο Γ. Παπανδρέου έπραξε και τα οκτώ λάθη, που αναφέρει ο "γκουρού" Kotter ότι πρέπει να αποφεύγει ο ηγέτης της αλλαγής.


Είναι πολύ θεωρητικά όλα αυτά; Μάλλον όχι... Θα τα ξανασυναντήσουμε μπροστά μας. Τα ζητήματα αυτά δεν αφορούν το κλειστό σύστημα των πολιτικών, ούτε μόνο ένα δορυφορικό σύστημα συμβούλων και τεχνικών εξουσίας. Ήδη σε πολλά blogs γίνονται αναλυτικές συζητήσεις, τα e-debates έδωσαν ένα παράθυρο διαλόγου, σε μια εποχή που είχε θεωρηθεί ότι τα ζητήματα της πολιτικής έχουν περιορισθεί σε κάποιες κομματικές οργανώσεις, με ολιγάριθμα μέλη επαγγελματιών της πολιτικής. Είναι πολύ μακρύς ο δρόμος για να επεκταθεί ο διάλογος σε ένα ευρύτερο κοινό, που θα μπορεί να εμπλουτίσει με προφανή τρόπο τη στατική ελληνική κοινωνία.

7 comments:

Λ.Ψ. said...

Η πολιτική επικοινωνία στη χώρα μας βρίσκεται στην εποχή του χαλκού...

whispering-planet said...
This comment has been removed by the author.
ellinida said...

Ακριβώς έτσι, στην εποχή του χαλκού.
Και δεν θα μιλήσω για θέματα πολιτικής αλλά μόνο για την εικόνα.
Ο Γ.Π. έκανε απίστευτα επικοινωνιακά λάθη και η τελευταία αλλαγή τακτικής (υποθέτω συμβουλές Λαλιώτη) τον χαντάκωσε ακόμα περισσότερο. Θεωρώ ότι έκαψε το μόνο χαρτί που θα μπορούσε να τον βοηθήσει κάπως όπως η εικόνα του καλού παιδιού.
Ξαφνικά τον είδαμε να παίρνει φόρα τις τελευταίες μέρες και να δηλώνει πως θα είναι πρωθυπουργός κλπ. Και θύμιζε την αλαζονεία άλλων εποχών.
Επίσης εντυπωσιάστηκα με το body language στο debate. Η στάση του σώματος, έτσι όπως ήταν μαζεμένος μαρτυρούσε πως ήταν εν αμύνει, ηττοπάθεια και χαμηλή αυτοεκτίμηση.
Και ήταν σχεδόν πάντα και εκτός θέματος. Ηταν ανεπαρκής.
Ο Καραμανλής αντίθετα έπεισε, έστω κι'αν ήταν απών σ'όλο το διάστημα της διακυβέρνησης. Ηταν πιό αληθινός, έχει ευφράδεια, ζήτησε και τις συγνώμες, ανέλαβε τις ευθύνες κλπ. Κέρδισε σε όλα τα σημεία.

ανεστης said...

Δεν μπορώ να το καταλάβω. Κι έχει οργανώσει think tanks πολιτικού προβληματισμού... Σα να μην ήθελε να κερδίσει, σαν να έκανε οτι μπορούσε για να χάσει, να απαλλαγεί απο την κληρονομιά.

modus vivendi said...

h alh8eia einai oti parolo pou oi idees tou einai proxorhmenes, parolo pou uparxei dia8esi na kanei allages ston tomea ths politikis epikoinwnias menw afwnos. Parathrhsa prosektika oli thn proeklogiki epikoinwnia sxedon se ka8e stadio ths kai mporw na pw oti emena prosopika san neo 22 etwn de me aggikse ka8olou.

Me prwth parathrhsh thn leksi "mazi" h opoia exase thn epikoinwniaki aiglh pou eixe kapote pou epituxhmena xrhsimopoieitai apo mia trapeza sthn emporiki tis epikoinwnia.

Tetoia megali htta htan anamenomeni pisteuw. Opws pisteuw oti i dhmiourgia tou 8ematos hgesias htan sthmenh kai apla ksefuge.Me apotelesma ta media na ekmetaleutoun thn katastasi ws skandalo opou skandalo shmainei thle8eash kai noumera stous Nielsens....

Anonymous said...

Giati panta estiazoume sthn epikoinonia? Giati pote den ginetai sizitisi gia thn ousia tis politikis. Thewrw oti einai mataio na milame gia epikoinwniaki politiki apo ti stigmi pou den yparxei politiki ousia sta kommata. An kai politika eimai fileleftheros, symfwnw apolyta me to neo vivlio toy Venizeloy. Ta politika-ideologika revmata kai oi taseis einai eglovismena mesa se kommata metapoliteftika pou pleon den ekfrazoun alla symvivazoun.H nea epoxh apaitei thn ektonosh kai thn ekfrasi aytwn twn revmatwn.

North said...

Το πρώτο INTERNETικό κόμμα στην Ελλάδα είναι γεγονός. 22 λόγοι γιατί να το ψηφίσεις: http://www.greekliberals.net/civilaction/index.php/whyvoteforus.html

Επίσης, καλές πολιτικές γελοιογραφίες:
http://thessaloniki.greekliberals.net/0010000020