Ανάγκες διορισμού δημοσίων υπαλλήλων και το "δυσάρεστο μυστικό" της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης

Η Ελλάδα έχει τους περισσότερους κατά κεφαλήν αστυνομικούς και εκπαιδευτικούς στην Ε.Ε. Κατά τα άλλα, στο δημόσιο διάλογο έχει επικρατήσει η αντίληψη ότι χρειάζονται διορισμοί αστυνομικών και εκπαιδευτικών γιατί υπάρχουν κενά.

Τα ασφαλιστικά ταμεία θέλουν χιλιάδες stagiaires, γιατί δεν μπορούν να εκδώσουν (χειρόγραφα!!!) συντάξεις. Να το πούμε χωρίς περιστροφές: η κυβέρνηση κινδυνεύει να συνθλιβεί ανάμεσα στα μέτρα που ζητά ο Χ. Αλμούνια και στις ανέξοδες δηλώσεις (ακόμα και υπουργών) για ανάγκες δεκάδων χιλιάδων διορισμών. Από την άλλη πλευρά, εφόσον ορισμένοι υπουργοί μιλούν μόνο για ανάγκες αρθρόων διορισμών, χωρίς να αναφέρουν τη λέξη "ηλεκτρονική διακυβέρνηση", τότε η κυβέρνηση διατρέχει άλλον έναν κίνδυνο: της ακύρωσης όλων των δεσμεύσεών της για υπηρεσίες στον πολίτη, μέσω μηχανογράφησης των υπηρεσιών.

Δυστυχώς το μεγαλύτερο μέρος του πολιτικού συστήματος και όλα τα media πλειοδοτούν στις ανάγκες για προσλήψεις. Αν εφαρμοσθεί αυτή η αντίληψη, τότε το αδιέξοδο είναι πλήρες, όχι μόνο στις δαπάνες του κράτους, αλλά και στην διάλυση των δημοσίων υπηρεσιών. Η κυβέρνηση έχει κάθε λόγο να πει την αλήθεια, τώρα. Είναι η πρώτη που θα το πληρώσει, αν ακολουθήσει το συρμό ή αν το αντιμετωπίσει με μισόλογα.

Δεν θα ήταν φρόνιμο να αρχίσει καμπάνια κατά των υπεράριθμων υπαλλήλων που δεν αποδίδουν. Μπορεί, όμως, να προχωρήσει τις δεσμεύσεις και τα σχέδιά της για ηλεκτρονική διακυβέρνηση, δείχνοντας στους πολίτες τις υπηρεσίες και την εξυπηρέτηση που θα πάρουν. Πρέπει να κάνει "άμεσες νίκες" (quick wins) στον τομέα της παροχής υπηρεσιών από e-government, ώστε να σπάσει το φαύλο κύκλο του "δεν παίρνω υπηρεσίες, άρα κάντε διορισμούς".

Για να δείξει στους πολίτες ότι υπάρχει διέξοδος, μπορεί να προχωρήσει σε δύο απλές κινήσεις:
1) να δημοσιοποιήσει ορισμένους δείκτες, που θα επιβεβαιώνουν ότι οι αντίστοιχες υπηρεσίες (όπως στην εκπαίδευση) έχουν υπερεπάρκεια προσωπικού και
2) να ανακοινώσει τις βελτιώσεις που θα δει ο πολίτης στο επόμενο διάτημα, απο εφαρμογές υπηρεσιών ηλεκτρονικής διακυβέρνησης.

Η πραγματικότητα, βεβαίως, είναι πιο σύνθετη: η χώρα, ο φορολογούμενος, έχουν δαπανήσει πάντω από 50 εκατομμύρια ευρώ για τη μηχανογράφηση της υγείας και της πολεοδομίας, όπως έχει αναφέρει αυτό εδώ το ιστολόγιο, αλλά τα έργα αυτά δεν λειτουργούν. Αυτό δεν αποτελεί λόγο να γυρίσουμε στους χιλιάδες διορισμούς, γιατί δεν είναι απλώς λάθος, αλλά κάτι σαν βαρύς αυτοτραυματισμός (και για τη χώρα και για την κυβέρνηση).

Είμαι ασφαλισμένος στο πιο πλούσιο ταμείο της χώρας, το ΤΣΜΕΔΕ (ταμείο των μηχανικών). Δεν θα σας σπαταλήσω το χρόνο, να σας αναλύσω τις υπηρεσίες που παρέχει, το χρόνο απόκρισης, τη δαπάνη χρόνου των ασφαλισμένων και το κόστος τους... Μπορώ να βάλω στοίχημα με όποιον θέλει πως, ακόμα και αν προσλάβει εκατοντάδες υπαλλήλους (από πόρτες, παράθυρα, φεγγίτες κλπ), η ποιότητα των υπηρεσιών, όχι μόνο δεν θα βελτιωθεί, αλλά πιθανόν και να επιδεινωθεί. Δεν είμαστε στην εποχή του 1960, αλλά στις μέρες του Διαδικτύου. Το μυστικό αυτό δεν είναι μόνο ένοχο, είναι και πανάκριβο.

Γι' αυτό πρέπει κάποιοι υπουργοί της κυβέρνησης να εξηγήσουν σε συναδέλφους τους ότι θα ήταν χρήσιμο στις δημόσιες τοποθετήσεις τους για την λειτουργία του κράτους να περιλαμβάνουν πάντοτε την προοπτική της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης.

*photo via flickr*

Πέντε κανόνες για τους Έλληνες που μισούν τις πωλήσεις

Μου έμεινε βαθιά καρφωμένο στο μυαλό αυτό που είχε πει πριν από 2-3 χρόνια ένα υψηλόβαθμο στέλεχος marketing της ελληνικής Vodafone: «οι Έλληνες έχουμε νοοτροπία έμπορου, δεν έχουμε κουλτούρα παροχής υπηρεσιών». Το πιο εξόφθαλμο παράδειγμα αυτής της κατάστασης είναι ότι οι περισσότεροι Έλληνες (είτε στελέχη πωλήσεων, είτε –δυστυχώς…- και επιχειρηματίες) έχουν ισχυρή ροπή να κάνουν την πώληση και να παίρνουν το χρήμα, χωρίς κανένα ενδιαφέρον για τη συνέχεια της σχέσης με τον πελάτη.

Ένα δεύτερο φαινόμενο που συναντάται στην Ελλάδα είναι το έλλειμμα στελεχών πωλήσεων. Έχει αρκετή σχέση με το πρώτο φαινόμενο, αλλά υπάρχουν και άλλοι λόγοι που πολλά στελέχη της αγοράς προτιμούν να κάνουν άλλη δουλειά ή να διοριστούν στο Δημόσιο, παρά να δώσουν μια ευγενή και προκλητική μάχη για να πουλήσουν σε έναν πελάτη ένα προϊόν ή μια υπηρεσία…

Η νοοτροπία και η κουλτούρα δεν αλλάζουν εύκολα, πολύ περισσότερο, όταν το πολιτικό σύστημα, μαζί με τα media, έχουν περάσει την εντύπωση πως όλοι έχουμε δικαίωμα και δυνατότητα να διοριστούμε στο Δημόσιο. Η κρίση, όμως, πιέζει και όλα δείχνουν ότι θα δημιουργηθεί μια τάση για ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας και της αναδιοργάνωσης των υφισταμένων επιχειρήσεων. Το σημαντικότερο ζήτημα δεν είναι να δοθούν επιδοτήσεις, αλλά να δημιουργηθεί κουλτούρα παροχής υπηρεσιών και σεβασμού στον πελάτη. Επί παραδείγματι, αυτό είναι το πιο σημαντικό πρόβλημα του τουριστικού τομέα της Ελλάδας.

Προς αυτή την κατεύθυνση, αξίζει να διαβάσετε τους πέντε κανόνες-κλειδιά που ξεχωρίζουν τους εμποράκους από τους παρόχους υπηρεσιών, όπως αναπτύσσονται σε αυτή την ανάλυση…

*photo via flickr*

Μηχανογράφηση ίσον 3 εκατομμύρια ευρώ διαφορά στα φάρμακα!

Όπως έχει σημειωθεί κατ’ επανάληψη σε αυτό το ιστολόγιο, ο Έλληνας φορολογούμενος έχει πληρώσει πάνω από 30 εκατομμύρια ευρώ για τη μηχανογράφηση των νοσοκομείων, αλλά δεν λειτουργεί σχεδόν τίποτε. Η πιθανότητα να σωθεί η παράσταση, λένε οι γνωρίζοντες, είναι πολύ μικρή. Μια απάντηση γιατί συμβαίνουν αυτά μπορεί να δοθεί από το εξής περιστατικό: σε ένα νοσοκομείο που εγκαταστάθηκε το σύστημα, διαπιστώθηκε ότι η καταγεγραμμένη κατανάλωση φαρμάκων ήταν κατά 3 εκατομμύρια ευρώ μικρότερη από αυτή που έλεγαν τα τεφτέρια του φαρμακείου του νοσοκομείου…

Οι ρεαλιστές μπορούν να ελπίζουν ότι η κυβέρνηση θα υλοποιήσει τα σχέδιά της για ηλεκτρονική διακυβέρνηση και θα επιβάλει (ναι, «επιβάλει», σε αυτό το θέμα δεν χωράει διαβούλευση) μηχανογράφηση των νοσοκομείων. Οι οραματιστές και οι «κινηματικοί» μπορούν να ελπίζουν ότι θα μπουν οι πολίτες στο «παιχνίδι» των νοσοκομείων και θα ασκήσουν κριτική και πίεση μέσα από την online φωνή τους και τα social media. Σε άλλες χώρες το κάνουν. Σε ορισμένα νοσοκομεία, πάντα στην αλλοδαπή, σκέπτονται να βάλουν τα online «ραντάρ» μέσα στο χώρο τους…

*photo via flickr*

Υπάρχουν και τα μαθηματικά, κ. Πανάρετε… A, και τα social media...

Έγραψε ο υφυπουργός Παιδείας κ. Γιάννης Πανάρετος το ολιγόλογο –όπως συνηθίζει- παρακάτω post:

«Δεν είναι εύκολο να αλλάξουν νοοτροπίες.

Και οι αντιδράσεις δεν προέρχονται μόνο από πλευρές που θα τις περίμενε κανείς.

Φαίνεται ότι οι παράγοντες που επηρέαζαν μέχρι σήμερα τον τρόπο στελέχωσης της δημόσιας διοίκησης ήταν περισσότεροι από όσους νομίζουμε.

Όμως, συνεχίζουμε».

Κύριε Πανάρετε,

Επειδή σας αρέσουν και μου αρέσουν τα μαθηματικά και η στατιστική (αλλά όχι κατ’ ανάγκην οι δημοσκοπήσεις-τσουνάμι), θα μπορούσαμε να σκεφθούμε το εξής: η δύσκολη κατάσταση στην Εκπαίδευση (και στην Υγεία) θα αλλάξει, εφόσον αλλάξουν (αλλάξουμε) νοοτροπία οι πολλοί, που δεν είναι «το μεγάλο κεφάλαιο», τα «μονοπώλια», κλπ.

Πρακτικά, αυτό σημαίνει, εάν συμφωνούμε στην υπόθεση, ότι θα πρέπει να αποδεχθεί αλλαγές στα «κεκτημένα», «δεδομένα» κλπ, μεγάλος αριθμός ψηφοφόρων των δύο μεγάλων κομμάτων εξουσίας. Να κάνω μια επιπλέον υπόθεση: ενδεχομένως, το μεγαλύτερο ποσοστό αυτών που θα αντιδράσουν στο επόμενο διάστημα σε ανάταξη της Εκπαίδευσης να είναι ψηφοφόροι ή ακόμα και υποστηρικτές του σημερινού κυβερνητικού κόμματος (τα posts πρέπει πράγματι να είναι ολιγόλογα, γι’ αυτό δεν τεκμηριώνω αυτή την υπόθεση, κάτι που θα ήμουν σε θέση να επιχειρήσω).

Εκτός, όμως, από τους πολλούς, που θα αντιδράσουν οργανωμένα σε κάθε αλλαγή νοικοκυρέματος και ανάταξης, υπάρχει ένας αξιοσημείωτος αριθμός μη οργανωμένων, που θεωρούμε πως η κατάσταση αυτή δεν πάει άλλο. Το σημαντικότερο είναι ότι, πέρα από το τι πιστεύουν τα κουρασμένα και κορεσμένα μας μυαλά, μας το βροντοφωνάζουν τα παιδιά μας, μαθητές σε σχολεία που ακτινοβολούν κάθε μέρα και στιγμή το «ζήτημα».

Είμαστε πολλοί, αλλά δεν είμαστε οργανωμένοι… Θα μπορούσα να κάνω άλλη μια υπόθεση: ενδεχομένως η πλειοψηφία ανάμεσά μας να έκανε την επιλογή να υποστηρίξει το σημερινό κυβερνητικό κόμμα (αυτό δεν είναι δήλωση ψήφου, κάτι που θα ήταν από ανόητο έως «γλυψιματικο», αλλά λογική υπόθεση).

Τα γράφω αυτά με την ιδιότητα του γονιού δύο μαθητών Λυκείου. Από επιλογή, είναι δημόσιο το Λύκειο. Δεν είμαι καθόλου σίγουρος ότι ήταν μια σοφή επιλογή…

Μετά απ’ όλα αυτά, που δεν ήταν και τόσο σύντομα, ας πω και το εξής: πορευτείτε με βάση αυτά που λέτε σε αυτό το post και πιθανόν οι συμπαραστάτες να είναι πολύ περισσότεροι, απ’ όσο δείχνουν οι ενέργειες οργανωμένων μειοψηφιών... Άλλωστε –το γνωρίζετε-, υπάρχουν πλέον και τα social media…

*photo via flickr*

Εννέα + μια δράσεις για να γίνει η επιχειρηματικότητα αιχμή εξόδου από την κρίση

Είναι «σεντόνι» το παρακάτω κείμενο, ωστόσο κάποια συμπεράσματα του 1ου Smart Business Forum, δεν μπορούν να συμπυκνωθούν σε sms, ούτε σε μια συνηθισμένη ανάρτηση ενός ιστολογίου. Στην ουσία, πρόκειται για την τα πορίσματα που θα υποβληθούν στα υπουργεία και στους Φορείς Πολιτικής που έχουν αρμοδιότητες σχετικές με την επιχειρηματικότητα...

Διαβάστε τη συνέχεια στο Smartbusiness

Γιατί γίνεται το 1ο Smart Business Forum; Ισχυρή συνηγορία από Monocle, Economist

Την Κυριακή στις 12 είχα μια τυχαία συνάντηση σε ένα... φούρνο με το Γιώργο Τζιραλή, του Open Coffee. Δυστυχώς η συζήτηση που αμέσως πιάσαμε κράτησε μόνο 5 λεπτά, αφού έπρεπε να σπεύσω σε προγραμματισμένη συνάντηση, ωστόσο προλάβαμε να πούμε με το Γιώργο, ορισμένα ενδιαφέροντα θέματα. Με ρώτησε ποιο θα είναι το κοινό (και ο στόχος) του 1ου Smart Business Forum για να προσαρμόσει την εισήγησή του. Του ανέφερα δύο λόγους (ψιλο-διαφωνήσαμε στον έναν εξ αυτών), εδώ, όμως, έχω την ευκαιρία να προσθέσω και έναν τρίτο:

1. ΝΑ ΑΥΓΑΤΙΣΕΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΕΡ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ένας πρωτεύων στόχος του 1ου Smart Business Forum είναι να εντοπίσει case studies, από ελληνικές επιχειρήσεις, που μπορούν να δώσουν ιδέες σε νέους/νέες και ενδιαφερόμενους για επιχειρηματική δραστηριότητα. Ενώ σε όλον το κόσμο (θα επικαλεσθώ παρακάτω τα περιοδικά Monocle, Economist) η κρίση έχει ευνοήσει την ανάπτυξη κλίματος υπέρ της ίδρυσης νέων επιχειρήσεων, στην Ελλάδα ο διάλογος για την έξοδο από την κρίση κινείται αποκλειστικά γύρω από το δημόσιο τομέα.

2. ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ LOBBYING ΥΠΕΡ ΤΩΝ ΝΕΩΝ, ΔΥΝΑΜΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ: αναφέρθηκα σε προηγούμενο σημείωμα, πριν λίγες μέρες, στην ανάγκη να γίνει lobbying υπέρ της ανάπτυξης νέων επιχειρήσεων και παροχής ουσαστικής υποστήριξης στις υγιείς μικρές επιχειρήσεις. Ο Γ. Τζιραλής διαφώνησε (στα όρθια που γινόταν η συζήτηση των 5 λεπτών) με αυτό το σημείο, θεωρώντας ότι οι decision makers στην Ελλάδα έχουν υπόψη τους την ανάγκη υποστήριξης της επιχειρηματικότητας. Τα δικά μου στοιχεία δημιουργούν την εικόνα, ότι οι decision makers (κυρίως το πολιτικό σύστημα, αλλά και το τραπεζικό), μπορεί σε ιδιωτικές συζητήσεις να αναγνωρίζουν αυτή την ανάγκη, αλλά τελικώς δεν κάνουν τις κινήσεις που είναι απαραίτητες, ώστε να ενισχύονται οι πράγματι υγιείς επιχειρήσεις και να ενθαρρύνονται οι νέοι/νέες που ενδιαφέρονται να ξεκινήσουν μια εταιρεία.
Τα "στραβά μάτια", π.χ. στη φοροδιαφυγή, δεν ευνοούν τις υγιείς επιχειρήσεις, αλλά τις ευκαιριακές. Οι επενδύσεις του κράτους (δηλαδή, των φορολογουμένων) για την καινοτομία, έχουν ολοένα και πιο πενιχρά αποτελέσματα, καθώς τα κεφάλαια αυτά πηγαίνουν σε μισθούς και όχι σε δράσεις ενίσχυσης των πραγματικών επιχειρήσεων. Στο Smart Business Forum θα γίνει παρουσίαση σχετικών εισηγήσεων.
Η διαφωνία μου με το Γ. Τζιραλή είναι δημιουργική... Το επόμενο διάστημα θα δείξει πού ακριβώς βρίσκεται το θέμα, ως προς τη στάση των decision makers.

3. NETWORKING ΜΕΤΑΞΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΩΝ: οι νέες και δυναμικές επιχειρήσεις μπορούν να αλληλοβοηθηθούν μέσα από την δικτύωση. Ορισμένες έχουν σημαντική εμπειρία (π.χ., σε διεθνή κανάλια για εξαγωγές), ενώ έρευνα που θα παρουσιασθεί στο Smart Business Forum, δείχνει ότι οι περισσότερες έχουν αδυναμίες στο marketing και το design. Ανταλλάσσοντας εμπειρίες , έχουν πολλά να κερδίσουν και ελάχιστα να ρισκάρουν.

Οι τελευταίες εκδόσεις του Monocle και του Economist επιβεβαιώνουν την αίσθηση ότι εξελίσσεται μια παγκόσμια τάση υπέρ των νέων επιχειρήσεων. Η κρίση έχει ενισχύσει τη διάθεση των ανθρώπων να ξεκινήσουν τη δική τους επιχείρηση, ενώ πολλά κράτη νοιώθουν την ανάγκη να ανακοινώσουν πολιτικές για την υποστήριξη της έναρξης επιχειρήσεων. Είναι βέβαιο ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε αρμονία με αυτή τη διεθνή τάση; Το ερώτημα δεν αφορά μόνο το πολιτικό σύστημα και το τραπεζικό.. Ενδιαφέρει και την ελληνική κοινωνία, που ενδεχομένως να περιμένει από το δημόσιο τομέα και το κράτος, περισσότερα απόσα μπορεί να δώσει.