Νέε μου... Σκότωσε τους Μύθους ενωρίς

Παρουσίαση στο Πολυτεχνείο

Κτίριο διοίκησης Ε.Μ.Π., Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου, 22-23 Μαΐου 2012

Turn your Idea into a Start Up from Stathis Haikalis

Την  τελευταία τριετία είδαμε κατά κόρον να παροτρύνονται οι νέες/νέοι να κάνουν κάποια από τις εξής δραστηριότητες: α) να γίνουν αγρότες ώστε π.χ. να υποκαταστήσουν τις εισαγωγές πατάτας από την Αίγυπτο, λεμονιών από την Αργεντινή κλπ, β) να ασχοληθούν με την εξαγωγή λαυρακιού, καθώς μεγάλες αγορές όπως της Ιαπωνίας έχουν μεγάλη ανάγκη από εισαγωγή τέτοιων ψαριών, γ) να προσανατολιστούν σε κάποια δραστηριότητα που θα τους οδηγήσει στη Silicon Valley. Οι επτά κατηγορίες έχουν επιλεγεί με βάση τις δυνατότητες, ευκαιρίες της σημερινής Ελλάδας...

Η έγκριση της επιχορήγησης στην Ελλάδα της διαφθοράς και της διαλυμένης διοίκησης,  έχει τέτοια παράπλευρα κόστη και ταλαιπωρίες, ώστε στο τέλος, να χρειαστεί να δίνεις το 80% της προσπάθειάς σου για να πάρεις τα λεφτά του ΕΣΠΑ ή της ΓΓΕΤ και μόνο 20% για την ουσία της δουλειάς σου. Εκατοντάδες νεανικές προσπάθειες έχουν χαθεί στο δρόμο, λόγω αυτής της δομικής καταστροφής. Δεν είναι λίγοι οι νέες/νέοι που στην πορεία έχασαν τη δυναμική του αντικειμένου τους, γιατί απορροφήθηκαν από τις διαδικασίες της διαφθοράς  ή της γραφειοκρατίας.

Αρκετοί Έλληνες αποφεύγουν την «ταλαιπωρία» να γράψουν ένα κείμενο 2-10 σελίδων, όπου να αναφέρονται:

• Τα έσοδα/έξοδα
• Οι τεχνικές και τα κανάλια πωλήσεων

Είναι κατανοητό, ότι σε κάποιες περιπτώσεις αυτό το κείμενο θα είναι το πολύ δύο σελίδες. Η εκπόνησή του θα βοηθήσει να εντοπιστούν απλουστεύσεις, να διερευνηθεί η αγορά, να σημειωθούν τα αδύνατα σημεία, να επισημανθούν οι τομείς που χρειάζεται «εξωτερική βοήθεια».

Η αυτάρεσκη εντύπωση ότι «οι Έλληνες είναι πολύ καλοί στις υπηρεσίες» δεν βοηθά τους νέους που ξεκινούν την καριέρα τους. Ακόμα και στον τουρισμό, η πλειοψηφία των ελληνικών επιχειρήσεων λειτουργεί με νοοτροπία εμπόρου: κάνει φέτος την πώληση, παίρνει το μεγαλύτερο δυνατό κέρδος, χωρίς να προβλέπει την ικανοποίηση του πελάτη, ο οποίος θα φέρει νέους πελάτες κλπ.

Η Ελλάδα της φούσκας και της χρεωκοπίας ενίσχυσε αυτό το φαινόμενο, με αποτέλεσμα 100δες επιχειρήσεις να αντιμετωπίζουν τώρα το φάσμα της βαθύτατης κρίσης, αλλά οι διοικήσεις τους (ή οι ιδιοκτήτες τους) να μην αντιλαμβάνονται ότι πρέπει να επενδύσουν στην ποιότητα των υπηρεσιών. Για κάποιες είναι πολύ αργά, αλλά μπορούμε να δούμε πολλές επιχειρήσεις γύρω μας, οι οποίες δεν έχουν την αυτογνωσία για να αλλάξουν «ρότα». Αυτό δεν μπορεί να γίνει με ευχολόγια, ούτε με ένα ευκαιριακό σεμινάριο. Χρειάζεται εκπαίδευση, είσοδο νέων ανθρώπων στη δουλειά, αναβάθμιση της έννοιας του επαγγελματισμού, της υπευθυνότητας, αλλά και της σημασίας του «επενδύω». Χιλιάδες ελληνικές επιχειρήσεις έχουν στηριχθεί σε κρατικές επιχορηγήσεις ( ή σε έμμεσες επιδοτήσεις, π.χ. φοροαποφυγή και δεν έχουν την κουλτούρα του «επενδύω, δηλαδή διακινδυνεύω, δηλαδή αλλάζω για να επιτύχω τους στόχους μου».

Μια εταιρεία η οποία ανοίγει σήμερα στην Ελλάδα μπορεί να διεκδικήσει χρηματοδότηση κατά βάση από ελληνικές πηγές. Π.χ. στο ICT sector θα σηκωθούν μέσα στο μήνα 5 funds συνόλου 85m (jeremie) τα οποία θα πρέπει να απορροφηθούν σε βάθος τριετίας. Αυτό δίνει πολλές ευκαιρίες για μια νέα ελληνική επιχείρηση, αν και ο χώρος του VC δεν έχει αναπτυχθεί επαρκώς τόσο στην Ελλάδα όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Άλλωστε, πέρα από το ICT υπάρχει και η αγροβιοτεχνολογία, οι καινοτόμες καλλιέργειες, οι ΑΠΕ, η βιοτεχνολογία κλπ. Πρέπει να βρεθούν πόροι για να επενδύσουν και σε αυτές τις ιδέες.

Στις ΗΠΑ η κατάσταση είναι αλλιώς – και στο Ισραήλ. Μια ελληνική εταιρία μπορεί να επιλέξει να γίνει incorporated στο Delaware, κρατώντας μια θυγατρική οντότητα στην Ελλάδα. Οι πατέντες να γίνουν file μέσω της μητρικής εταιρίας. Έπειτα, ο ευκολότερος τρόπος για να πας στη Silicon Valley είναι μέσω ενός incubator – όπως το γνωστό plug and play. Με αυτό τον τρόπο, το incubator γίνεται κατά κάποιον τρόπο ο «ατζέντης» της startup – αναλαμβάνοντας να τη δικτυώσει με δικηγορικά γραφεία, με angel investors, με VCs.

Σε όλα αυτά, χρειάζεσαι την ιδέα και μια ομάδα με χημεία, διατεθειμένη για όλα. (Το σημείωμα της διαφάνειας 10 είναι συμβολή του Κυρ. Πιερρακάκη). Όποιος θέλει να δει περισσότερα για τη περίπτωση της Σόφης (διαφάνεια 12), μπορεί να δει αυτό το post. Η INDIFEX του Δημ. Γλέζου (διαφάνεια 15) ξεκίνησε από την Πάτρα, αλλά έχει πλέον μεγάλο μέρος της δραστηριότητας εκτός Ελλάδος, με πελάτες μερικές από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο. Ήδη έχει ρίξει προγεφύρωμα στη Silicon Valley.

Η Ελλάδα, η οποία έχει πλέον ανάγκη τα ταλέντα της…

Μια από τις μεγάλες σπατάλες που έγιναν στη ζοφερή περίοδο 1974-2009 ήταν αυτή των ταλέντων της χώρας. Κάθε λογής ταλέντων... Τους συμπεριφερόμασταν χειρότερα απ’  ότι οι ποδοσφαιροπαράγοντες  και η κερκίδα, που εκμαύλιζαν και κατέστρεφαν κάθε 17χρονο με καλή ποδοσφαιρική στόφα. Η Ελλάδα έχει περάσει πλέον σε μια άλλη φάση, που πρέπει να κάνει στροφή 180 μοιρών. Να αντιμετωπίζει με σέβας τα νέα παιδιά, να δείχνει υπομονή, να τα συμβουλεύει και να τα βοηθάει ώστε να κρατήσουν αυτό το διαφορετικό, το πολύτιμο που διαθέτουν. Η Lifo μου έδωσε τη δυνατότητα να πω μερικά λόγια για μια τέτοια περίπτωση, καθώς είχα την τύχη να έρχομαι σχετικά συχνά σ΄ επαφή μαζί του, τους τελευταίους 16 μήνες.

Απόστολος Παπαδόπουλος

Ο 17χρόνος προγραμματιστής που εφηύρε ένα από τα πιο έξυπνα applications της χρονιάς.

Τον Απόστολο τον συνάντησα πρώτη φορά στις αρχές του Σεπτέμβρη του 2010, στη Θεσσαλονίκη όπου ζούσε, αφού ήδη τον παρακολουθούσα στο twitter και το μπλογκ του. Στη συνέχεια έγινε πρόταση στους οργανωτές τεσσάρων εκδηλώσεων της Αθήνας να καλέσουν έναν 17χρονο μαθητή ως ομιλητή, αλλά μόνο μία το έκανε. Ο Απόστολος κέρδιζε όποιον είχε ειλικρινή διάθεση, επειδή ήταν πολύ καλός μαθητής, πολύ καλός σε θέματα πληροφορικής, πολύ καλός στις επιδόσεις στο άθλημα του σκι. Ευτυχώς έφυγε. Λέω ευτυχώς, γιατί έχει την Ελλάδα στην καρδιά του και μπορεί να βοηθά περισσότερο μια καλή πορεία στο εξωτερικό απ’ το να μπει στο λούκι ενός ελληνικού πανεπιστημίου. Πριν από λίγες εβδομάδες έκανε μπαμ με την επιτυχία της εφαρμογής για iPhone.
Πρόκειται για το 4sqwifi που, χρησιμοποιώντας τη γνωστή εφαρμογή «εντοπισμού τοποθεσίας» foursquare, εντοπίζει τα γύρω ασύρματα δίκτυα από καφετέριες, εστιατόρια, ίντερνετ καφέ, καθώς και τους κωδικούς τους, επιτρέποντας την εύκολη πρόσβαση στο διαδίκτυο.
Δεν «σπάει» κωδικούς, αντίθετα χρησιμοποιεί τα σχετικά tips που έχουν αφήσει οι χρήστες του 4sq. Η εφαρμογή (που υλοποιήθηκε με τη συνεργασία του Γιάννη Πούλακα) διατίθεται δωρεάν και ήδη μετράει πάνω από 100.000 χρήστες (downloads), συγκεντρώνοντας θερμά σχόλια από αυτούς. Ο Απόστολος σπουδάζει στη Βιέννη, αλλά ήδη ταξίδεψε στη Silicon Valley και στο Παρίσι για τα επιχειρηματικά του σχέδια. Η ευημερία μιας χώρας εξαρτάται (και) από το πόσο δεν ρίχνει υπερβολικό βάρος στα ταλέντα. Τα αναγνωρίζει, τους δίνει ευκαιρίες, αλλά τους αφήνει χώρο για να κάνουν και τις στάσεις που χρειάζεται ένα ανθρώπινο ον. Ο Απόστολος έχει τα φόντα να κάνει μια «γεμάτη», δημιουργική καριέρα κάπου μεταξύ Μονάχου, Λονδίνου, Νέας Υόρκης και Silicon Valley.
«Γιατί θα με παρακολουθείς;», με ρώτησε κάπως έντονα σε μια τελευταία επικοινωνία. Από ενδιαφέρον για κάποιον που, είτε πατήσει γκάζι είτε περάσει στο φρένο, θα μπορούσε να είναι πρότυπο για χιλιάδες νέα παιδιά στη χώρα μας, τα οποία βολοδέρνουν μεταξύ βαρεμάρας, απογοήτευσης και αμηχανίας.

Η Ρώμη, οι Μάγια και η Ελλάδα: η κατάρρευση και η απλοποίηση

Επί μήνες είχα στην άκρη το παρακάτω εδάφιο ενός άρθρου για το μέλλον της διαφήμισης. Το ανέσυρα μετά μια συζήτηση με τον Στέφανο Κωφόπουλο, ως προς το τί μπορει να σωθεί απο τη σημερινή Ελλάδα. Αν ισχύει η θεωρία του Clay Shirky, τότε η Ελλάδα μπορεί να έχει τύχη, αν κάποιοι νέοι κάνουν τα πράγματα πολύ πιο απλά (και πολύ πιο φθηνά) απ’ ότι τα έκανε η διαπλοκή, η διαφθορά, το πελατειακό σύστημα. Ολα είναι πολύπλοκα γύρω μας και -ως εκ τούτου- πολύ ακριβά. Πόσο μπορουν οι νέοι να φέρουν τέτοιο βάρος; Ο Στέφανος μου τα έψαλε για τους 50ρηδες... Δεν έχω λόγο να υπερασπιστώ κανέναν...  Εχω πολλούς λόγους να αφιερώνω την όποια ενέργεια διαθέτω στο να υποστηρίζω τα εγχειρήματα που εχουν σχέδιο, ειλικρίνεια και ατμό ώστε να ενισχύσουν τα χορτάρια που έχουν μείνει στων Ψαρών την Ολόμαυρη Ραχη. Αυτά μαζί με τις οάσεις, τις εφεδρείες και το κρυμμένο ή παραμελημένο πλούτο, μπορουν να δώσουν περισσότερες ευκαιρίες στη νεολαία απ’ όσες φαίνονται αυτή τη στιγμή.

Η πανάκριβη, πολύπλοκη διαπλοκή

Ιδού το εδάφιο που συμπυκνώνει τα λεχθέντα, από τον Shirky:

Earlier this year, technology observer Clay Shirky argued that "complex societies collapse because, when some stress comes, those societies have become too inflexible to respond." Societies like the Romans and the lowland Mayans fell because further reductions became too uncomfortable for those in power. "Collapse is simply the last remaining method of simplification," writes Shirky. After disintegration, he explains further, the members of a society disperse, experimenting with new ways of doing things. "When the ecosystem stops rewarding complexity," he writes, "it is the people who figure out how to work simply in the present, rather than the people who mastered the complexities of the past, who get to say what happens in the future."

Κάτι θετικό, πέρα από την υπόθεση Μανώλη; Νέοι δημιουργοί…

Άγιος Παντελεήμονας, πυρκαγιές χωρίς ελικόπτερα, δολοφονία αστυνομικού που φύλαγε τη γυναίκα του Αγγ. Κανά, και μαζί μ’ όλα αυτά, η ατέρμονη θεατρική παράσταση του Γιάννη Μανώλη. Κάθε μέρα κάτι ανησυχητικό σκάει, σε μια κοινωνία που τρέχει εκ των υστέρων. Υπάρχει τάχα, κάτι θετικό για όσους θέλουν να ξεφύγουν από το κλίμα;

Το διήμερο του 10ου venture capital forum, αλλά και επαφές στο καθημερινό πρόγραμμα, μου έχουν δώσει την ευκαιρία να καταγράψω τον τελευταίο μήνα αρκετές νέες, καινοτομικές, δυναμικές επιχειρήσεις. Έχουν βηματισμό ανάπτυξης, φέρνουν καινούργιες αντιλήψεις, διαθέτουν στοιχεία με τα οποία μπορούν να ανανεώσουν το κουρασμένο και –σε κάποιο βαθμό- απαξιωμένο επιχειρηματικό δυναμικό της χώρας.

Νέοι, συνήθως, άνθρωποι φέρνουν καινούργιο πνεύμα, σε ένα χώρο της επιχειρηματικότητας που δυσφημίσθηκε το 1999 στη Σοφοκλέους, αλλά και μέσα από τις παρενέργειες που έφερε στην επιφάνεια η πρόσφατη οικονομική κρίση. Επιχειρούν κόντρα στο πνεύμα μιας ολόκληρης χώρας, που με την υποστήριξη του συνόλου σχεδόν των κοινοβουλευτικών κομμάτων, θεωρούν τον διορισμό στο (υπερτροφικό ) δημόσιο, ως την πιο ιερή αξία της Ελλάδας.

Στο 10ο venture capital forum μπορούσε κανείς να δει μια σειρά θέματα, αλλά και αρκετούς νέους που έχουν όρεξη να ξανοιχτούν στα νερά του επιχειρείν. Στο διήμερο συνέδριο δημιουργών του ΕΛ/ΛΑΚ, όπου είμαι στην οργανωτική επιτροπή, διαφαίνεται ότι υπάρχουν αρκετοί νέοι στη χώρα μας, που βρήκαν την διέξοδο του ελεύθερου λογισμικού, ώστε να δοκιμάσουν τις δυνάμεις τους, όχι στην υπαλληλία , αλλά στην παραγωγή.

Μαζί με κάποιους σοβαρούς φορείς, το knowhow.gr προετοιμάζει ένα Forum για το φθινόπωρο, ώστε να δοθεί βήμα start-ups, νεανικές/καινοτομικές επιχειρήσεις, που δίνουν δείγματα γραφής επιτυχίας. Είναι πολύ λιγότερες οι επιτυχημένες σε σχέση με όσες επιδοτούν τα κοινοτικά προγράμματα (π.χ., νεανικής και γυναικείας επιχειρηματικότητας). Ευτυχώς είναι πολύ περισσότερες, από όσες χρηματοδοτούν τα venture capital funds.

Στη διαδρομή προς το Forum του φθινοπώρου, θα έχουμε τη δυνατότητα να καταγράψουμε τέτοιες περιπτώσεις. Να αποτελέσουν τα καλά παραδείγματα για τους νέους ανθρώπους, που για την ώρα θεωρούν ως μόνη προοπτική τη σχολή της Αστυνομίας και την Παιδαγωγική Ακαδημία που εξασφαλίζουν σύντομο διορισμό.