Οι επαγγελματίες της δαιμονοποίησης του Internet και οι ευθύνες των αρμοδίων

Ο Νίκος Αναγνώστου, μετά από ανταλλαγή ιδεών στο Twitter, μπήκε στον πειρασμό να κάνει εξαντλητική ανάλυση μιας «επιστημονικής έρευνας», που έβγαζε τρελά νούμερα για τον εθισμό των παιδιών στο Internet.

Σε αυτό εδώ το πεδίο διαλόγου, έχω αναφερθεί κατ' επανάληψη στον υψηλό βαθμό τεχνοφοβίας που χαρακτηρίζει την Ελλάδα. Με λίγα λόγια, επί χρόνια παρακολουθώ πανευρωπαϊκές έρευνες που δείχνουν ότι:

- Οι Έλληνες έχουν περίπου διπλάσιο ποσοστό φόβου για διάφορες τεχνολογίες απ’ ό,τι δείχνουν οι υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε.
- Σε αυτό συμβάλει και το γεγονός ότι πολλοί συμπατριώτες μας έχουν άποψη για την τεχνολογία, χωρίς να είναι χρήστες (με πρώτους και χειροτέρους τους γονείς, οι οποίοι στην Ελλάδα –surprise!!!-, σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο, παρουσιάζουν το μεγαλύτερο ποσοστό μη χρήσης Internet).

Ας πάμε σε ένα πεδίο, πιο επαγγελματικό: οι κοινωνίες αντιμετωπίζουν τα θέματα της γνώσης του καινούργιου, μέσα από καμπάνιες, την εκπαίδευση και το παράδειγμα των ηγετών. Αφήνω την εκπαίδευση και το παράδειγμα των ηγετών, καθώς όλοι εσείς που διαβάζετε αυτές τις γραμμές γνωρίζετε πολύ καλά τι γίνεται στη χώρα μας , χωρίς να αδικούμε πάντως τις φωτεινές εξαιρέσεις (και στην εκπαίδευση και στους ηγέτες).

Η χώρα, όμως, εμείς οι πολίτες, έχουμε επενδύσει σε καμπάνιες για την ενημέρωση του ευρέος κοινού με το Internet , με τα καλά του και τα κακά του. Έχουμε επενδύσει, με ένα πρόχειρο υπολογισμό, πάνω από 10 εκατομμύρια ευρώ τα πέντε τελευταία χρόνια. Πόσο απέδωσαν αυτά τα χρήματα; Με ποιούς τρόπους επενδύθηκαν;

Με όλη την ευθύνη που πρέπει να έχω, έχοντας δραστηριότητα στο χώρο της επικοινωνίας, μπορώ να σημειώσω τα εξής:

- Πολλές καμπανιες έγιναν με κύριο στόχο να απορροφηθούν τα κονδύλια της Ε.Ε.,
- Για μια σειρά λόγους, που έχουν σχέση με το πώς γίνονται οι επικοινωνιακές καμπάνιες στην Ελλάδα, το επικοινωνιακό αποτέλεσμα ήταν πολύ μικρότερο της επένδυσης (τι θυμάστε, που να δικαιολογεί επένδυση 10 εκατομμύρια ευρώ;).
- Κάποια κονδύλια δόθηκαν και σε επαγγελματίες της κινδυνολογίας, δηλαδή χρησιμοποιήθηκαν για τους αντίθετους λόγους από αυτούς που έπρεπε να επενδυθούν.

Σταματώ εδώ, γιατί η δουλειά ενός post δεν είναι να ζαλίζει τον αναγνώστη του. Όσοι έχουμε παιδιά ή τουλάχιστον κάποιοι από εμάς, μπαίνουμε σε αυτή τη συζήτηση, όχι για να στηρίξουμε κάποιο συμφέρον (π.χ., την επικράτηση του Internet έναντι άλλων πλατφορμών επικοινωνίας), αλλά για να αποκατασταθεί η ισορροπία και η αλήθεια. Ναι το Internet εγκλείει διάφορους κινδύνους , αλλά δεν θα τους αντιμετωπίσουμε με το να χρηματοδοτούνται επαγγελματίες κινδυνολόγοι και γραφικοί νάρκισσοι. Αυτοί που γυρίζουν ανά την Ελλάδα, με φίλους και συγγενείς και ξορκίζουν τον διάβολο του Διαδικτύου…

Αντί λόγων, μπορούμε να θέσουμε ένα ρεαλιστικό στόχο: τα επόμενα 10 εκατομμύρια ευρώ, να επενδυθούν σε ενέργειες, που:
α. θα γίνουν αντιληπτές από την κοινωνία και
β. θα προωθούν την αντιμετώπιση των υπαρκτών κινδύνων του Internet, μέσα από τη γνώση, την εξοικείωση και την ενίσχυση των θετικών πλευρών του.

Στις χώρες όπου υπάρχει διαφάνεια, είναι γνωστό με ποιους τρόπους μπορούν να επιδιωχθούν οι δύο αυτοί απλοί στόχοι. Στις άλλες, όπου πολλά γίνονται με την «κοινωνία των κολλητών», πλασάρουν μια «επιστημονική έρευνα» που δείχνει ότι το 13% των παιδιών μας είναι ψυχασθενή και ρίχνουν χρήμα στους καπάτσους, που θα αποτάξουν το διάβολο.

*photo via flickr*

Υποψία τεχνοφοβίας και στο θέμα «παιδί και Internet»

Δεν πέρασε μια εβδομάδα από την ανακοίνωση στοιχείων της έρευνας του Οικονομικού Πανεπιστημίου/ICAP, όπου επιβεβαιώνουν ότι η Ελλάδα είναι ο πρωταθλητής της τεχνοφοβίας στην Ευρώπη. Πριν λίγο καιρό η Eurostat το είχε επιβεβαιώσει επίσης, για τις φοβίες των Ελλήνων γονιών σχετικά με την ενασχόληση των παιδιών τους με το Internet. Και χθες, η Ελληνική Παιδοψυχιατρική Εταιρία, σε ανακοίνωσή της αναφέρει ότι η Ελλάδα είναι πρώτη στον κόσμο, όσον αφορά τις παρενέργειες του Internet στα παιδιά.

Ειλικρινά, είμαι πολύ επιφυλακτικός ως προς αυτά τα στοιχεία. Πρώτον, γιατί προέρχονται από τους Έλληνες γονείς, που οι περισσότεροι δεν μπορούν να αξιολογήσουν το φαινόμενο, επειδή δεν έχουν διάθεση να ασχοληθούν με το Internet. Δεύτερον, γιατί οι μετρήσεις γίνονται από ελληνικές εταιρείες. Τρίτον, επειδή η συζήτηση των «ευρημάτων» πραγματοποιείται μέσα από τα ελληνικά media. Μια απλή ένδειξη της σοβαρότητας που μελετώνται αυτά τα θέματα, είναι ότι σε πολλές έρευνες μπερδεύονται τα video games με το Internet.

Αναφέρομαι με κάποια υπερβολή στα προηγούμενα, αλλά είναι θέσεις που έχουν βάση. Σε μια χώρα που συντηρεί 13 (!!!) ημερήσιες αθλητικές εφημερίδες, όταν σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες κυκλοφορεί το πολύ μια, είναι ένα θέμα με τι ασχολούνται οι ενήλικες. Στην Ελλάδα, επίσης. καταγράφουμε τον μεγαλύτερο δείκτη τηλεθέασης στην Ευρώπη, αν θυμάμαι καλά. Με τι προσόντα, λοιπόν, να αξιολογήσουμε το πολύπλοκο θέμα του Internet; Πόσο επιστημονικές είναι οι έρευνες που ανακοινώνονται κατά καιρούς;

Δεν θα πάμε στο άλλο άκρο, να πούμε ότι δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα. Εφόσον, όμως, το αντιμετωπίζουμε με έλλειμμα γνώσης και με υπερβολές, τότε έχουμε άλλη μια επίδοση τεχνοφοβίας, -η εύκολη κατάληξη σε όποιους ψάχνουν τσιτάτα και αντιμετωπίζουν τα ζητήματα της ζωής μέσα από τα παράθυρα της TV. Οποίοι είμαστε γονείς και παρακολουθούμε τι συμβαίνει στις τάξεις και τις παρέες των παιδιών μας, ξέρουμε ότι υπάρχουν ανησυχητικές περιπτώσεις, αλλά δεν είναι στο επίπεδο που φωνάζουν οι διάφοροι Σούρες των τηλεπαραθύρων.

Η δαιμονοποίηση του Internet πλήττει συνολικά τη χώρα.. Και την κοινωνία, που δεν αξιοποιεί ένα χρήσιμο εργαλείο. Και την οικονομία, που δεν επενδύει περισσότερα σε ένα κανάλι που αυξάνει την παραγωγικότητα. Μήπως έχουμε αφήσει τους επαγγελματίες «τεχνοφοβικους» να ενημερώσουν για το θέμα «παιδί και Internet» περισσότερο απ’ όσο θα έπρεπε;

*photo via flickr*