Προσαρμογή στο Διαδικτυακό Οικοσύστημα: Χύτρα ταχύτητας ή Μούρι Καλύμνου;

Η φίλη Ε.Κ. μου γνώρισε το Μούρι (ή καλύτερα Μουούρι): ένα πήλινο σκεύος, που κατασκευάζεται μόνο στην Κάλυμνο. Μέσα σ' αυτό βάζουν οι Καλύμνιοι το αρνί το μεσημέρι του Μ. Σαββάτου, ώστε να είναι έτοιμο το μεσημέρι της Λαμπρής. Σιγοβράζει δηλαδή μέσα στο φούρνο επί 24 ώρες, όπως μπορείτε να δείτε εδώ .

Όσοι θέλουν να αξιοποιήσουν το σύμπαν της Ψηφιακής Επικοινωνίας, ας εξετάσουν πώς θα αποφύγουν τη χρήση χύτρας ταχύτητας. Πρώτον, αποφεύγουν -μικρό έστω- το ρίσκο της έκρηξης. Δεύτερον, αν επιλέξουν κάποια μέθοδο, κάποιο σκεύος όπως το Μουούρι, δημιουργούν καλύτερες προϋποθέσεις για τη Γεύση. Δεν είναι μόνο η τελετουργία, αλλά ας λάβουμε υπόψιν και την Απόλαυση.

Η εσπευσμένη επιστράτευση των social media για την επιτυχία επιχειρηματικών κα επικοινωνιακών στόχων, έχει αυξημένη πιθανότητα να ενοχλήσει, να συνοδευτεί από λάθη. Το ίδιο ισχύει και για τις περιπτώσεις όπου τα Κοινωνικά Δίκτυα επιστρατεύονται για να υποστηρίξουν έναν κοινωνικό σκοπό, μια non profit προσπάθεια.

Η μετάβαση από τη ντουντούκα στα Κοινωνικά Δίκτυα, ή από προβολή μέσω Τύπου στην προώθηση δια του Facebook, δεν είναι σαν ν' αλλάζουμε μοντέλο αυτοκινήτου. Απαιτεί μια διαφορετική κουλτούρα, μια νέα προσέγγιση. Ένα στέλεχος του marketing μπορεί -με κάποια προσπάθεια και βοήθεια- να οργανώσει ένα event, ενώ μέχρι πρόσφατα ασχολείτο μόνο με τις δημόσιες σχέσεις. Αν όμως το ίδιο στέλεχος κληθεί να παράσχει υποστήριξη μέσω  διαδικτύου σε ένα project (πχ. προώθηση μιας ενέργειας Κοινωνικής Ευθύνης για την υποστήριξη αναδάσωσης), οι πρακτικές, οι τεχνικές, οι αρχές είναι αρκετά διαφορετικές...

Η φιλοσοφία της σύνδεσης με Κοινότητες και έναν αριθμό ατόμων (engagement) έχει ορισμένες αρχές, που δεν είναι αυτονόητες σε όσους ασχολούνταν με τις κλασσικές μορφές επικοινωνίας. Πχ. οι επαγγελματίες της επικοινωνίας μέχρι πρόσφατα, είχαν ως βασική πρακτική το broadcasting, την εκπομπή μηνυμάτων, ενώ το Internet επιβάλει πλέον α) το να ακούμε (τι δύσκολη 'συνήθεια'!) β) να διαλεγόμαστε…

Οι Χρυσαλλίδες της επικοινωνίας

Μετά από δύο χρόνια όλα τα παραπάνω θα είναι αυτονόητα. Τα περισσότερα στελέχη της επικοινωνίας θα έχουν εκτεθεί  (με τον εύκολο ή το δύσκολο τρόπο) στις νέες αρχές, θα έχουν μάθει από τα παθήματα, θα έχουν αποκτήσει εμπειρίες. Οι εξωτερικοί σύμβουλοι ενός Οργανισμού, ενός brand  καθώς και οι εσωτερικοί Social Media Strategists, θα έχουν την ευθύνη μέσα σε αυτά τα δύο χρόνια να λειτουργήσουν ως Φορείς Αλλαγής (Change Agents) και να βοηθήσουν τον Οργανισμό και τα στελέχη του να προσαρμοσθούν στην καινούργια εποχή.
Διαφορετικά, όταν περάσουν αυτά τα δύο χρόνια, τότε μπορεί να χάσουν το ρόλο τους, όπως σημειώνει αυτή εδώ η ανάλυση  του Jeremiah Owyang ή να υποβαθμιστούν σε βοηθητικό προσωπικό. Αν θέλουν να διατηρήσουν ένα ρόλο στρατηγικό και καταλυτικό στην ανάπτυξη του Οργανισμού, τότε θα πρέπει να 'φύγουν μπροστά' και να απαντήσουν στις μεγάλες προκλήσεις που θα επικρατούν τότε. Οι Οργανισμοί και οι Επιχειρήσεις δεν θα χρειάζονται εξωτερικούς συμβούλους, για να κάνουν copywriting ή να συντηρούν το Facebook page. Όπως λέει ο David Armano της Edelman εδώ, το ζητούμενο για το Σύμβουλο είναι να προλάβει τις εξελίξεις και τις αλλαγές, τις οποίες ο ίδιος ευαγγελίζεται.
Με άλλα λόγια, οι σύμβουλοι Στρατηγικής είναι σαν τη χρυσαλλίδα... Σε δύο (περίπου) χρόνια ή θα μετασχηματισθούν σε κάτι άλλο ή δεν θα έχουν ρόλο.

Marketing και Online Reputation :“Να πάρω εσωτερικό στέλεχος ή εξωτερικό σύμβουλο”;

Έχει αυξηθεί με εκθετικό ρυθμό τον τελευταίο καιρό η συχνότητα με την οποία τίθεται σε κάποιους από εμάς η παραπάνω ερώτηση. Αρκετοί με κοιτούν με έντονη απορία οταν αναφέρω πως, σε κάθε περίπτωση, είναι ανάγκη να έχουν κάποιο εξειδικευμένο εσωτερικό στέλεχος στον Οργανισμό τους ή στην εταιρεία τους. “Μα καλά, δε θελετε να κάνετε εσείς τη δουλειά;”, είναι η επόμενη ερώτησή τους.
Τότε φαίνεται ότι δεν αρκεί να αναφέρω τρεις-τέσσερις αξιωματικές θέσεις ως προς το παραπάνω ζήτημα, αλλά χρειάζεται να ακολουθήσει μια ολόκληρη ανάλυση. Το θέμα έχει βάθος και οι συνομιλητές, συνήθως και δικαίως, δεν έχουν περάσει τις εμπειρίες που θα τους έδιναν την ευχέρεια να βλέπουν τις “λακκούβες”, τις “μπανανόφλουδες”, αλλά και τις ευκαιρίες και τις προοπτικές.
Η ανάλυση ενός έγκυρου διεθνούς φορέα περί το marketing, οπως αυτή    εδώ , επιτρέπει στους ενδιαφερόμενους να μελετήσουν μια αναλυτική λίστα επιχειρημάτων με το κύρος του MarketingProfs και όχι με τις αμφιβολίες που μπορεί να αφήνει μια “περιφερειακή συζήτηση” στην Ελλάδα.
Σε αυτά που αναφέρει η παραπάνω ανάλυση, μπορώ να προσθέσω μερικά επιχειρήματα που συμβάλουν στην αντιμετώπιση των ιδιαιτεροτήτων που έχει η χώρα μας, ή η συγκεκριμένη φάση της μεγάλης κρίσης.
 
“Καμένο” το ζήτημα της Κουλτούρας
 
Εχω κερδίσει όλα τα στοιχήματα ως προς το εξής: σε όλους τους συνομιλητές προτείνω ένα πολύ σύντομο πλάνο επιμόρφωσης γύρω από τις τάσεις του νέου marketing και τα καινούρια δεδομένα που φέρνει η διαρκώς αυξανόμενη σημασία του Online Reputation. Κερδίζω τα στοιχήματα γιατί όλοι σχεδόν οι συνομιλητές, Οργανισμοί, Επιχειρήσεις ή και Προσωπικά brands, ενώ αναγνωρίζουν την αναγκαιότητα αυτής της επιμόρφωσης, πχ. μέσω ενός 4ωρου workshop, στο τέλος δε βρίσκουν τη φόρμουλα για να το οργανώσουν. Αυτή η κατάληξη, αν δούμε την “πονηρή” πλευρά, ευνοεί τον εξωτερικό σύμβουλο, γιατί παρατείνεται ο χρόνος κατά τον οποίο ο Οργανισμός θα χρειάζεται την εξωτερική υποστήριξη. Είναι κοντόφθαλμη ομως αυτή η στάση, γιατί αφήνει στο δρόμο εμπόδια που θα δημιουργήσουν δυσκολίες και πισωγυρίσματα. Να πούμε 2-3 πρόσθετα σημεία που αφορούν τους Οργανισμούς και τις Επιχειρήσεις στη χώρα μας:

- Υπάρχει βασική οδός;
 
Όχι, δεν υπάρχει… Άλλες επιχειρήσεις πρέπει να προσλάβουν αμέσως έναν ειδικό ως μόνιμο στέλεχος, άλλες πρέπει να το κάνουν αφού για ένα διάστημα, μέσω της υποστήριξης απο τον εξωτερικό σύμβουλο, αποκτήσουν δομές και πλατφόρμες, μέσα και πάνω στις οποίες θα μπει ο ειδικός.

- Μπορεί να τα κάνει όλα ο εξωτερικός σύμβουλος;
 
Για ένα πρώτο διάστημα, ενδείκνυται να “ξεχερσώσει το χωράφι” ο σύμβουλος, που έχει την εμπειρία και το κίνητρο. Είναι καλό όμως, ο ίδιος να προετοιμάσει το έδαφος, ώστε οι βασικές εργασίες να γίνονται απο μια στιγμή και πέρα από ένα εσωτερικό στέλεχος της Επιχείρησης η οποία θέλει να αναπτύξει τη θέση της στο Online Reputation και στα Social Media. Αν ειναι ικανός ο σύμβουλος, μπορεί να αντιληφθεί ότι δεν ειναι επαγγελματικά σωστό να εγκλωβίσει τον πελάτη του σε μια παροχή υποστήριξης από εξωτερικό team, το οποίο όχι μόνο έχει υψηλότερο κόστος, αλλά -συνήθως- ειναι και λιγότερο αποτελεσματικό.

- Αρκεί ένα εσωτερικό στέλεχος;
 
Όχι, δεν αρκεί για να υποστηρίζει όλες τις ανάγκες στους τομείς της Ψηφιακής Επικοινωνίας, της Διαδικτυακής Φήμης και των social media. Η επαγγελματική μου άποψη είναι ότι η επιχείρηση, εκτός από την πρόσληψη ενός εξειδικευμένου στελέχους, είναι απαραίτητο να προχωρά και στα εξής:
 
> Να έχει στη διάθεση όλων των στελεχών marketing ορισμένα σεμινάρια που αφορούν εισαγωγή στα θέματα της Ψηφιακής Επικοινωνίας
 
> Να ψάχνει στο εσωτερικό της για να βρίσκει εργαζόμενους που έχουν ήδη αναπτύξει δραστηριότητα στα Social Media. Το πώς θα τους αξιοποιήσει είναι μια μεγάλη ανάλυση, στην οποία μπορουν να αναφερθούν πάρα πολλά επιχειρήματα.  

Σε αυτό το τελευταίο σημείο, πρέπει να ομολογήσω ότι έχω χάσει όλα σχεδόν τα στοιχήματα. Θέλουμε ακόμα δρόμο για να αποδεχθούν οι Επιχειρήσεις, οι Οργανισμοί, αλλά και οι εργαζόμενοι, ότι μέσα από ορισμένες αρχές σεβασμού της  Ιδιωτικότητας, η Διαδικτυακή δραστηριότητα των εργαζομένων δεν μπορεί πλέον να θεωρείται κάτι τελείως ξέχωρο από τη δράση της Εταιρείας ή του Οργανισμού.