Εκλογές και Social Networks «Γιούχα, ανωνυμία και ακατέργαστο χρυσάφι»

'Αρθρο μου που δημοσιεύθηκεστο Εθνος της Κυριακής (10-6-2012)

 

Θα ξεκινήσω με μια ωμή διαπίστωση: τα Νέα Μέσα, τα Κοινωνικά Δίκτυα (Social Networks), διευρύνουν/βαθαίνουν τη πληροφόρηση των ‘ψαγμένων’ πολιτών, αλλά μπορεί να αυξήσουν τη σύγχυση όσων έχουν έλλειψη προσανατολισμού.

Ας πιάσουμε όμως το θέμα απο μια άλλη πλευρά: οποιοδήποτε κόμμα ή πολιτικός σέβονται τον εαυτό τους, στην Ελλάδα του 2012, είναι αδιανόητα να μην αξιοποιήσουν τα Κοινωνικά Δίκτυα στην επικοινωνία τους.  Τα Κοινωνικά Δίκτυα όμως δεν είναι ‘μαγικό ραβδί’. Είναι ένας καθρέφτης, που μέσα του βλέπεις το αν το κόμμα που τα χρησιμοποιεί έχει δημοκρατικές δομές, έχει δυναμικά στελέχη, έχει πρόγραμμα, έχει αναπτύξει με τα δυναμικά στρώματα της κοινωνίας.

Στις εκλογές της 6^ης Μαϊου κάποια κόμματα που μετέφρασαν την αποδοχή τους στα Κοινωνικά Δίκτυα, ως επιρροή στο εκλογικό σώμα, διαπίστωσαν οδυνηρά οτι αυτό δεν ισχύει. Υπάρχουν ορισμένες πολύ ενδιαφέρουσες διεθνείς αναλύσεις που τεκμηριώνουν ‘γιατι το Twitter δεν μπορει να προβλέψει το αποτέλεσμα των  εκλογών’.

Επειδή η πολιτική περιπέτεια της Ελλάδας δεν τελειώνει στις 17 Ιουνίου, αλλά τότε μάλλον αρχίζει (ή κορυφώνεται) , ας δούμε μερικές αρχές που αφορούν την πολιτική επικοινωνία στα Κοινωνικά Δίκτυα. Λόγω χώρου, τις αναφέρω τηλεγραφικά, αλλά για την κάθε μια υπάρχει ογκώδης διεθνής και ελληνική τεκμηρίωση:

ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ: το ερώτημα για τα ζωντανά κόμματα δεν είναι αν χρειάζεται να έχουν παρουσία στα Κοινωνικά Δίκτυα, αλλά ΠΩΣ  θα το κάνουν.

ΑΛΛΗ ΛΟΓΙΚΗ: η δραστηριότητα ενός κόμματος (ή πολιτικού) στα Κοινωνικά Δίκτυα, πρέπει να γίνεται με τελείως διαφορετικές πρακτικές απότι η παρουσία του στα Μέσα Επικοινωνίας. Οποιος χρησιμοποιεί το Facebook για να ανεβάζει ομιλίες του ή συνεντεύξεις του, κάνει πολύ κακή χρήση του Μέσου.

ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΄Η ΟΧΙ: ένας σύμβουλος μπορεί να βοηθήσει ένα κόμμα να ξεκινήσει το μακρύ ταξίδι στο Internet, ή να του μεταφέρει ειδική γνώση για κάποιες τεχνικές. Το κόμμα ή ο πολιτικός όμως πρέπει να έχουν αυθεντική παρουσία, γιατι τα Κοινωνικά Δίκτυα είναι πρώτα απόλα Διάλογος και ζωντανή επικοινωνία.  Στην ελληνική πολιτική σκηνή φαίνεται απο πολύ μακριά οτι το μεγαλύτερο μέρος της παρουσίας κομμάτων/πολιτικών το χειρίζονται σύμβουλοι ή συνεργάτες γραφείου

ΓΙΟΥΧΑ ΣΤΗ ΠΛΑΤΕΙΑ: Η δραστηριοποίηση ενός κόμματος στα Κοινωνικά Δίκτυα, είναι κάτι σαν μια συμβολική πορεία του απο το Μπαλκόνι που ήταν τα προηγούμενα χρόνια, προς τη Πλατεία. Στην Ελλάδα του 2012 θα φάει γιούχα. Η επιτυχία του κόμματος είναι στο πώς θα το χειριστεί. Θέλει τόλμη, αλλά όχι αλλαζονεία ή εκνευρισμό

ΚΟΥΚΟΥΛΟΦΟΡΟΙ Ή ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ: κάποιοι πολιτικοί ενέδωσαν στην ελληνική συνήθεια να συνεργάζονται με ‘ανώνυμους’ του Διαδικτύου για να προβάλουν θέσεις τους ή να επιτεθούν σε αντιπάλους. Τα Κοινωνικά Δίκτυα δεν είναι παρθεναγωγείο, αλλά αυτές οι πρακτικές δεν έχουν αποτέλεσμα. Το μεγαλύτερο όφελος το έχουν οι πολιτικοί ή τα κόμματα, που κερδίζουν την υποστήριξη απλών, επώνυμων πολιτών, ή προσώπων με επιρροή. Η διαφανής επαγγελματική υποστήριξη μπορεί να βοηθήσει στην ενίσχυση μιας διαδικτυακής καμπάνιας, αλλά η επιτυχία στα Κοινωνικά Δίκτυα δεν αγοράζεται...

Στην προεκλογική καμπάνια της 6^ης Μαίου, αλλά και σ’ αυτήν της 17^ης Ιουνίου, μπορούμε να ξεχωρίσουμε καλές πρακτικές, αλλά και πολλές αποτυχίες. Η ακραία πόλωση, η οργή της κοινωνίας, αλλά και η έλλειψή πόρων , ήταν αναμενόμενο να οδηγήσουν σε πολλές χοντροκοπιές. Τα κόμματα και οι πολιτικοί που σκέφτοναι με όρους μέλλοντος, μπορουν να δουν καλές πρακτικές απο τη καμπάνια του Ομπάμα, αλλά μπορούν να μελετήσουν και εμπειρίες της ελληνικής σκηνής, που ήταν πλούσιες και επιτυχημένες.

Γιατί τα κόμματα δεν μπορούν να συνεργαστούν;

Mια ψυχολογική ερμηνεία της πολιτικής δυσπραγίας μέσα από τη συζήτηση με την Μαριαλένα Σπυροπούλου

Οι εκλογές της 6^ης Μαίου οδήγησαν σε μια κατάσταση, οπου σχεδόν κανένα κόμμα δεν είχε ειλικρινή διάθεση να συνεργαστεί με κάποιο αλλο. Η πιθανότητα να επαναληφθει αυτο και μετά τις εκλογές της 17^ης Ιουνίου μοιάζει εφιαλτική. Την ίδια στιγμή που σχεδόν σε όλες της χώρες της Ευρώπης (δυτικής και πρώτην Ανατολικής), οι χώρες κυβερνώνται απο συνασπισμους κομμάτων. Η ερμηνεία αυτής  της ελληνικής ‘ατμόσφαιρας’, ίσως δεν βρίσκεται μονο στη πολιτική επιστήμη ή στην ιστορία. Ζήτησα απο τη  Μαριαλένα  Σπυροπούλου, ψυχολόγο και ψυχοθεραπεύτρια, να φωτίσει μερικές πλευρές με τα εργαλεία της δικής της επιστήμης.


ΕΡΩΤΗΣΗ: Όλα σχεδόν τα κόμματα δηλώνουν το καθένα πολύ θετικό σε συνεργασίες, αλλά στο τέλος δεν συνεργάζεται κανένα με κανένα. Πώς μπορεί να το δει κανείς από τη σκοπιά των δικών σας επιστημών;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Δεν άπτονται όλα της δικής μου επιστήμης, αν και είναι ενδεικτικός ο τρόπος που λειτουργούν τα κόμματα ως Οργανισμοί για να καταλάβουμε την παθολογία τους αλλά και μέρους της ελληνικής κοινωνίας. Ο πρώτος λόγος που δεν συνεργάζονται είναι ο καιροσκοπικός, τυχοδιωκτικός λόγος της μη ανάληψης ή της μη συμμετοχής στην ευθύνη της διακυβέρνησης. Βέβαια, από κάτω αυτό αναδεικνύει και την αδυναμία που έχει ο Έλληνας να αναλαμβάνει ευθύνες και να πληρώνει το τίμημά τους. Τώρα η θετική διάθεση μόνον υποκριτικά, ως διγλωσσία μπορεί να εκληφθεί.


ΕΡΩΤΗΣΗ:Όλες σχεδον οι χώρες της Δυτ. Ευρώπης, αλλά ακόμα και της πρώην Ανατ. Ευρώπης έχουν κατά κανόνα κυβερνήσεις συνεργασίας. Στην Ελλάδα αυτό συμβαίνει σπανίως. Υπάρχει κάτι στον ψυχισμό της χώρας που μπορεί να το φωτίσει;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Δεν είμαι ειδική να μιλήσω για τις κυβερνήσεις συνεργασίες στην Ευρώπη ή στον κόσμο. Αυτό που μπορώ, όμως, να επισημάνω είναι ότι οι ώριμες κοινωνίες συνεργάζονται. Όσο πιο ανώριμος είναι ένας λαός, ένα άτομο, μια οικογένεια, ένα κόμμα, τόσο δυσκολεύεται να συμπορευτεί και να βρει κοινούς τόπους. Το άλλο σημαντικό για την Ελλάδα εξαπλώθηκε μετά τη δεκαετία του ’80. Αρκετά  κόμματα από φορείς ιδεών έγιναν πελατειακά, κόλποι για να μοιράζουν δουλειές και ρουσφέτια. Αυτό εξέθρεψε και το ιδιωτεύειν. Το να ενδιαφέρεσαι μόνο για τη δική σου μοίρα, άσχετα από το κοινωνικό καλό. Όταν, λοιπόν, διατηρείς μεγάλο πελατολόγιο νιώθεις αλαζονικός για να καταδεχτείς να συνομιλήσεις με κάποιο μικρότερο κόμμα. Αλλά και να συνεργαστείς με ποιο διακύβευμα; Τη σωτηρία της χώρας; Αφού το μόνο που σε ενδιαφέρει είναι η σωτηρία των ψηφοφόρων σου; Δυστυχώς, για να συνεργαστείς πρέπει να έχεις κάνει την υπέρβαση από το εγώ στο εμείς. Όχι μόνο εσύ ως κόμμα, αλλά και οι ψηφοφόροι. Οι Έλληνες σε μεγάλο βαθμό όπως δεν είναι φίλαθλοι, αλλά οπαδοί, έτσι δεν είναι πολίτες, αλλά ιδιώτες. Και δεν είναι τυχαία η αγγλοσαξωνική λέξη-δάνειο «idiot».


ΕΡΩΤΗΣΗ:  Οι πιο βαθιές αντιθέσεις και δυσκολίες συνεργασιών βρίσκονται μέσα στα όρια της ίδιας παράταξης (είναι περίπου αδύνατον να συνεργαστεί ένα κόμμα της Αριστεράς με άλλο της Αριστεράς, το ίδιο συμβαίνει και στην  Κεντροδεξιά). Η εξήγηση είναι μόνον πολιτική ή υπάρχουν και ερμηνείες που έχουν σχέση με το ψυχισμό των πολιτών αυτής της χώρας;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα στενά όρια δημιουργούν ασφυκτικό πλαίσιο και δεν αφήνουν περιθώρια για ελιγμούς. Ιδίως όταν το παιχνίδι είναι συγκεκριμένο και μοιρασμένο. Οι Έλληνες λένε στο ένα τους αυτί ότι έχουν ιδεολογία και στο άλλο τους παρακαλάνε για μια δουλίτσα στο άνεργο παιδί τους. Ανεξαρτήτως ιδεολογίας. Όχι φυσικά όλοι. Η διαστρέβλωση της αλήθειας και της συνείδησης έχουν καλλιεργηθεί από την οικογένεια. Η Ελληνίδα μητέρα, όσο και εάν μας φαίνεται παράξενο, δεν είναι μια καλή μητέρα. Είναι ένα πρόσωπο ασφυκτικό, ελεγκτικό και έχει διαστρεβλώσει τις δικές της ανάγκες επειδή δεν μπορεί να τις αντιμετωπίσει, μεταθέτοντάς τις στις ανάγκες των παιδιών της. Είναι ένας φαλλοκρατικός μαστός. Τροφός αλλά και φορέας εξουσίας. Δεν μοιάζει με τις ελπίδες που στήριξαν οι Έλληνες στο «μαστό» του Δημοσίου; Και επειδή μεγαλώσαμε με διαχωριστικές γραμμές, ο εχθρός δεν είναι ο ξένος, αλλά ο συγγενής…


ΕΡΩΤΗΣΗ: Όταν με ρωτούν πολιτικοί ηγέτες ή κόμματα, αναφέρω ότι έχουν ανάγκη πρωτίστως συμβουλών απο κάποιον των δικών σας επιστημών και δευτερευόντως κάποιον της δικής μου 'τέχνης' (επικοινωνία). Αντιδρούν επιθετικά, θεωρώντας ότι τους λέω ότι είναι άρρωστοι. Πού κάνω εγώ λάθος ή πού κάνουν αυτοί λάθος;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Μάλλον εσείς κάνετε λάθος, που θέλετε να ανοίξετε τα μάτια σε κάποιον που παίρνει χρόνια επίδομα τυφλού. Το «ξέρεις ποιος είμαι εγώ, ρε» δεν είναι μια τυχαία ρήση. Αντικατοπτρίζει το σύμπλεγμα μεγαλείου αλλά και κατωτερότητας που χαρακτηρίζει σε μεγάλο βαθμό μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας, άρα και τα κόμματα. Η αίσθηση ότι είμαι σπουδαίος, απευθείας απόγονος του Χρυσού Αιώνα, σε συνδυασμό με την υποτέλεια των 400 χρόνων δημιούργησαν έναν συνδυασμό εκρηκτικό. Άλλωστε, οι Έλληνες ως τώρα θεράπευαν τα προβλήματά τους με τον ήλιο. Έτσι ξόρκιζαν τα ελαττώματά τους. Δεν είναι μαθημένοι να κοιτούν μέσα τους. Τώρα, αρκετά  κόμματα έχουν συσταθεί για διαφορετικούς λόγους από αυτούς που φανταζόμαστε. Το να τους πεις, λοιπόν, ότι πρέπει να δείτε τη δομή σας, εάν είναι υγιής και λειτουργική, αυτό σημαίνει ότι θα βγει το πρόβλημα στην επιφάνεια. Και ενδεχομένως θα διαλυθούν. Για αυτό είναι φοβικά απέναντι στις αλλαγές. Εδώ βλέπουμε κόμματα να κατακρημνίζονται στις εκλογές, και πάλι να μιλούν σαν να μη συμβαίνει τίποτα.

Πώς δεν βλέπουμε τόσα αλεξίπτωτα γύρω μας;

Είναι η τέταρτη απόπειρα που κάνω να γράψω αυτό το σημείωμα. Οι εξελίξεις είναι καταιγιστικές, ενώ γύρω μας τόσες γραφίδες έχουν καθημερινά να πουν κάτι χρήσιμο ή επινοητικό. Έχουν γραφτεί περίπου όλα, σε μια στιγμή που το ζήτημα δεν είναι τι λες, αλλά κυρίως το τι πράττεις. Καταλήγω στο ότι έχει αξία να πούμε μερικά λόγια κόντρα στην ψυχολογία του τρόμου, του πανικού και του εκνευρισμού. Η κατάσταση είναι ακραία, αλλά δεν είμαστε η μόνη γενιά σ’ αυτή τη χώρα που έζησε στο βίο της παρόμοιες καταστάσεις. Η Ελλάδα είναι παγκόσμιο φαινόμενο αυτή τη στιγμή, αλλά δεν είναι η μόνη χώρα που ζει τη ζώνη του λυκόφωτος. Ναι, έχουμε πέσει στο κενό, αλλά υπάρχουν γύρω μας πολλά αλεξίπτωτα. Αρκεί να μην προσποιούμαστε, όπως κάναμε επί δύο χρόνια, ότι κάτι θα γίνει πάλι και θα τη βολέψουμε. Οι εκλογές της 6ης Μαΐου έδειξαν ότι το μαχαίρι έφτασε στο κόκκαλο, κάτι που ισχύει ό,τι και αν ψήφισε ο καθένας μας. Ας δούμε μερικά από τα διαθέσιμα αλεξίπτωτα:

ΣΥΜΒΙΒΑΣΜΟΣ; «ΠΑΡ’ ΤΟ ΑΛΛΙΩΣ»
Η σκέψη να δώσουμε παράταση στο πελατειακό σύστημα και στους θύλακες της διαφθοράς, γιατί αυτοί θα μας βοηθήσουν να τη σκαπουλάρουμε, «κάηκε». Ακόμα και αν το κάνεις εσύ ή εγώ, ένας μεγάλος αριθμός πολιτών διάλεξε να τιμωρήσει αυτό το μεγάλο συμβιβασμό. ΄Η θα γίνουν μεγάλες αλλαγές ή το πράγμα οδεύει προς το βράχο. Μόνη επιλογή μας, η πίεση να αλλάξουν τα ρεύματα και οι φορείς, που ο καθένας μας θεωρεί ότι ταιριάζουν σ΄ αυτό που πιστεύουμε.

ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΜΟΝΔΡΟΜΟΣ
Μέσα σε ελάχιστο χρόνο, πρέπει να προχωρήσουν αλλαγές που δεν έγιναν επί 40 χρόνια. Οι αλλαγές θέλουν λεφτά και χρόνο. Δεν έχουμε ούτε το ένα ούτε το άλλο. Αφού δεν πέτυχε ο δρόμος του μικρού ρίσκου ή του –θεωρούμενου- σίγουρου κέρδους, ας πάμε κατά μέτωπο στο μονοπάτι του υψηλού ρίσκου.

ΣΥΛΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ
Αν τιμωρήθηκε κάτι σκληρά ήταν η διαδρομή της απαλλοτρίωσης των Συλλογικών Αγαθών από τα άτομα. Έκλεισε και αυτό το μονοπάτι για τους πολλούς. Διαλέγει ο καθένας μας τις συλλογικότητες που τον εκφράζουν, όχι μόνο για παρηγοριά και καταφυγή, αλλά και για δημιουργία, για εργασιακή ισορροπία, για την υπέρβαση.

ΑΝΑΔΕΙΚΝΥΟΝΤΑΣ ΝΕΕΣ ΗΓΕΣΙΕΣ
 Όπου και να ισορροπήσει αυτή η χώρα, οι τύχες της, όχι μόνο σε κεντρικό επίπεδο, αλλά και στη γειτονιά που ζούμε, θα καταλήξουν σε ηγεσίες, οι οποίες σε αρκετό βαθμό θα είναι νέες. Η ιστορία λέει ότι δεν θα είναι εξολοκλήρου νέες, ούτε αυτές που θα επιβιώσουν θα προκύψουν από αξιοκρατικά κριτήρια. Ωστόσο η πορεία σωτηρίας περνάει μέσα από καινούργια πρόσωπα, που έχουν τα κίνητρα ή τα κότσια ή και την άγνοια κινδύνου, να αναλάβουν πρωτοβουλίες. Ο καθένας μας παίζει πολλά και γι’ αυτό αυτή η αίσθηση στα μάτια που καίνε. Σχεδόν ολοι είχαμε μάθει στα σίγουρα, εξού και ο εκνευρισμός που ξεχειλίζει. Παίρνουμε λοιπόν βαθιά ανάσα και εντοπίζουμε τα αλεξίπτωτα. Είναι περισσότερα απ’ όσα νομίζουμε. Είναι πιο ανθεκτικά απ’ όσο πιστεύουμε.

 Το κείμενο  δημοσιέυτηκε στην Lifo 16/5/2012

Από πού να ξεκινήσει η νέα κυβέρνηση;...

Η free press εφημερίδα Metropolis υπέβαλε αυτό το ερώτημα πριν μια εβδομάδα σε 50 Αθηναίους, όπως λεει, ανάμεσά τους και σε εμένα. Οι απαντήσεις μου, που δημοσιεύθηκαν το Σάββατο, ήταν οι εξης:

Θεωρώ ότι πρέπει οπωσδήποτε να προχωρήσει μερικά από αυτά που έχει υποσχεθεί, όπως:
1. νέο εκλογικό σύστημα με "σπάσιμο" των μεγάλων περιφερειών (π.χ., Β' Αθηνών), που αποτελούν εργοστάσια διαφθοράς και διαπλοκής,
2. προώθηση της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, ώστε να μειωθεί η ταλαιπωρία του πολίτη και η διαφθορά,
3. καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, που αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της χώρας: εαν κάποιοι γίνονται πλούσιοι φοροδιαφεύγοντας, τότε ούτε αυτοί έχουν κίνητρο να γίνουν πιο παραγωγικοί, ούτε τα "κορόιδα", που δεν συμμετέχουν στην λεηλασία της κλοπής των φόρων ("Δεν είναι δυνατόν να διαχωρίζονται οι Ελληνες σε 'βλάκες' και 'μάγκες'", απάντησε σε ερώτησή μου ο Γ. Παπανδρέου την περασμένη Παρασκευή, στην διαδικτυακή συζήτηση του TVXS),
4. ξαναζωντάνεμα της εκπαίδευσης. Αυτή τη στιγμή είναι ένα σύστημα "βασανιστηρίων" για τα παιδιά και μια φάμπρικα παραοικονομίας για το τεράστιο κύκλωμα των φροντιστηρίων.

Να πούμε και δυο θεματα που δεν έχει υποσχεθεί η κυβέρνηση, αλλά αν δεν τα προωθήσει θα έχει σύντομα συνέπειες για τη δημοτικότητα της ίδιας της κυβέρνησης:
α. Φρένο στην επέκταση του δημόσιου τομέα και σε ρουσφετολογικές προσλήψεις. Το κόστος του αντιπαραγωγικού δημόσιου τομέα πνίγει το σύνολο της οικονομίας και της κοινωνίας.
β. Ενίσχυση των πραγματικά δυναμικών νέων επιχειρήσεων (όχι επιδοτήσεις σε εταιρείες-"μαιμού"). Η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας μπορεί να προέλθει μόνο από αυτη την κατεύθυνση.

*photo via flickr*

Εκλογές 2009 και Online επικοινωνία: καχυποψία ή/και απότομη προσγείωση;

«Ξεραϊλα», αμηχανία, απουσία, αναδίπλωση, είναι μια σειρά όροι με τους οποίους άνθρωποι της online επικοινωνίας και των social media χαρακτηρίζουν τον τρόπο με τον οποίο φαίνεται ότι θα αξιοποιήσουν οι πολιτικοί και τα κόμματα το Internet, στις εθνικές εκλογές του 2009.

Ανεξάρτητα για ποιος όρος ταιριάζει περισσότερο, φαίνεται ότι η αξιοποίηση του Internet θα είναι:
-περιστασιακή,
-με χαμηλά budgets και δίχως ορατά πλάνα,
-χωρίς αρκετές δημιουργικές και εμπνευσμένες ιδέες που θα ξεχωρίσουν στο ευρύ κοινό,
-με καποιες εξαιρέσεις, που πιθανόν θα διατηρήσουν τη συγκρατημένη αισιοδοξία για την δυνατότητα της Ελλάδας να παρακολουθήσει τις διεθνείς τάσεις, που επιβάλουν την αυξανόμενη συμμετοχή της Online επικοινωνίας στην πολιτική και ιδίως στις εκλογές.

Μια πιο ψύχραιμη ανάλυση των πραγμάτων, ρίχνει φως στο γιατί φθάσαμε στις εκλογές 2009 με κατεβασμένα γκάζια. Για να δούμε μερικούς λόγους:

1.Τα κόμματα και οι πολιτικοί, πλην λίγων εξαιρέσεων, δεν έχουν αφιερώσει χρόνο και διάθεση στο να κατανοήσουν, να πειραματιστούν, αναπτύξουν την παρουσία τους στο Διαδίκτυο.

2.Η αντιμετώπιση της Online επικοινωνίας από το πολιτικό σύστημα, με τις πρακτικές που αντιμετωπίζει τα συμβατικά Media, έχει φέρει απογοητεύσεις και έχει οδηγήσει ορισμένους σε λάθος δρόμο. Αυτό έχει επίπτωση και σε θέματα κόστους.

3.Ο (άλλοτε ακήρυχτος, άλλοτε ολοφάνερος) πόλεμος κλασσικών media με online μέσα, έχει τίμημα και για τις δύο πλευρές... Μια από τις παρενέργειες είναι να δημιουργηθεί φόβος στα κόμματα και τους πολιτικούς απέναντι στα online μέσα και τα social media...

4.H οικονομική κρίση, έχει δημιουργήσει ένα κλίμα ελλείμματος σε πόρους και σε μεράκι ανθρώπων. Είναι πολύ μεγάλος μύθος το ότι η online επικοινωνία είναι φθηνή και εύκολη... Επικίνδυνος μύθος... Ναι, πράγματι δεν χρειάζεται σπουδαίο κεφάλαιο, αλλά δεν είναι «τζάμπα». Οντως, δεν θέλει στρατιές διαχειριστών, αλλά π.χ. ένας πολιτικός χρειάζεται 1-2 άτομα, με γνώση, μεράκι, πολιτική παιδεία...

5.Ορισμένα χαρακτηριστικά του πολιτικού συστήματος (χρηματοδότηση εκλογών με πολιτικό χρήμα, πελατειακό δίκτυο), έρχονται σε πλήρη αντίθεση με τη φύση της online επικοινωνίας και των ανοικτών κοινωνικών δικτύων (social media)... Γι’ αυτό κάποιοι πολιτικοί έκαναν πίσω: όταν ένοιωσαν την αντίφαση και είδαν τα ρίσκα, προτίμησαν την ασφάλεια των παραδοσιακών πρακτικών επικοινωνίας.

6.Μερικά ελληνικά χαρακτηριστικά ενίσχυσαν τα παραπάνω φαινόμενα: η άνθηση δημοσιογραφικων blogs, καθώς και η επιθετικότητα ορισμένων ανθρώπων των social media, είναι στοιχεία που επικαλούνται αρκετοί πολιτικοί για να αιτιολογήσουν την επιφυλακτικότητά τους...

Πολιτικοί φοβισμένοι, πολίτες υποψιασμένοι/καχύποπτοι…

Με άλλα λογια, υπάρχουν αρκετές ερμηνείες για ποιο λόγο οι εθνικές εκλογές 2009, δεν θα αφήσουν στην ιστορία κάποιο αξιοσημείωτο ίχνος, ως προς την αξιοποίηση των τάσεων, πρακτικών, τεχνικών, μοντέλων που βλέπουμε να κερδίζουν έδαφος, όχι μόνο στην Αμερική του Obama, αλλά και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.

Πάνω απ’ όλα, όμως, μπορούμε να πούμε το εξής: σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής της χώρας, στην πολιτική, στην επιχειρηματική σκηνή, είναι ολοφάνερο αυτό που συμβαίνει τούτη την περίοδο... Η Ελλάδα του 1974-2009 βρίσκεται σε κόντρα με τις διεθνείς τάσεις: μια κοινωνία κλειστή, με πανίσχυρους δεσμούς ομάδων / οικογενειών / συμφερόντων, έχει απέναντί της τον άνεμο των ανοικτών συστημάτων. Τα μοντέλα που φέρνει το Internet στην πολιτική και τις επιχειρήσεις, δεν μπορούν να συνυπαρξουν αρμονικά με τις δομές της διαπλοκής, της οικογενειοκρατίας και τα πελατειακά δίκτυα...

Είναι αδύνατο να «κάτσει» η online επικοινωνία πάνω στις κλειστές διαδρομές της παραδοσιακής επικοινωνίας... Το κόστος είναι ασήκωτο, αλλά και τα interests δεν το επιτρέπουν... Θα έχουμε και διαμάχες και «αίμα και κάψιμο» συμπεριφορών που δεν αντέχουν στα νέα δεδομένα.

Αρκετό καιρό πριν, περιέγραψε τα θέματα αυτά από τη δική τους σκοπία ο Θ. Καρούνος αναφερόμενος σε «δυο αντιφάσεις και μια υπόσχεση».

Ας μην θεωρούμε πάντως ότι αυτά τα φαινόμενα είναι μόνον ελληνικά... Απλώς στην Ελλαδα γίνονται πιο άγαρμπα, με τις κατεστημένες δυνάμεις να έχουν με το μέρος τους το πλεονέκτημα, ότι μπορούν να εφαρμόζουν τους νόμους με βάση τα συμφέροντά τους...

Όλα αυτά, σε μια κοινωνία, πού δεν εχουν μαθει να ακούνε οι πολιτικοί, δυστυχώς τα «παράθυρα» επιδείνωσαν αυτό το μειονέκτημα. Δεν ακούμε ούτε εμείς, οι πολίτες... Χάνει μεγάλο μέρος της αξίας της η online επικοινωνία, υπό αυτές τις συνθήκες. Για να μάθουμε να ακούμε, ας δούμε μια φοβερή ανάλυση από μια φοβερή γυναίκα.

Τέλος, μπορούμε να είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι. Ο πρώτος / η πρώτη πολιτικός, που θα δει ως ευκαιρία να μπει στην σκηνή μέσα από το Internet, κάτι που θα μπορούσε να γίνει και σε αυτές τις εκλογές, θα δείξει σε όλους πόσο ρεαλιστικό είναι και πόσο το «παλιό σύστημα» είναι όμηρος ξεπερασμένων, πανάκριβων και αναποτελεσματικών δομών πολιτικής επικοινωνίας.

Να δωσει η AGB αποτέλεσμα, και όχι οι κάλπες

«Παλαίμαχο» μοντέλο Τσιντικίδου, παλαίμαχος ποδοσφαιριστής Ανατολάκης, παρά λίγο Ψινάκης και λοιπές ψευτο-σταριλίδικες δυνάμεις. Με πρωταγωνιστή το Γ. Καρατζαφέρη, η προεκλογική εκστρατεία γίνεται περισσότερο αρμοδιότητας του δελτίου «ειδήσεων» του Star, παρά αυτού του Mega.

Με άλλα λόγια, η AGB μπορεί να δώσει μια πολύ καλή πρόβλεψη του εκλογικού αποτελέσματος, πιο ασφαλή από αυτή που έδωσαν ορισμένες εταιρείες δημοσκοπήσεων στις ευρωεκλογές. Οι πολιτικοί που ακολουθούν αυτές τις πρακτικές, είναι ολοφάνερο ότι αυτο-ακυρώνονται, όπως είναι προφανές ότι δεν τους πολϋενδιαφέρει.

Λίγο-πολύ η εκλογική προσπάθεια των περισσοτέρων και η πολιτική καριέρα στη συνέχεια, έχουν γίνει ρωσική ρουλέτα. Όλες οι τηλεοπτικές πρακτικές μαζί, δεν μπορούν να κάνουν ανάσχεση του γεγονότος, ότι οι ψηφοφόροι, είτε βλέπουν Star, είτε Mega, αλλάζουν ολοένα και πιο συχνά προτιμήσεις.

Όταν μπουν νεώτεροι πολιτικοί στο προσκήνιο, αυτοί δεν θα έχουν τόσο άγχος, να χρησιμοποιούν μόνο ευκαιριακές τεχνικές...

Η απορία του Γ. Πρετεντέρη και του Ν. Χατζηνικολάου και η Net Generation

Στις εκπομπές τους, με το διαφορετικό στυλ που χαρακτηρίζει τον καθένα, οι δύο γνωστοί δημοσιογράφοι εκφράζουν τις τελευταίες μέρες, με έντονο τρόπο, την αντίδρασή τους για την έκταση με την οποία ασχολείται ο διάλογος των πολιτικών και της τηλεόρασης με τα σκάνδαλα. Ο Γ. Πρετεντέρης επικαλέστηκε και τα στοιχεία της εταιρείας δημοσκοπήσεων GPO, που αναφέρουν ότι ένα μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης (περί το 80%) είναι αρνητικό στην αφιέρωση τόσης ενέργειας και χρόνου για την ενασχόληση με σκάνδαλα.

Υπάρχει, όμως, ένα πρόσθετο στοιχείο: ορισμένες άλλες δημοσκοπήσεις, που αφορούν σε μεγάλες εκλογικές περιφέρειες της χώρας, δείχνουν ότι ένα μεγάλο ποσοστό των ψηφοφόρων 18-34 ετών αναζητούν εναλλακτικές επιλογές. Στην Α’ Αθηνών, οι Οικολόγοι – Πράσινοι φαίνεται ότι βρίσκονται στο επίπεδο του 10%, ενώ δίνουν πολύ χαμηλή ψήφο εμπιστοσύνης σε πρόσωπα και κόμματα που είναι πολύ δημοφιλή σε ηλικίες άνω των 45 ετών.

Αυτό και άλλα στοιχεία, δείχνουν μια τάση ότι η Net Generation (ό,τι σημαίνει αυτό στη χώρα μας...) είναι πιθανόν να συζητάει αλλού, πέρα από τα όρια του διαλόγου που θητεύουν το πολιτικό σύστημα, τα media, οι υφιστάμενες εταιρείες επικοινωνίας (για να μην μιλάμε μόνο για το «σπίτι» των άλλων). Ενδεχομένως να προχωρούν στο «στήσιμο» ενός σημαντικού πεδίου διαλόγου, πέρα από αυτό που νομίζουμε ότι είναι ο δημόσιος χώρος της πολιτικής και της κοινωνίας.

Πιθανόν ο χώρος «αλλού» της Net Generation να μεγαλώνει διαρκώς και να μειώνει τις γέφυρες, από αυτό που νομίζουμε ή θεωρούμε «κεντρική σκηνή», εμείς οι «παλιότεροι» (ο καθένας με τον ισχυρό, ή μικρό του ρόλο)… Στις επόμενες τρεις εκλογικές αναμετρήσεις (ευρωεκλογές, εθνικές, δημοτικές 2010) θα έχουμε τη δυνατότητα να το εξετάσουμε με πραγματικά στοιχεία, κάτι που θα βοηθήσει και αυτούς που εκφράζουν τις επιφυλάξεις τους για την υπερπαραγωγή δημοσκοπήσεων.

*photo via flickr*